Brief poranny, piątek, 17 lipca

Stany Zjednoczone przeprowadziły szóstą z rzędu noc uderzeń na Iran, trafiając w cele na południu kraju po tym, jak prezydent Donald Trump zagroził atakami na elektrownie i mosty, jeśli Teheran nie wróci do rozmów. Irańskie media informowały o trafieniach w pobliżu wyspy Qeshm, Bandar Abbas, Buszehru, Czabaharu i Iranszahru, podczas gdy Centralne Dowództwo USA oświadczyło, że jego celem było osłabienie irańskich zdolności wojskowych. Iran z kolei polecił jemeńskim Huti przygotować się do zamknięcia cieśniny Bab el-Mandeb, jeśli Waszyngton uderzy w irańską infrastrukturę energetyczną, według źródeł cytowanych przez Reutersa, co połączyłoby się z blokadą Ormuzu przez Teheran i ścisnęłoby dwa z głównych szlaków energetycznych Bliskiego Wschodu.

Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej Iranu ogłosił ataki na powiązane z USA bazy i obiekty w Bahrajnie, Kuwejcie i Jordanii, podczas gdy Kuwejt poinformował, że 32 drony obrały za cel kluczowe obiekty i spowodowały szkody materialne. Generał brygady Ebrahim Zolfaghari ostrzegł, że Iran odpowie na ataki na infrastrukturę w całym regionie.

Rynki ropy pozostały spokojniejsze niż geopolityka, z Brentem w okolicach 85 dolarów za baryłkę, znacznie poniżej marcowego szczytu na poziomie 118 dolarów, ale wciąż wystarczająco wysoko, by wynagradzać energetycznych gigantów i niepokoić producentów. Faktyczne zamknięcie Ormuzu, przez który kiedyś przechodziło około 20% światowych dostaw energii, już ostro ograniczyło ruch statków, a Chiny zabezpieczyły się, gwałtownie tnąc import ropy i sięgając po duże zapasy. Ryzykiem jest teraz nie tyle jeden dramatyczny wybuch, ile wojna żeglugowa, która ściera handel, ubezpieczenia i zaufanie w Zatoce, tankowiec po tankowcu.

Wołodymyr Zełenski zdymisjonował Mychajłę Fedorowa ze stanowiska ministra obrony i opowiedział się po stronie generała Ołeksandra Syrskiego w rzadkim publicznym pęknięciu na szczytach wojennego państwa Ukrainy. Fedorow oskarżył Syrskiego o blokowanie reform i utrzymywanie „dysfunkcyjnej kultury kłamstw”, a Zełenski powiedział, że ministerstwo obrony i dowództwo wojskowe nie zdołały znaleźć jedności. Ponad 1000 osób protestowało przed biurem prezydenta w Kijowie, skandując hasła przeciwko Syrskiemu i pytając, dlaczego usunięto popularnego reformatora.

Parlament następnie zatwierdził Serhija Koreckiego, 48-letniego menedżera z sektora energetycznego bez zaplecza partyjnego, na stanowisku premiera. Zdobył 289 głosów i obiecał chronić system energetyczny, stabilizować gospodarkę, skutecznie wydawać pomoc zagraniczną oraz zwiększać produkcję broni. Jego nominacja nastąpiła po rezygnacji Julii Swyrydenko i powołaniu szefa SBU Jewhena Chmary na pełniącego obowiązki ministra obrony, czyniąc z tego coś więcej niż korektę personalną.

Kalkulacja wygląda dość jasno: Zełenski chce dyscypliny przed kolejną zimą rosyjskich uderzeń i wybrał menedżerów oraz ludzi służb bezpieczeństwa zamiast burzącego porządek innowatora. Niebezpieczeństwo jest równie oczywiste, bo wojenna prezydentura, która prosi obywateli o poświęcenie, nie może sobie pozwolić na to, by wyglądać na uczuloną na ludzi, którzy pomogli utrzymać państwo nowoczesnym i uczciwym.

