Trzynastoletni Mattia Maestri zmarł po dziewięciu latach w śpiączce wywołanej zakażeniem E. coli przez ser z surowego mleka

Infekcja i dziewięcioletnia śpiączka

5 czerwca 2017 roku czteroletni Mattia Maestri zjadł kawałek swojego ulubionego sera Due Laghi, wyprodukowanego przez mleczarnię w Coredo w Trydencie. Ser wytworzono z surowego mleka skażonego szczepem Escherichia coli produkującym toksynę Shiga (Stec). W ciągu kilku godzin u chłopca wystąpiły silne skurcze brzucha i trafił on do szpitala.

„Mattia poprosił o swój zwykły ser, Due Laghi. Nie wiedzieliśmy, że był zrobiony z mieszanki mleka pasteryzowanego i surowego. Był reklamowany jako przekąska dla dzieci. Tego wieczoru Mattia miał straszne skurcze.”

Lekarze początkowo błędnie zdiagnozowali zapalenie wyrostka robaczkowego i przeprowadzili operację. Infekcja wywołała zespół hemolityczno-mocznicowy (HUS), rzadkie, ale zagrażające życiu powikłanie, które spowodowało nieodwracalne uszkodzenie mózgu. Mattia zapadł w śpiączkę i nigdy nie odzyskał przytomności. Przez dziewięć lat pozostawał w stanie wegetatywnym, był niewidomy, sparaliżowany, karmiony przez zgłębnik żołądkowy i cierpiał na nawet 40 napadów padaczkowych dziennie, przyjmując 47 leków.

Konsekwencje prawne

Sprawa doprowadziła do wieloletniego postępowania karnego. W grudniu 2023 roku sąd pierwszej instancji skazał Lorenzo Biasiego, ówczesnego prezesa Caseificio Sociale di Coredo, oraz serowara Gianlucę Fornasariego za ciężkie uszkodzenie ciała w wyniku zaniedbania. Sąd apelacyjny w Trydencie podtrzymał wyroki w lipcu 2024 roku i ustalił tymczasowe odszkodowanie w wysokości miliona euro, z czego 600 tys. euro przypadło Mattii, a po 200 tys. euro każdemu z rodziców. 5 marca 2025 roku Sąd Kasacyjny uznał apelacje oskarżonych za niedopuszczalne, co uczyniło wyroki prawomocnymi i potwierdziło związek przyczynowy między skażonym serem a obrażeniami dziecka. Pediatra, który odmówił zbadania Mattii na oddziale ratunkowym, również stanął przed sądem pod zarzutem zaniedbania i odmowy wykonania obowiązków służbowych.

Kampania ojca na rzecz ostrzeżeń

Giovanni Battista Maestri odmówił przyjęcia odszkodowania finansowego i przekuł swój ból w kampanię społeczną. Założył stowarzyszenie konsumenckie poświęcone ofiarom niebezpiecznych produktów spożywczych, opublikował książkę o ryzyku związanym z serem z surowego mleka i wystąpił przed włoskim parlamentem, domagając się obowiązkowych ostrzeżeń zdrowotnych na takich produktach, podobnych do tych na paczkach papierosów. Zapowiedział złożenie zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa nieumyślnego spowodowania śmierci przeciwko osobom odpowiedzialnym za produkcję sera.

„Nie udało mi się uratować mojego dziecka. Ale uratuję wiele innych.”

Ostrzeżenie władz sanitarnych

Istituto Superiore di Sanità (ISS) wzmocnił kampanię prewencyjną ministerstwa zdrowia po śmierci Mattii, stwierdzając, że dla dzieci poniżej piątego roku życia spożywanie serów z surowego mleka jest „absolutnie niezalecane”, jeśli procesy produkcyjne nie gwarantują bezpieczeństwa. Naturalnym rezerwuarem bakterii jest bydło, owce i kozy, a do skażenia często dochodzi podczas dojenia. Choć większość dojrzewających serów z surowego mleka niesie niewielkie ryzyko, produkty świeże, rzemieślnicze lub alpejskie wiążą się z niebagatelnym zagrożeniem. W 2025 roku we Włoszech odnotowano 43 przypadki zespołu hemolityczno-mocznicowego, wszystkie u dzieci poniżej 15. roku życia, przy czym lato jest okresem najwyższego ryzyka. Nefrolog dziecięca Marina Vivarelli ostrzegła, że toksyna Shiga może powodować zapalenie żołądka i jelit u dorosłych, ale u małych dzieci może wywołać ciężki zespół HUS, prowadzący do niewydolności nerek, uszkodzeń neurologicznych lub śmierci.