Allianz: Letnie fale upałów obniżyły europejski PKB o 113 mld euro

Makroekonomiczne skutki ekstremalnych upałów

Ekstremalne letnie temperatury obniżyły europejski wynik gospodarczy o szacunkowe 113 mld euro w bieżącym roku, jak wynika z danych opublikowanych w czwartek przez niemieckiego ubezpieczyciela Allianz. Negatywny wpływ na gospodarkę Europy stanowi nieco poniżej 0,5% całkowitego prognozowanego na ten rok PKB. Szkody gospodarcze objawiły się głównie poprzez zakłócenia w produkcji oraz spadek wartości dodanej w wielu sektorach. Straty te wynikają bezpośrednio z niższej wydajności pracowników, konieczności wydłużania przerw oraz wyższej absencji chorobowej podczas długotrwałych okresów wysokich temperatur. Wśród poszczególnych krajów europejskich Włochy odnotowały największy spadek PKB, szacowany na 28 mld euro. Niemcy zajęły drugie miejsce ze stratą 25 mld euro, a Francja trzecie z wynikiem 20 mld euro.

Struktura narzędzia Climate Risk Tracker

Wyniki oparto na pierwszych obliczeniach narzędzia Climate Risk Tracker, opracowanego wspólnie przez ekonomistów i specjalistów ds. ryzyka. Projekt połączył badaczy z monachijskiej grupy DAX Allianz, jej hamburskiej spółki zależnej Allianz Trade oraz niemieckiego oddziału ubezpieczeń majątkowych. Model oceny łączy zebrane wzorce meteorologiczne i historyczne dane o szkodach ubezpieczeniowych z predykcyjnym modelowaniem zakłóceń gospodarczych. Poza bezpośrednim spadkiem wydajności pracy, ubezpieczyciel przeanalizował szersze wzorce pogodowe wpływające na kolejne kwartały. Analitycy firmy wyrazili ostrożność wobec prognoz gospodarczych na nadchodzący rok, wskazując na okresowe powracanie zjawiska pogodowego El Niño we wschodniej części Oceanu Spokojnego i jego destrukcyjny wpływ na warunki atmosferyczne.

Pięcioletnie straty majątkowe w Niemczech

Raport oddzielił spowolnienie produktywności spowodowane upałami od wymiernych szkód strukturalnych wywołanych przez gwałtowne burze, powodzie i inne zjawiska naturalne. Allianz obliczył, że w samych Niemczech łączne szkody z tytułu takich katastrof naturalnych wyniosły w ciągu ostatnich pięciu lat 50 mld euro. Średniorocznie straty z tego tytułu w tym okresie były dwukrotnie wyższe niż średnie roczne odnotowane w latach 2000–2019. Dla porównania, globalne straty z tytułu klęsk żywiołowych w tym samym czasie wzrosły w bardziej umiarkowanym tempie 54%. Frank Sommerfeld, szef działu ubezpieczeń majątkowych Allianz w Niemczech, odniósł się do nieproporcjonalnego wpływu zjawisk na rynek krajowy.

Niemcy są szczególnie mocno dotknięte szkodami związanymi z klimatem.

Różnice w ociepleniu i koncentracja aktywów

Przyspieszone szkody fizyczne w Europie są bezpośrednio powiązane z regionalnym ociepleniem atmosfery, ponieważ północne szerokości geograficzne ocieplają się szybciej niż inne obszary lądowe na świecie. Norwegia odnotowała najbardziej znaczącą zmianę wśród badanych krajów, gdzie średnia temperatura w 2025 roku była o ponad 3,7 stopnia Celsjusza wyższa od średniej bazowej z lat 1950–1970. Niemcy i Francja znalazły się w górnej części średniego przedziału krajów europejskich, odnotowując średnie temperatury w 2025 roku o ponad 2 stopnie Celsjusza wyższe od ich historycznych średnich z lat 1950–1970. Oprócz czynników atmosferycznych, łączne straty finansowe odzwierciedlają koncentrację aktywów fizycznych. Gęsto zaludnione kraje o wysokiej produkcji gospodarczej ponoszą większe straty finansowe podczas gwałtownych zdarzeń, ponieważ infrastruktura, fabryki, budynki mieszkalne i pojazdy są skoncentrowane na obszarach narażonych.