Brief wieczorny, sobota, 25 lipca

Francja i Hiszpania nakazały setkom tysięcy ludzi opuszczenie domów, gdy pożary rozprzestrzeniły się w Żyrondzie, Landach, zachodnich przedmieściach Bordeaux i środkowej Hiszpanii. Pożar w Żyrondzie strawił od środy około 32 700 hektarów i zniszczył około 140 domów, a w sobotę jego czoło znajdowało się jakieś 30 kilometrów na zachód od Bordeaux. Minister spraw wewnętrznych Laurent Nuñez poinformował, że w tym roku w całej Francji spłonęło niemal 98 000 hektarów, co jest historycznym rekordem. Hiszpania zgłosiła duże pożary wokół Madrytu i Ávili, a dym i nakazy nadzwyczajne dotarły do społeczności, które wcześniej nie traktowały pożarów jako zagrożenia miejskiego.

Paryż wysłał do dotkniętego regionu żołnierzy, samoloty i 1,5 mln masek, a Francja uruchomiła Unijny Mechanizm Ochrony Ludności, aby pozyskać samoloty i śmigłowce z Chorwacji, Portugalii, Czech i Słowacji. Nad południowy zachód skierowano transportowy A400M przystosowany do zrzutu środków opóźniających ogień, który dołączył do 18 innych samolotów i śmigłowców. We Francji zginęło dwóch strażaków, a dziesiątki zostały ranne, podczas gdy Hiszpania uruchomiła krajowe procedury kryzysowe po tym, jak odrębne pożary połączyły się w ogromny front na zachód od Madrytu. Premier Sébastien Lecornu powiedział mieszkańcom, że nakazów ewakuacji należy przestrzegać, a nie je kwestionować.

Europejski System Informacji o Pożarach Lasów szacował na początku lipca, przed wybuchem pożarów pod Madrytem i Ávilą, że w Hiszpanii spłonęło blisko 50 000 hektarów, podczas gdy suma dla całej Unii przekroczyła w połowie miesiąca 167 000 hektarów. Pożary wymusiły także kompromisy daleko poza linią ognia. Organizatorzy Tour de France skrócili finałowy etap do Paryża ze 133 do 89 kilometrów po tym, jak siły bezpieczeństwa skierowano na południowy zachód, a władze kolejowe wezwały podróżnych, by trzymali się z dala od dotkniętych obszarów. Spór polityczny przesuwa się teraz z reagowania na zapobieganie, ponieważ lasy, przedmieścia, gospodarki turystyczne i adaptacja do zmian klimatu zderzyły się na jednej płonącej mapie.

Komisja Europejska nałożyła na Google grzywnę w wysokości 890 mln euro, około 1 mld dolarów, za dwa naruszenia aktu o rynkach cyfrowych: 460 mln euro za faworyzowanie własnych usług w wynikach wyszukiwania i 430 mln euro za ograniczanie deweloperom aplikacji możliwości kierowania użytkowników do tańszych ofert poza Google Play. Google zapowiedziało odwołanie, ale grzywna i 60-dniowy termin dostosowania się nadal obowiązują, dając Brukseli bieżącą sprawę egzekucyjną przeciwko jednej z najpotężniejszych amerykańskich firm.

Donald Trump odpowiedział bronią handlową. Nakazał wszczęcie dochodzenia wobec UE na podstawie sekcji 301 i zagroził cłami, oskarżając Brukselę o branie na cel amerykańskich firm oraz wyliczając łączne kary, które mieszały grzywny z innymi sporami prawnymi. To narzędzie ma znaczenie, ponieważ administracja sięgnęła po sekcję 301 po tym, jak w lutym Sąd Najwyższy uchylił jej nadzwyczajne uprawnienia celne, a odrębne działanie dotyczące pracy przymusowej na tej samej podstawie obejmuje dziś 60 gospodarek i, według wyliczeń amerykańskiego przedstawiciela do spraw handlu, 99,4 procent amerykańskiego importu, przy stawkach 10 lub 12,5 procent.

Bruksela utrzymuje, że będzie dalej egzekwować DMA, podczas gdy Waszyngton twierdzi, że prawo dyskryminuje jego najlepsze firmy. To zostawia dwa tykające zegary: termin dostosowania się Google i wolniejsze amerykańskie dochodzenie celne. Walka nie dotyczy już tylko rankingów wyszukiwania czy sklepów z aplikacjami; chodzi o to, czy regulacja cyfrowa stanie się kolejną granicą celną między sojusznikami.

Dharmendra Pradhan zrezygnował ze stanowiska ministra edukacji Indii po tygodniach protestów przeciwko wyciekom arkuszy egzaminacyjnych, dając młodym demonstrantom rzadkie i widoczne zwycięstwo nad rządem. Bezpośrednim zapalnikiem był National Eligibility-cum-Entrance Test, egzamin wstępny na medycynę, do którego 3 maja przystąpiło ponad 2 mln kandydatów, a którego wyniki unieważniono po ujawnieniu wycieków. Rząd przekazał sprawę Centralnemu Biuru Śledczemu, przeprowadził powtórkę 21 czerwca, ogłosił wyniki 16 lipca i zapowiedział, że od przyszłego roku egzamin przejdzie na formę komputerową. Samobójstwa studentów zmieniły skandal z porażki administracyjnej w moralną.

