Wielka Brytania wydłuża czas oczekiwania na stały pobyt do 10 lat, z zachowaniem pięcioletniej ścieżki dla opiekunów

Stały pobyt staje się przywilejem, a nie automatyzmem

W poniedziałek, 2 listopada 2026 r., minister spraw wewnętrznych Shabana Mahmood przedstawiła w Izbie Gmin zasady funkcjonowania prawa stałego pobytu (indefinite leave to remain) w ramach zrewidowanego systemu. Większość migrantów będzie teraz czekać 10 lat, czyli dwa razy dłużej niż obecnie, podczas gdy osoby lepiej zarabiające będą mogły osiedlić się szybciej. Osoby zarabiające powyżej 125 141 funtów rocznie oraz korzystające ze ścieżek takich jak Global Talent i Innovator Founder będą mogły składać wnioski po trzech latach. Lekarze, pielęgniarki, nauczyciele oraz osoby zarabiające powyżej 50 271 funtów rocznie muszą liczyć się z pięcioletnim okresem oczekiwania, natomiast uchodźcy przybywający małymi łodziami mogą czekać nawet 30 lat. Mahmood podsumowała tę zasadę jednym zdaniem.

„Stały pobyt nie powinien być automatyczny. Powinien być wypracowany.”

Zarobki powyżej 125 141 funtów rocznie3

Zarobki powyżej 50 271 funtów rocznie5

Ścieżka standardowa10

Przybywający małymi łodziami bez pracy lub nauki30

Zarobki powyżej 125 141 funtów rocznie

3 lata

Zarobki powyżej 50 271 funtów rocznie

5 lata

Ścieżka standardowa

10 lata

Przybywający małymi łodziami bez pracy lub nauki

30 lata

Dane z tekstu artykułu

Opiekunowie zachowują pięcioletnią ścieżkę

Zrezygnowano z 15-letniego okresu oczekiwania, który według pierwszej propozycji groził niektórym zagranicznym opiekunom. Opiekunowie, którzy przybyli do Wielkiej Brytanii przed majem 2025 r. i zarabiają co najmniej 25 000 funtów rocznie, zachowują pięcioletnią ścieżkę, co ogłoszono w poniedziałek. Osoby, które nie spełniają tego kryterium, mogą ubiegać się o nową pięcioletnią wizę, a następnie starać się o stały pobyt. W marcu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych oszacowało, że netto koszt życia opiekunów i ich dorosłych podopiecznych osiedlających się w latach 2026–2030 wyniesie 10 mld funtów. Zapytana o koszt zrewidowanych planów, Mahmood odmówiła podania konkretnej kwoty, stwierdzając, że szczegółowe wyliczenia zostaną opublikowane, gdy zmiany trafią pod obrady parlamentu. Dodała, że zmiany nadal przynoszą "miliardowe oszczędności", ponieważ opiekunowie, którzy osiedlaliby się po pięciu latach i pobierali zasiłki, nie będą tego robić.

Warunki i wdrożenie

Status stałego rezydenta będzie wymagał niekaralności, znajomości języka angielskiego na poziomie A-level jako języka obcego, braku długów wobec podatników oraz udokumentowanego opłacania składek na ubezpieczenie społeczne (National Insurance). Zasady mają zastosowanie z mocą wsteczną do pracowników już przebywających w kraju i wejdą w życie w przyszłym roku. Rząd szacuje, że w latach 2026–2030 status stałego rezydenta otrzyma do 1,4 mln osób. Zrewidowany plan jest wynikiem konsultacji, które przyniosły ponad 200 000 odpowiedzi.

Opozycja i krytyka wewnątrzpartyjna

Konserwatyści nazwali zrewidowany plan "zwrotem o 180 stopni", który będzie kosztował państwo miliardy funtów. Cieniowy minister spraw wewnętrznych Chris Philp stwierdził, że rząd "całkowicie ustąpił" i przekonywał, że stały pobyt dla opiekunów może kosztować podatników 10 mld funtów rocznie w postaci zasiłków, opieki zdrowotnej, emerytur i mieszkań socjalnych. W rozmowie z LBC sprzeciwił się faktowi, że osoby, które złamały zasady, nadal będą mogły zostać w kraju.

„Pozwoli im wszystkim zostać, nawet tym, którzy dopuścili się oszustwa, aby się tu dostać, co jest absolutnie zdumiewające.”

Diane Abbott, posłanka Partii Pracy z okręgu Hackney North and Stoke Newington, ostrzegła, że Mahmood ryzykuje kolejny skandal typu Windrush, wywracając do góry nogami prawa pobytowe osób, które przyjechały do Wielkiej Brytanii legalnie do pracy. Mahmood odpowiedziała, że nie zgadza się z określeniem zmian jako działających wstecz. Dame Meg Hillier, posłanka Partii Pracy z okręgu Hackney South and Shoreditch, wyraziła zaniepokojenie dostępnością lekcji języka angielskiego.

„Wiele kobiet jest w pułapce, ponieważ nie mają dostępu do nauki języka angielskiego.”

Buntująca się przeciwko linii partii Rachael Maskell, posłanka z okręgu York Central, wezwała Mahmood do porzucenia systemu opartego na zarobkach, argumentując, że nisko opłacani pracownicy często wnoszą największy wkład.