Donald Trump ogłasza ofensywę gospodarczą przeciwko Iranowi i grozi sankcjami wtórnymi

Ofensywa gospodarcza i groźby ceł wtórnych

Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump ogłosił kampanię sankcji wtórnych wobec Iranu, opisując tę politykę na platformie Truth Social jako gospodarczy D-Day. Inicjatywa nakazuje agencjom federalnym objęcie restrykcjami podmiotów z państw trzecich zaangażowanych w handel z Teheranem, ze szczególnym uwzględnieniem przemytu ropy, wymiany walut, transferów gotówkowych, spółek fasadowych oraz rejestrów statków. Sekretarz skarbu Scott Bessent oświadczył, że Waszyngton zamierza zmusić zagraniczne rządy do wyboru między relacjami z Iranem a dostępem do rynku USA. Ogłoszenie to następuje po wcześniejszych środkach handlowych, w tym styczniowym dekrecie z 2026 r. wprowadzającym cła do 25% na towary z krajów kupujących irańską ropę oraz kwietniowej groźbie 50% ceł dla dostawców broni.

To będzie połączenie izolacji gospodarczej, jakiej świat jeszcze nie widział.

Wyczerpanie zapasów amunicji Pentagonu i wydatki federalne

Zwrot ku restrykcjom gospodarczym następuje po raportach Pentagonu, z których wynika, że zapasy precyzyjnych pocisków rakietowych USA spadły do minimalnego poziomu po sześciu miesiącach operacji wojskowych. Wspólna kampania z Izraelem, oznaczona jako operacja Epic Fury, rozpoczęła się 28 lutego 2026 r., a wstępne prognozy Białego Domu zakładały czas trwania od czterech do pięciu tygodni. Sekretarz obrony Pete Hegseth poinformował Kongres, że bezpośrednie wydatki wojskowe osiągnęły 37,5 mld dolarów, co skłoniło do wniosków o dodatkowe finansowanie obronne. Badanie przeprowadzone przez Center for Strategic and International Studies szacuje, że szersze koszty, obejmujące zużycie amunicji i rozmieszczenie sił bezpieczeństwa, przekraczają 100 mld dolarów. Jednocześnie 20 sierpnia 2026 r. dług federalny USA przekroczył 40 bln dolarów (około 34,3 bln euro).

Sytuacja gospodarcza Iranu i blokada morska

Teheran utrzymuje blokadę morską w Cieśninie Ormuz, która od marca 2026 r. wstrzymała normalną żeglugę handlową przez ten korytarz. Przed konfliktem przez drogę wodną przepływało około 20 procent światowego tranzytu ropy naftowej. Dyplomatyczne mediacje doprowadziły w czerwcu 2026 r. do porozumienia o 60-dniowym zawieszeniu broni, jednak rozejm załamał się po kilku dniach, co skutkowało dwoma tygodniami bezpośrednich nalotów USA oraz irańskich ataków na regionalne bazy amerykańskie. W kraju Iran zmaga się z roczną stopą inflacji przekraczającą 80 procent, a ceny podstawowych artykułów spożywczych, takich jak kurczak, wzrosły o 190 procent przy jednoczesnej ciągłej deprecjacji waluty.

Reakcje międzynarodowe i opór dyplomatyczny

Minister spraw zagranicznych Iranu Abbas Araghchi odrzucił strategię sankcji Waszyngtonu, stwierdzając w mediach społecznościowych, że środki gospodarcze służą odwróceniu uwagi od długu wewnętrznego USA i rosnących stóp procentowych. Araghchi określił tę politykę mianem terroryzmu gospodarczego i stwierdził, że zintensyfikowana presja doprowadzi do kolejnej porażki strategicznej Waszyngtonu. Chiny, które kupują ponad 80 procent eksportowanej irańskiej ropy po obniżonych cenach, również skrytykowały eskalację. Rzecznik chińskiego MSZ Lin Jian podczas briefingu prasowego powtórzył sprzeciw Pekinu wobec jednostronnych kar gospodarczych.

Sankcje i presja nie pomogą rozwiązać problemu. Chiny wzywają wszystkie zaangażowane strony do podjęcia odpowiedzialnych działań i rozwiązania kwestii środkami politycznymi oraz dyplomatycznymi.