Nowa Lewica złoży w Sejmie projekt likwidacji Funduszu Kościelnego 29 października

Nowa Lewica kieruje projekt do Sejmu

Nowa Lewica zamierza 29 października 2026 r. złożyć w Sejmie poselski projekt ustawy o likwidacji Funduszu Kościelnego. Jak podaje RMF FM, projekt zostanie wniesiony przez posłów, a nie przez rząd, ponieważ koalicja nie osiągnęła porozumienia w sprawie wersji rządowej. Według informacji TVP Info, posłowie planowali pierwotnie złożyć go w grudniu, jednak termin został przyspieszony. Marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty wraz z politykami partii mają zaprezentować projekt na konferencji prasowej o godzinie 11:00 tego dnia.

„Nie możemy dłużej czekać. Jest mało prawdopodobne, aby projekt rządowy wyszedł z Rady Ministrów.”

Żukowska, przewodnicząca klubu Nowej Lewicy, podkreśliła to w wywiadzie dla RMF FM. Dodała, że jej partia oczekuje poparcia projektu przez Koalicję Obywatelską.

Dwa lata impasu w rozmowach

Międzyresortowy zespół ds. Funduszu Kościelnego, kierowany przez wicepremiera i ministra obrony narodowej Władysława Kosiniaka-Kamysza, rozpoczął prace w połowie stycznia 2024 r. i nie osiągnął żadnego kompromisu. Kosiniak-Kamysz argumentował, że zmiany powinny być wypracowane w drodze dialogu, wskazując na konstytucyjny obowiązek współpracy między państwem a kościołami. Źródła cytowane przez RMF FM podają, że zespół utknął w martwym punkcie i nic nie wskazuje na rychły przełom. Nowa Lewica twierdzi, że złożyła obietnice wyborcom, a premier Donald Tusk wypowiadał się za likwidacją funduszu, jak twierdzi Żukowska.

„Złożyliśmy obietnicę naszym wyborcom i zamierzamy jej dotrzymać.”

Co zmieni projekt

Ustawa zakończyłaby finansowanie z budżetu państwa 80 proc. składek na ubezpieczenia społeczne duchownych. Zgodnie z propozycją, kościoły i duchowni pokrywaliby po połowie kosztów. Członkowie zakonów klauzurowych i misjonarze byliby traktowani odmiennie, a Kościół opłacałby ich składki w całości. Ubezpieczenie chorobowe byłoby obowiązkowe dla duchownych, ale dobrowolne dla członków zakonów klauzurowych, podczas gdy misjonarze nie podlegaliby temu obowiązkowi w ogóle. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) zyskałby uprawnienia do weryfikacji statusu duchownego, a wydatki na utrzymanie zabytkowych kościołów przejąłby Fundusz Ochrony Zabytków, zarządzany przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Tło funduszu

Fundusz Kościelny został utworzony na mocy ustawy z 20 marca 1950 r. jako rekompensata dla kościołów za przejęte przez państwo nieruchomości ziemskie. Jego dochody miały być dzielone między kościoły proporcjonalnie do przejętego majątku. Obecnie większość wydatków funduszu przeznaczana jest na składki na ubezpieczenia społeczne duchownych, co TVP Info szacuje na 95 proc., a Gazeta Prawna na 90 proc. W marcu 2025 r. Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej, wnioskowała o wpisanie projektu likwidacji funduszu do rządowego planu prac legislacyjnych, proponując, aby duchowni i kościoły płacili po połowie składek. Projekt nie trafił na listę.

„Chcielibyśmy, żeby ten podział był 50 na 50, czyli 50 proc. składek opłacanych przez osobę duchowną, a 50 proc. przez kościół.”