Deutsche Umwelthilfe zaskarży nową ustawę o ogrzewaniu do Federalnego Trybunału Konstytucyjnego

Nowa ustawa

Ustawa o modernizacji budynków (Gebäudemodernisierungsgesetz), opublikowana w Federalnym Dzienniku Ustaw w ostatnim tygodniu lipca 2026 roku, zastępuje wcześniejsze przepisy wymagające, aby każdy nowo zainstalowany system grzewczy był zasilany w 65 procentach energią odnawialną. Zgodnie z nowymi zasadami, od 1 stycznia 2029 roku będzie można instalować nowe piece gazowe i olejowe, pod warunkiem że będą one wykorzystywać stopniowo rosnący udział paliw neutralnych pod względem emisji CO2, takich jak biometan. W przypadku istniejących instalacji od 2028 roku wprowadzony zostanie „udział zielonego gazu”, zaczynający się od 1 procenta, choć szczegóły pozostają niejasne. Ustawa znosi również wcześniejszy zakaz instalowania pieców olejowych i gazowych po 2044 roku, który był częścią ustawy o energii w budynkach.

Skarga konstytucyjna

Deutsche Umwelthilfe (DUH) ogłosiła, że złoży skargę konstytucyjną do Federalnego Trybunału Konstytucyjnego w Karlsruhe. Dyrektor zarządzająca Barbara Metz poinformowała agencję Deutsche Presse-Agentur, że prawnik Remo Klinger przygotowuje wniosek, a jego złożenie planowane jest na wrzesień.

Teraz znamy ostateczny kształt tej ustawy. Nasz prawnik Remo Klinger przygotowuje skargę konstytucyjną. Będziemy gotowi złożyć ją w Federalnym Trybunale Konstytucyjnym we wrześniu.

Argumenty prawne

Skarga koncentruje się na artykule 20a Ustawy Zasadniczej, który zobowiązuje państwo do ochrony naturalnych podstaw życia, również w poczuciu odpowiedzialności za przyszłe pokolenia. Metz argumentowała, że sektor budowlany jest znaczącym źródłem emisji CO2, a brak osiągnięcia w nim neutralności klimatycznej zagrozi realizacji ogólnego celu.

Najpoważniejszy problem polega na tym, że cel neutralności klimatycznej do 2045 roku jest nieosiągalny przy tej ustawie. Po 2044 roku instalacja pieców olejowych i gazowych nadal będzie możliwa. Ten zakaz upadł. Wcześniej istniał w ustawie o energii w budynkach.

Metz skrytykowała również tak zwaną „biostopnicę” (Biotreppe), która wymaga stopniowego zwiększania wykorzystania biogazu, ale jest uregulowana tylko do 2040 roku.

Biostopnica może stać się bardzo kosztowna, ponieważ nie jest jasne, czy te biogazy będą w ogóle dostępne. Wszystko po 2040 roku pozostaje otwarte i niejasne.

Dodała, że najemcy nie mają wpływu na to, jaka technologia zostanie zainstalowana w ich budynkach, co naraża ich na nieprzewidziane przyszłe koszty.

Szersze obawy i kolejne kroki

Inne stowarzyszenia i eksperci również zgłaszali wątpliwości konstytucyjne wobec nowej ustawy. Metz wyraziła przekonanie, że trybunał przyjmie skargę, kontrastując to z wcześniejszą nieudaną próbą zaskarżenia ograniczenia prędkości, która dotyczyła tylko jednego środka.

Ustawa o modernizacji budynków odnosi się jednak do całego sektora budowlanego, który generuje bardzo wiele emisji CO2. Stanowi ona wyraźny krok wstecz w ochronie klimatu, co jest niedopuszczalne.

Federalny Trybunał Konstytucyjny musi najpierw zdecydować, czy przyjmie skargę do rozpatrzenia. Jeśli to zrobi, sprawa może stworzyć precedens dotyczący zakresu, w jakim ustawodawstwo klimatyczne musi spełniać wymogi konstytucyjne. Poniższa oś czasu przedstawia kluczowe daty wdrożenia ustawy oraz wyzwania prawnego.