USA blokuje powrót Maríi Coriny Machado do Wenezueli po podwójnym trzęsieniu ziemi, w którym zginęło ponad 2500 osób

Pokrzyżowana podróż

Prywatny odrzutowiec wiozący Maríę Corinę Machado wystartował z Wirginii w piątek 26 czerwca, kierując się na Curaçao – pierwszy etap planu powrotu do Wenezueli po raz pierwszy od jej potajemnego wyjazdu w grudniu 2025 roku. Około godzinę po starcie firma czarterowa nagle nakazała pilotom zawrócenie nad Karoliną Północną i powrót w rejon Waszyngtonu – podał „The Wall Street Journal”. Władze holenderskie, które zarządzają polityką zagraniczną Curaçao, cofnęły pozwolenie na lądowanie po tym, jak Waszyngton dał sygnał, że nie popiera tej podróży. Machado i jej współpracownicy wierzyli, że wysocy rangą urzędnicy administracji Trumpa udzielili wystarczających zapewnień; wysłała SMS-a do urzędnika Departamentu Stanu z prośbą o wyjaśnienia, a ten odpowiedział, że nie wie, dlaczego lot został wstrzymany.

Druga próba przez Panamę również nie powiodła się, gdy Copa Airlines odmówiła przewiezienia jej do Wenezueli, powołując się na obawy przed represjami ze strony Caracas. Kilka dni później, z miasta Panama, Machado oskarżyła wenezuelski rząd o zamknięcie komercyjnej przestrzeni powietrznej, aby zablokować jej powrót.

Bilans trzęsienia ziemi i „państwo upadłe”

Dwa trzęsienia ziemi o magnitudzie 7,2 i 7,5 nawiedziły Wenezuelę 24 czerwca, niszcząc przybrzeżny stan La Guaira i części Caracas. Oficjalne dane o ofiarach podawane są w widełkach: według tymczasowego rządu zginęło 2595 osób, podczas gdy Deutsche Welle podała zaktualizowaną liczbę 2645 ofiar. Co najmniej 12 400 osób zostało rannych, a prawie 200 budynków całkowicie się zawaliło.

Ta tragedia obnażyła to, co wszyscy wiedzieliśmy: Wenezuela stała się państwem upadłym, całkowicie pozbawionym zdolności do zarządzania szkodami.

Polityczna kalkulacja Waszyngtonu

Prezydent Donald Trump powiedział 2 lipca, że stosunki z tymczasową prezydent Delcy Rodríguez są „doskonałe”. Tego samego dnia wygasła 180-dniowa kadencja tymczasowa Rodríguez, jednak rząd nie ogłosił planu przejścia ani kalendarza wyborczego. Administracja USA, według portalu Axios, postrzegała próbę powrotu Machado jako „ohydny akt politycznego oportunizmu” w obliczu kryzysu humanitarnego. Wyżsi urzędnicy USA, w tym Marco Rubio, argumentowali, że to nie był odpowiedni moment na drażliwe posunięcia polityczne.

Stosunki z rządem tymczasowej prezydent Delcy Rodríguez są doskonałe.

Administracja Trumpa koncentruje się wyłącznie na kontynuowaniu działań pomocowych po niszczycielskich trzęsieniach ziemi.

Machado upiera się, że jej powrót przyniósłby stabilizację

Podczas konferencji prasowej na Zoomie z wygnania 3 lipca Machado odrzuciła sugestię, że jej obecność byłaby destabilizująca. Utrzymywała, że nie potrzebuje żadnej oficjalnej ochrony, twierdząc, że miliony Wenezuelczyków zapewnią jej bezpieczeństwo. Nie zwróciła się do żadnego rządu o przydział środków ochrony.

Jestem absolutnie przekonana, że moja obecność ułatwia postęp w procesie przejściowym. Po tragedii 24 czerwca moja obecność przynosi stabilność i jest częścią siły organizacyjnej, której kraj potrzebuje.

Niepewny proces przejściowy

Nicolás Maduro został schwytany w wyniku operacji wojskowej USA 3 stycznia i przebywa obecnie w nowojorskim więzieniu w oczekiwaniu na proces. Delcy Rodríguez, niegdyś zastępczyni Maduro, kieruje tymczasowym rządem, ale spotyka się z rosnącą krytyką z powodu powolnej i niewystarczającej reakcji na trzęsienie ziemi. Zgromadzenie Narodowe, kontrolowane przez partię rządzącą, może ogłosić przedterminowe wybory, jeśli uzna urząd prezydenta za trwale opróżniony, jednak nie podano żadnego harmonogramu wyborczego. Wenezuelskie organizacje opozycyjne nadal domagają się ścieżki do wyborów, podczas gdy USA dają sygnał, że nie będą przedkładać nacisków wyborczych nad natychmiastową odbudowę po katastrofie.