Cockroach Janta Party, satyryczny ruch młodzieżowy powstały po tym, jak sędzia Sądu Najwyższego porównał część bezrobotnych młodych ludzi do karaluchów, przekształcił internetowe drwiny w presję uliczną. Dziesiątki tysięcy osób zebrały się pod Jantar Mantar w Nowym Delhi, a protesty rozlały się po kraju, zanim policja użyła gazu łzawiącego i pałek przeciw studentom próbującym maszerować w stronę parlamentu. Grupa zakończyła mobilizację po oświadczeniu, że rząd przyjął żądania dotyczące odszkodowań i odstąpienia od ścigania oraz zgodził się rozpatrzyć jej pięciopunktowy plan reform.

Rząd zatwierdził też projekty zmian mających przyspieszyć procedury sądowe i zaostrzyć kary za oszustwa egzaminacyjne, ale szersze poczucie krzywdy sięga głębiej. Indie mają młode społeczeństwo, ogromną presję wokół ograniczonej liczby miejsc w edukacji i rynek pracy, który sprawia, że wielu absolwentów odczuwa lęk, zanim jeszcze przystąpi do pierwszego dużego testu. Odejście Pradhana daje protestującym skalp, ale system egzaminacyjny dźwiga teraz trudniejsze brzemię: musi dowieść, że zasługi nie są na sprzedaż.

Państwa członkowskie Międzynarodowego Trybunału Karnego zagłosowały w tajnym głosowaniu za odwołaniem głównego prokuratora Karima Khana po dwuletnim skandalu związanym z niewłaściwym postępowaniem. Spośród 125 państw-stron trybunału 82 zagłosowały za odwołaniem, 13 przeciw, a 15 wstrzymało się od głosu, przekraczając wymagane 63 głosy bezwzględnej większości. Zgromadzenie Państw-Stron stwierdziło, że dopuścił się poważnego niewłaściwego postępowania i poważnego naruszenia obowiązków poprzez zakazane zachowanie wobec podległej pracownicy, podczas gdy prawnicy Khana argumentowali, że nie dano mu uczciwej szansy na odniesienie się do sprawy. Jest pierwszym prokuratorem odwołanym w tym trybie, a głosowanie odbyło się kilka dni po tym, jak jego oskarżycielka wystąpiła publicznie w telewizyjnym wywiadzie.

Kłopoty trybunału pogłębiły się tego samego dnia, gdy Wenezuela formalnie powiadomiła ONZ, że wycofa się ze Statutu Rzymskiego, co minister spraw zagranicznych Félix Plasencia nazwał krokiem nieodwołalnym. Caracas oskarżyło MTK o stronniczość geograficzną i wykorzystywanie prawa jako broni, ale trybunał od 2021 roku prowadzi śledztwo w sprawie domniemanych zbrodni przeciwko ludzkości związanych z erą Maduro, w tym tortur, arbitralnych zatrzymań, wymuszonych zaginięć i przemocy seksualnej. Zgodnie z traktatem wycofanie się Wenezueli wchodzi w życie dopiero po roku, a istniejące śledztwa mogą być kontynuowane.

Odwołanie Khana i wyjście Wenezueli wpychają MTK w kryzys legitymacji ściskający go z dwóch stron: wewnętrznych standardów miejsca pracy i zewnętrznego oporu politycznego. Następny prokurator dziedziczy aktywne sprawy, wrogie państwa i trybunał, którego autorytet moralny zależy od tej samej zasady, którą stosuje wobec innych: rozliczalność musi zaczynać się u siebie.

Samoloty kierowanej przez Arabię Saudyjską koalicji uderzyły w cele Huti w Al-Hudajdzie i na wyspie Kamaran po tym, jak Huti ogłosili ataki na saudyjskie tankowce i zapowiedzieli blokadę Morza Czerwonego dla saudyjskiej żeglugi. Media kontrolowane przez Huti podały, że trafiono obiekty telekomunikacyjne i raniono cywilów, podczas gdy koalicja oświadczyła, że zaatakowała obiekty wojskowe wykorzystywane do zagrażania statkom handlowym, i zaprzeczyła, by uderzyła w port w Al-Hudajdzie. Władze Huti nazwały naloty początkiem fazy eskalacji za eskalację.

Huti ogłosili następnie dwie operacje odwetowe wymierzone w obiekty powiązane z Saudi Aramco, jedną w Dżizanie i jedną w Janbu, z użyciem dziesiątek rakiet balistycznych i manewrujących oraz dronów. Saudyjska obrona cywilna ogłosiła alarmy w obu miastach krótko po godzinie 6 czasu lokalnego, a później poinformowała, że niebezpieczeństwo minęło. Media Huti doniosły o pożarze rafinerii w Dżizanie, a Rijad nie przedstawił szczegółowej relacji.

Ta eskalacja nakłada się na odrębną konfrontację wokół Iranu. Amerykańskie Centralne Dowództwo przywróciło w połowie lipca morską blokadę irańskich portów i od tego czasu unieruchomiło co najmniej jeden tankowiec w Zatoce Omańskiej po tym, jak jego załoga zignorowała wielokrotne ostrzeżenia, a ruch przez cieśninę Ormuz spadł do nietypowo niskich poziomów. Delegacja Omanu przybyła w piątek do Teheranu, by rozmawiać o mechanizmie zarządzania żeglugą przez cieśninę, podczas gdy siły irańskie i wspierane przez Iran ogłosiły działania odwetowe przeciwko pozycjom USA w regionie.

Dla Arabii Saudyjskiej niebezpieczeństwo tkwi w geografii. Ormuz jest napięty, a Bab al-Mandab wygląda teraz mniej jak trasa zapasowa niż jak drugi odsłonięty nerw. Rynki ropy potrafią wchłonąć wiele wstrząsów, ale dwa morskie wąskie gardła pod presją naraz sprawiają, że każdy tankowiec staje się dyplomatycznym komunikatem z kadłubem.