Włoskie związki zawodowe i 13 organizacji pracodawców podpisały porozumienie ramowe w sprawie płac i rokowań

Podpisanie porozumienia

Cgil, Cisl i Uil podpisały projekt porozumienia ramowego (ipotesi di accordo quadro) z 13 stowarzyszeniami pracodawców w czwartek 12 listopada nad ranem, po sesji negocjacyjnej trwającej niemal 18 godzin. Według doniesień podpis złożono około godziny 5.20 rano. Po stronie pracodawców znalazły się Confindustria i Confcommercio, a także Agci, Casartigiani, Claai, Cna, Confapi, Confartigianato, Confcooperative, Confesercenti, Confetra, Confservizi oraz Legacoop. Tekst ustala zasady reprezentatywności, struktury rokowań, płac oraz treść układów zbiorowych, a także dodaje rozdziały dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy, szkoleń oraz partycypacji pracowników.

Kulisy negocjacji

Negocjacje rozpoczęły się pod koniec lipca, jak podaje dziennik Il Sole 24 Ore, a rozmowy toczyły się przy viale dell'Astronomia w Rzymie. La Repubblica wskazuje, że wspólna sesja rozpoczęła się 11 listopada o godzinie 12.30, podczas gdy La Stampa opisuje maraton jako trwający od południa tego dnia. Maurizio Marchesini, wiceprezes Confindustrii ds. pracy i stosunków przemysłowych, zasiadł do stołu wraz z liderami 12 innych stowarzyszeń. W delegacji związkowej znaleźli się sekretarze generalni: Maurizio Landini z Cgil, Daniela Fumarola z Cisl oraz Pierpaolo Bombardieri z Uil. Poprzednim porozumieniem w tej materii był Patto della fabbrica z 2018 roku, zawarty przez Cgil, Cisl, Uil i Confindustrię.

Reakcje

Minister pracy Marina Calderone z zadowoleniem przyjęła wynik rozmów i powiązała go z decyzjami rządu. Stwierdziła, że rezygnacja rządu z korzystania z delegacji w kwestii płac i rokowań zbiorowych oraz wprowadzenie „Salario Giusto” w dekrecie z 1 maja pomogły stworzyć warunki do zawarcia porozumienia.

„Historyczne porozumienie, które pokazuje wartość dialogu między partnerami społecznymi i wyznacza początek nowego sezonu dla stosunków przemysłowych oraz rokowań zbiorowych.”

Liderka Cisl Daniela Fumarola powiedziała, że tekst został napisany przez związki i pracodawców w pełnej autonomii po długiej i momentami ostrej dyskusji. Dodała, że choć Włochy są podzielone w wielu kwestiach, praca i biznes ustaliły poważne i egzekwowalne zasady.

„To porozumienie fundamentalne, wpisujące się w tradycję wielkich układów międzykonfederacyjnych, które wyznaczyły historię Republiki.”

Płace i inflacja

Tekst definiuje minimalne traktowanie ekonomiczne (Tem) oraz całkowite traktowanie ekonomiczne (Tec). Indywidualne układy zbiorowe muszą zawierać okresowy przegląd, roczny lub dwuletni, w celu dostosowania płac do inflacji Ipca Nei, po odliczeniu energii importowanej. Mechanizm ten istnieje już w układach dla sektora metalurgicznego i chemicznego. Platformy negocjacyjne mają być przedstawiane na sześć miesięcy przed wygaśnięciem umowy, pracodawcy muszą odpowiedzieć w ciągu miesiąca, a rozmowy rozpoczynają się niezwłocznie. W przypadku, gdy ceny rosną szybciej niż oczekiwano, różnica jest odzyskiwana poprzez okresowe przeglądy, a gdy odnowienie umowy jest opóźnione, stosuje się obowiązkową ochronę powiązaną z inflacją. Układ krajowy pozostaje osią, przy czym rokowania zdecentralizowane docierają do regionów, okręgów i najmniejszych firm.

Fumarola wyjaśniła logikę klauzuli inflacyjnej w następujący sposób.

„To nie jest indeksacja, to rokowania: zwlekanie nie będzie już nikomu popłacać.”

Mierzenie siły związków i pracodawców

Porozumienie określa sposób mierzenia i certyfikowania reprezentatywności, co ma na celu przeciwdziałanie tzw. pirackim porozumieniom. W przypadku związków zawodowych miara łączy liczbę członków (iscritti) i głosy, jak ma to już miejsce w sektorze publicznym. Dla pracodawców kryteria jakościowe obejmują historyczną pozycję organizacji, a kryterium ilościowe opiera się na danych Inps-Uniemens. Tekst definiuje również granice między jednym układem a drugim, co źródła nazywają perimetri contrattuali. Łącznie zasady te regulują sposób odnawiania układów i to, kto jest uprawniony do prowadzenia rokowań w imieniu danej grupy.