Bank Hiszpanii podnosi prognozę PKB na 2026 rok, ale ostrzega przed inflacją

Bank Hiszpanii w piątek podniósł prognozę wzrostu PKB na 2026 rok o jedną dziesiątą do 2,3 proc., mimo że trwająca wojna w Iranie obniżyła ścieżkę gospodarczą kraju o 0,4 punktu procentowego, wynika z opublikowanych 27 marca 2026 roku pierwszych kwartalnych prognoz makroekonomicznych instytucji. Korekta w górę była możliwa tylko dlatego, że silny impuls gospodarczy pod koniec 2025 roku i na początku 2026 roku pchał wzrost w stronę 2,4 proc., a także dlatego, że plan reakcji kryzysowej rządu Hiszpanii dodał 0,3 punktu procentowego, częściowo równoważąc wpływ wojny. Bez tych dwóch czynników sam konflikt zepchnąłby wzrost do 2,0 proc. Prognozę na 2027 rok obniżono o dwie dziesiąte do 1,7 proc., co odzwierciedla pogorszenie otoczenia zewnętrznego i oczekiwane wygaśnięcie impulsu fiskalnego. Wyraźnie pogorszyły się też prognozy inflacji, a średnia roczna inflacja HICP w 2026 roku ma wynieść 3,0 proc., czyli o 0,9 punktu procentowego więcej niż w prognozie z grudnia 2025 roku.Gospodarka Hiszpanii w 2025 roku wypadła lepiej niż większość europejskich partnerów, a Bank Hiszpanii szacuje, że wzrost w całym roku wyniósł 2,9 proc., wobec wcześniejszej prognozy 2,6 proc. W grudniu 2025 roku instytucja przewidywała na 2026 rok wzrost o 2,2 proc. Obecna rewizja została uruchomiona przez wybuch wojny USA–Izrael z Iranem, który rozpoczął się 28 lutego 2026 roku, i który Bank Hiszpanii uznał za negatywny szok podażowy przez wzrost cen ropy i gazu. Instytucja odnotowała, że aktywność gospodarcza zarówno w ostatnim kwartale 2025 roku, jak i w pierwszych miesiącach 2026 roku przewyższała oczekiwania, zanim konflikt zmienił warunki w marcu.

David López Salido, dyrektor ds. ekonomii w Banku Hiszpanii, powiedział, że gospodarka hiszpańska wykazywała w styczniu i lutym dużą dynamikę oraz odporność, zanim szok wojenny zmienił ten obraz. „Gospodarka hiszpańska wykazywała w styczniu i lutym dużą dynamikę, odporność i stabilność, ale szok wojenny zmienił ten obraz.” — David López Salido via El Periódico López Salido ocenił działania nadzwyczajne rządu zasadniczo pozytywnie, wskazując, że zostały przyjęte szybko i na ograniczony czas, ale skrytykował ich konstrukcję za niewystarczające ukierunkowanie na najbardziej narażone grupy. Raport Banku Hiszpanii powtórzył tę uwagę, wzywając do zastosowania rozwiązań bardziej skoncentrowanych na gospodarstwach domowych i firmach, które mają najmniejszą zdolność do absorbowania szoku cen energii. Instytucja kierowana przez gubernatora José Luisa Escrivę odnotowała, że plan rządu obniży końcowe ceny energii elektrycznej oraz inne koszty podażowe, łagodząc inflację zarówno bezpośrednio przez składnik energetyczny, jak i pośrednio przez zmniejszenie kosztów produkcji oraz ograniczenie wtórnych presji cenowych. Środki mają obowiązywać do 30 czerwca, z klauzulą wyłączenia w razie poprawy warunków przed tą datą.

Scenariusz ostrego konfliktu może podnieść inflację do blisko 6 proc. Bank Hiszpanii przedstawił dwa alternatywne scenariusze obok scenariusza bazowego, a ich wyniki wahają się od umiarkowanych do poważnych, zależnie od tego, jak rozwinie się konflikt wokół Iranu. W scenariuszu niekorzystnym, zakładającym przejściowy wzrost cen ropy i energii elektrycznej, wzrost PKB spowolniłby do 2,2 proc. w 2026 roku i 1,5 proc. w 2027 roku, a inflacja osiągnęłaby 3,9 proc. w 2026 roku i 2,0 proc. w 2027 roku. Scenariusz poważny, zakładający bardziej intensywny i dłużej trwający konflikt zbrojny, obniżyłby wzrost w 2026 roku do 1,9 proc. i w 2027 roku do 1,1 proc., a ogólna inflacja wzrosłaby do 5,9 proc. w 2026 roku i 3,2 proc. w 2027 roku. Instytucja określiła poziom niepewności wokół swoich prognoz jako „szczególnie wysoki” ze względu na nieprzewidywalny przebieg konfliktu na Bliskim Wschodzie. Inflacja bazowa, czyli po wyłączeniu energii i żywności, ma według scenariusza bazowego wynieść 2,7 proc. w 2026 roku, o dwie dziesiąte więcej niż w grudniowej prognozie. Na 2027 rok inflacja ogólna w scenariuszu bazowym ma wynieść 2,5 proc., czyli o 0,6 punktu procentowego więcej, czemu sprzyjają ceny surowców energetycznych, likwidacja dopłat do transportu publicznego oraz efekty bazy wynikające z wyższych podatków energetycznych.

Wpływ wojny i pakietu stymulacyjnego ciągnie wzrost w przeciwnych kierunkach Dokument z prognozami Banku Hiszpanii wprost pokazał rachunek stojący za prognozą na 2026 rok, rozbijając na czynniki pierwsze siły działające na hiszpańską gospodarkę i pokazując kruchość obecnej ścieżki wzrostu. Silna aktywność w czwartym kwartale 2025 roku i w pierwszych dwóch miesiącach 2026 roku dodała dwie dziesiąte punktu procentowego do korekty w górę względem grudniowego punktu odniesienia na poziomie 2,2 proc. Wojna w Iranie odjęła następnie 0,4 punktu procentowego, a plan reakcji na kryzys na Bliskim Wschodzie przygotowany przez rząd dodał z powrotem 0,3 punktu procentowego, co dało wynik netto 2,3 proc. Bank Hiszpanii określił makroekonomiczny efekt planu jako „pozytywny w krótkim terminie”, przypisując mu łagodzenie wahań inflacji związanych z nagłym wzrostem cen energii. Instytucja ostrzegła też, że gdy obniżki podatków energetycznych z rządowego planu zostaną odwrócone w drugiej połowie 2026 roku, tempo wzrostu cen może sięgnąć około 3,3 proc. pod koniec roku. Na 2027 rok odwrócenie impulsu fiskalnego samo w sobie jest jednym z czynników spycha jących wzrost poniżej ścieżki sprzed wojny, obok pogorszenia otoczenia zewnętrznego.

Scenariusz bazowy: 2,3, Scenariusz niekorzystny: 2,2, Scenariusz poważny: 1,9, Ścieżka sprzed wojny: 2,4