Irlandia: Od 1 listopada kierowcy z czteroletnim stażem muszą przystąpić do egzaminu na prawo jazdy

Zmiany od 1 listopada

Od 1 listopada kierowcy posiadający pozwolenie na naukę jazdy od czterech lat muszą przystąpić do egzaminu praktycznego, aby móc je odnowić. Kończy to trwającą dekady praktykę wielokrotnego przedłużania ważności dokumentu. Zgodnie z nową procedurą, kierowca zdaje egzamin teoretyczny, uzyskuje pozwolenie, odbywa 12 obowiązkowych lekcji jazdy i musi przystąpić do egzaminu w ciągu czterech lat. Kolejne pozwolenia będą wydawane na coraz krótszy okres, przy czym czwarte pozwolenie będzie ważne tylko przez rok. Niezdanie egzaminu po tym terminie oznacza konieczność ponownego przystąpienia do egzaminu teoretycznego i odbycia lekcji. Osoby, które nie uzyskają prawa jazdy w ciągu siedmiu lat, muszą rozpocząć proces nauki od nowa. Kierowcy ubiegający się o trzecie lub czwarte pozwolenie muszą wykazać się podejściem do egzaminu w ciągu ostatnich dwóch lat. Zniesiono również zwolnienia lekarskie z obowiązku odnawiania dokumentu.

Skala zjawiska

Według danych Urzędu ds. Bezpieczeństwa Drogowego (RSA) na dzień 30 października, w Irlandii jest około 380 tys. osób posiadających pozwolenie na naukę jazdy. 58% z nich posiada pierwsze pozwolenie, a 21% drugie. Pozostałe 21%, czyli około 70 tys. kierowców, korzysta z trzeciego lub kolejnego dokumentu.

Pierwsze pozwolenie58%

Drugie pozwolenie21%

Trzecie lub kolejne pozwolenie21%

Pierwsze pozwolenie

58 %

Drugie pozwolenie

21 %

Trzecie lub kolejne pozwolenie

21 %

Dane z tekstu artykułu

Dane RSA wskazują, że 73 tys. osób posiada trzy lub więcej pozwoleń, z czego 35 tys. zarezerwowało i opłaciło egzamin przed wyznaczonym terminem. Około 38 tys. osób posiadających trzecie lub kolejne pozwolenie nigdy nie przystąpiło do egzaminu praktycznego. Dane dotyczące kierowców posiadających 11 lub więcej pozwoleń różnią się w zależności od źródła: RSA podaje liczbę 12 197, media takie jak Irish Examiner i Independent wskazują na ponad 12 tys., a dyrektor operacyjny RSA Brendan Walsh szacuje ją na 11 tys. Walsh dodał, że niewielka grupa kierowców posiada 40 lub więcej pozwoleń, a około 16 tys. osób, głównie poniżej 40. roku życia, korzysta z trzeciego pozwolenia. Irish Examiner podaje, że 80% kierowców z wielokrotnymi pozwoleniami jest w wieku od 17 do 39 lat.

Przepustowość egzaminów i czas oczekiwania

Oczekuje się, że zmiany zwiększą presję na system, który już teraz boryka się z niedoborami. We wrześniu tylko 14 z 57 ośrodków egzaminacyjnych osiągnęło cel 10-tygodniowego średniego czasu oczekiwania. Walsh poinformował, że obecny średni czas oczekiwania wynosi 11,9 tygodnia, co określił jako wynik "niekatastrofalny" w odniesieniu do 10-tygodniowego celu. Do końca roku liczba wniosków o egzamin ma osiągnąć rekordowe 330 tys. Seán Canney, minister stanu odpowiedzialny za bezpieczeństwo drogowe, przydzielił dodatkowych 70 egzaminatorów, co Susan Gray oceniła jako krok w stronę skrócenia kolejek. RSA nie przedstawiło jeszcze dokładnych prognoz dotyczących wzrostu czasu oczekiwania. Michael Murphy, poseł Fine Gael i przewodniczący parlamentarnej komisji transportu, z zadowoleniem przyjął zmiany, ale zaapelował o zwiększenie przepustowości, szczególnie na obszarach wiejskich.

Reakcja rządu i organizacji społecznych

Canney podkreślił, że pozwolenie na naukę jazdy pozwala na poruszanie się po drogach publicznych tylko w towarzystwie doświadczonego, wykwalifikowanego kierowcy. Minister transportu Darragh O'Brien nazwał nowe przepisy kluczowym działaniem na rzecz zmniejszenia o połowę liczby ofiar śmiertelnych i ciężko rannych na drogach do 2030 roku oraz osiągnięcia celu Vision Zero do 2050 roku. Podkreślił wspólny charakter tego wyzwania:

„Bezpieczeństwo drogowe to wspólna odpowiedzialność.”

Do 30 października 2026 roku policja (An Garda Siochana) odnotowała 155 ofiar śmiertelnych na irlandzkich drogach, a liczba ta zbliża się do najwyższego poziomu od dekady. Susan Gray, założycielka grupy Parc, której mąż zginął w 2004 roku w wypadku spowodowanym przez uczącego się kierowcę bez opiekuna, z zadowoleniem przyjęła likwidację luki w przepisach. Dodała, że policja będzie miała mniej pracy związanej z kierowcami bez nadzoru. Powiedziała:

„To wspaniały dzień dla bezpieczeństwa drogowego.”

Organizacja Parc zauważa, że propozycje ograniczenia liczby pozwoleń były już zawarte w strategii bezpieczeństwa drogowego RSA na lata 2013–2020, za czasów ówczesnego dyrektora generalnego Noela Bretta.