Hiszpański parlament głosuje nad dekretami mieszkaniowymi, sondaże wskazują na 67,5% poparcia dla limitów czynszów

Głosowanie parlamentarne i środki zawarte w dekretach

Kongres Deputowanych w Hiszpanii głosuje w piątek, 2 października 2026 r., nad zatwierdzeniem dwóch królewskich dekretów z mocą ustawy, przyjętych przez Radę Ministrów we wtorek. Pierwszy dekret zawiesza eksmisje osób w trudnej sytuacji życiowej bez zapewnienia lokalu zastępczego do 31 grudnia 2030 r. Wprowadza on nadzwyczajne mechanizmy pomocowe, wymagające od administracji regionalnych pokrycia zaległych czynszów, jeśli w ciągu dwóch miesięcy nie zapewnią one alternatywnego zakwaterowania. Dekret oferuje również 330 mln euro ulg w podatku dochodowym dla małych właścicieli, pozwalając na redukcje od 70% do 100% dla osób obniżających czynsze o ponad 5%, oraz ustanawia program TU CASA, zapewniający kredyty z oprocentowaniem 0% do kwoty 50 000 euro dla kupujących domy. Drugi dekret wprowadza automatyczne, bezterminowe przedłużenia istniejących umów najmu.

Negocjacje międzypartyjne i opór polityczny

Minister mieszkalnictwa Isabel Rodríguez przez miesiące negocjowała treść z partnerami parlamentarnymi, uwzględniając ustępstwa, aby zrównoważyć sprzeczne żądania w izbie.

Wiem, że dla nich trudne było dokonanie pewnych wyrzeczeń, ale osiągnęliśmy równowagę, tekst, w którym większość Hiszpanów, niezależnie od tego, na kogo głosują, może się przejrzeć.

Pomimo zapewnień urzędników rządowych, że partia Junts wpłynęła na 80% projektu, katalońskie ugrupowanie ogłosiło późnym wieczorem w czwartek zamiar głosowania przeciwko dekretom. Jednocześnie partie lewicowe skrytykowały ulgi podatkowe dla właścicieli, podczas gdy grupy konserwatywne sprzeciwiły się automatycznym przedłużeniom umów najmu jako naruszeniu własności prywatnej. Proponowana reforma krajowej ustawy o gruntach, popierana przez Baskijską Partię Nacjonalistyczną (PNV) i deweloperów w celu przyspieszenia budownictwa, została usunięta przed posiedzeniem rządu po tym, jak Podemos zagroziło odrzuceniem ustawy, jeśli pozostanie ona w projekcie.

W takich przypadkach pragmatycznie jest zadowolić się częściowymi zwycięstwami, zamiast wybierać epickie, całkowite porażki.

Opinia publiczna i sondaże rynkowe

Sondaż 40dB przeprowadzony na grupie 2000 respondentów między 25 a 28 września dla EL PAÍS i Cadena SER wykazał, że 67,5% Hiszpanów popiera limity cenowe na wynajem mieszkań, nawet jeśli obniży to rentowność właścicieli. Poparcie dla limitów czynszów rozciąga się na całe spektrum polityczne, rejestrując 95,8% wśród wyborców Sumar, 85,4% wśród wyborców Podemos, 82,6% wśród wyborców PSOE, 56,5% wśród wyborców PP oraz 55,2% wśród wyborców Vox. Ponadto 56,5% ankietowanych właścicieli mieszkań popiera limity cenowe, podczas gdy 21,7% wszystkich respondentów woli nieregulowane ceny rynkowe. Mieszkalnictwo zajmuje obecnie drugie miejsce wśród najważniejszych problemów społecznych w kraju, zaraz po inflacji, awansując z czwartego miejsca w kwietniu 2023 r. Dodatkowo 82,4% respondentów popiera rozszerzenie zasobów mieszkań publicznych, a 79,7% wspiera zachęty podatkowe dla właścicieli oferujących przystępne czynsze.

Strukturalny deficyt mieszkaniowy

Dane Banku Hiszpanii wskazują, że Hiszpania zgromadziła deficyt około 750 000 domów w latach 2021–2025, ponieważ tworzenie gospodarstw domowych wyprzedzało nową podaż mieszkań. Zastępca gubernatora Banku Hiszpanii Soledad Núñez zauważyła, że ten niedobór może wzrosnąć o kolejne 300 000 jednostek w latach 2026–2028, spychając krajowy deficyt powyżej miliona domów, skoncentrowanych głównie w Madrycie i Barcelonie. Przedstawiciele środowisk akademickich i branżowych, w tym profesor Uniwersytetu Pompeu Fabra José García Montalvo oraz prezes APCEspaña Xavier Vilajoana, argumentowali, że dekrety nie rozwiązują niedoborów strukturalnych bez zajęcia się uwalnianiem gruntów miejskich i wstrzymaną reformą ustawy o gruntach.