Policja na terenie Trybunału Konstytucyjnego, spór o władzę w sądzie

Policja na terenie Trybunału

Funkcjonariusze policji pojawili się przy Trybunale Konstytucyjnym w Warszawie między 17:00 a 18:00 w dniu 30 października, po zawiadomieniu złożonym przez sędzię Annę Korwin-Piotrowską. Jej pismo ostrzegało przed zagrożeniem życia i zdrowia sędziów oraz pracowników sądu, a także przed ryzykiem zakłócenia porządku publicznego. Warszawska policja określiła działania jako zabezpieczenie przed agresywnym zachowaniem grupy osób próbujących sforsować ogrodzenie. Relacje dotyczące obecności funkcjonariuszy są rozbieżne: policja oraz komentator sprzyjający rządowi twierdzili, że nie weszli oni do budynku, podczas gdy portal Niezależna podał, że policja weszła do Trybunału, a na zewnątrz stało co najmniej kilkudziesięciu funkcjonariuszy w pełnym umundurowaniu. Przy wejściu uformował się protest, a „Rzeczpospolita” poinformowała o zatrzymaniu przez policję kilku osób, które sforsowały ogrodzenie.

Spór o kierownictwo w sądzie

Krótko po 18:00 na stronie internetowej Trybunału pojawił się komunikat o zawieszeniu prezesa Bogdana Święczkowskiego i wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego w obowiązkach na miesiąc do czasu rozstrzygnięcia przez sąd dyscyplinarny. Powołując się na informacje od Macieja Taborowskiego, Magdaleny Bentkowskiej i Macieja Berka, PAP podała, że Anna Korwin-Piotrowska, jako najstarsza stażem sędzia, przejęła kierownictwo nad sądem. Jej status jest kwestionowany: Sejm wybrał ją w marcu 2026 r., a ślubowanie złożyła podczas uroczystości sejmowej, nie przed prezydentem. Oficjalne konto Trybunału na platformie X poinformowało o nielegalnym przejęciu strony internetowej, podkreślając, że Święczkowski pozostaje prezesem, Sochański wiceprezesem, a Korwin-Piotrowska nie jest sędzią Trybunału. Ostrzeżono, że każdy działający przeciwko sądowi dopuszcza się zamachu stanu.

Sochański, którego nie wpuszczono przez bramę, zwrócił się bezpośrednio do funkcjonariuszy:

„Proszę skontaktować się z osobą odpowiedzialną za tę operację. Czekam przy bramie.”

Reakcja rządu i prezydenta

Waldemar Żurek, określany w jednym raporcie jako prokurator generalny, a w innym jako minister sprawiedliwości, wystąpił wieczorem 30 października na konferencji prasowej. Wskazał na postępowania prokuratorskie dotyczące manipulacji składami orzekającymi i blokowania sędziów.

„Zamach na Trybunał został przeprowadzony wiele lat temu, kiedy pod osłoną nocy zaprzysiężono trzech dublerów sędziowskich.”

Argumentował, że oburzenie opozycji jest próbą odwrócenia uwagi w czasie, gdy sąd próbuje się odbudować. „Rzeczpospolita” podała, że skierował on również do Trybunału obszerne wnioski o uchylenie immunitetów Święczkowskiemu i Sochańskiemu.

Premier Donald Tusk bronił tych działań we wpisie na platformie X:

„Przywracanie praworządności to nasz obowiązek. Po latach bezprawia ery PiS jest to proces trudny i czasem bolesny, który wymaga zdecydowanych działań. Nie ma innej drogi.”

Prezydent Karol Nawrocki, zadeklarowany rywal Tuska, zawiesił podróż do Senegalu i zawrócił samolot prezydencki w trakcie lotu. Oświadczył, że w takim momencie prezydent musi być w Polsce.

Reakcja opozycji

Politycy opozycji w dużej mierze określili wydarzenia mianem zamachu stanu. Jarosław Kaczyński napisał na platformie X, że Polska staje się państwem policyjnym, co jest krokiem w stronę autorytaryzmu, i wezwał do kontynuowania protestu. Przemysław Czarnek, kandydat PiS na premiera, stwierdził, że rząd Tuska nie przestrzega żadnych granic. Na antenie Polsat News Paweł Jabłoński porównał obecność policji do wydarzeń w Ameryce Łacińskiej i powiedział, że nic podobnego nie wydarzyło się nawet w Rosji. Borys Budka, były minister sprawiedliwości wypowiadający się w imieniu koalicji rządzącej w tym samym programie, nazwał kłamstwem twierdzenia, jakoby policja znajdowała się wewnątrz budynku. Powiedział, że funkcjonariusze jedynie zabezpieczali teren na zewnątrz, aby zapobiec eskalacji, a wniosek dyscyplinarny wobec Święczkowskiego uczynił jego zawieszenie koniecznym.