Dym z kanadyjskich pożarów lasów zepchnął jakość powietrza na Środkowym Zachodzie i Północnym Wschodzie USA w niebezpieczne rejony, a Detroit odnotowało Indeks Jakości Powietrza na poziomie 600, dwukrotnie powyżej amerykańskiego progu uznawanego za niebezpieczny. Nowy Jork rozdawał maski KN95 i N95, Filadelfia ogłosiła alert Kod Czerwony, a parki na Środkowym Zachodzie przenosiły programy do budynków lub ograniczały rozpalanie ognia, gdy spadał popiół i kurczyła się widoczność. Kanada odnotowała 858 aktywnych pożarów, z czego 111 było poza kontrolą, a w tym sezonie spłonęło około 2,4 mln hektarów.

Teksas zmierzył się z inną twarzą cieplejszej, wilgotniejszej atmosfery. Ulewne deszcze podniosły poziom rzeki Guadalupe w Center Point o 32 stopy w cztery godziny i wymusiły ewakuacje w hrabstwach Kerr, Uvalde i Kendall. Gubernator Greg Abbott potwierdził jedną ofiarę śmiertelną w hrabstwie Kerr, powiedział, że uratowano ponad 75 osób, i podkreślił, że system syren zadziałał po tym, jak ubiegłoroczna powódź zabiła 139 osób wzdłuż tej samej rzeki.

Francja i Hiszpania dostarczyły europejskiego echa. Pożar w Fontainebleau wypalił 2 tys. hektarów w warunkach upału, wiatru i suchego powietrza, podczas gdy gwałtowne burze i grad uderzyły w środkową i wschodnią Francję, przewracały ciężarówki i odcinały prąd tysiącom ludzi. Polityka klimatyczna często przychodzi jako debata o celach; w tym tygodniu przyszła jako maski, akcje ratunkowe, zamknięte parki i rzeka wzbierająca szybciej, niż rodzina jest w stanie się spakować.

Uber złożył wartą 14,8 mld dolarów, w całości gotówkową ofertę przejęcia Delivery Hero, proponując 41,50 euro za akcję i dążąc do zbudowania największej platformy dostaw jedzenia poza Chinami. Transakcja niemal podwoiłaby liczbę krajów, w których Uber oferuje zarówno przejazdy, jak i dostawy, a Prosus zgodził się sprzedać swój 17-procentowy pakiet. Aby złagodzić obawy antymonopolowe, Delivery Hero sprzeda działalność na 14 pokrywających się rynkach SSW Partners za około 1,6 mld dolarów.

Wielka Brytania przejęła British Steel na własność publiczną, przywracając spółkę w ręce państwa po raz pierwszy od jej prywatyzacji w 1988 r. Zakład w Scunthorpe zatrudnia około 2700 osób i pozostaje ostatnim miejscem w kraju zdolnym do wytwarzania stali pierwotnej z rudy żelaza, ale kosztuje rząd około 1,3 mln funtów dziennie. Chiny zaprotestowały przeciwko przejęciu należącej do Jingye spółki British Steel, a minister ds. biznesu Peter Kyle powiedział, że alternatywa naraziłaby Wielką Brytanię na zagraniczne wstrząsy podażowe.

TSMC pokazało, dlaczego polityka przemysłowa rozciąga się dziś od pieców po faby. Tajwański producent chipów odnotował rekordowy kwartalny zysk netto w wysokości 706,6 mld dolarów tajwańskich (22 mld dolarów), podniósł budżet nakładów inwestycyjnych na 2026 r. do nawet 64 mld dolarów i zobowiązał się przeznaczyć kolejne 100 mld dolarów na Arizonę, podnosząc planowane inwestycje w USA do 265 mld dolarów. Te historie wskazują różne kierunki, ale łączy je jedna lekcja: skala nie jest już tylko korporacyjną ambicją, jest językiem, którego firmy i państwa używają, gdy boją się, że zostaną uwięzione poza następnym łańcuchem dostaw.