Prawicowe partie w Portugalii odrzucają apel ONZ o wycofanie zmian w prawie dotyczącym płci

Apel ONZ i propozycje legislacyjne

Wysoki Komisarz Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka Volker Türk wysłał list do przewodniczącego Zgromadzenia Republiki, José Pedro Aguiar-Branco, z wnioskiem o wycofanie lub zmianę trzech projektów ustaw dotyczących tożsamości płciowej. Projekty, przedstawione przez Partię Socjaldemokratyczną (PSD), Chegę oraz CDS-Partię Ludową (CDS-PP), przeszły wstępne głosowanie 20 marca 2026 r. i pozostają przedmiotem prac parlamentarnej Komisji Spraw Konstytucyjnych. Türk stwierdził, że środki te mogą negatywnie wpłynąć na realizację praw człowieka zapisanych w ratyfikowanych przez Portugalię traktatach międzynarodowych, wymieniając w szczególności Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych, Międzynarodowy pakt praw gospodarczych, społecznych i kulturalnych, Konwencję w sprawie eliminacji wszelkich form dyskryminacji kobiet oraz Konwencję o prawach dziecka. Propozycje uchylają przepisy ustawy z 2018 r., która pozwala osobom pełnoletnim na zmianę imienia i oznaczenia płci w rejestrze cywilnym bez zaświadczeń lekarskich. Zgodnie z projektowanymi poprawkami, prawne uznanie płci wymagałoby zaświadczenia od lekarza i psychologa, a blokery dojrzewania oraz terapie hormonalne byłyby zakazane dla osób poniżej 18. roku życia.

Prawica odrzuca zewnętrzną ingerencję

Po publikacji listu 26 sierpnia 2026 r. partie Chega i CDS-PP odrzuciły stanowisko ONZ jako niedopuszczalną ingerencję w portugalskie kompetencje ustawodawcze. Szef klubu parlamentarnego CDS-PP, Paulo Núncio, oświadczył, że jego partia utrzyma projekt w niezmienionej formie, argumentując, że terapie hormonalne dla nieletnich stanowią naruszenie praw dziecka. Przewodniczący Chegi, André Ventura, opublikował nagranie wideo, w którym potwierdził, że tekst jego partii również trafi pod obrady parlamentu bez modyfikacji.

Próba narzucenia Portugalii agendy woke przez Organizację Narodów Zjednoczonych, prześladowanie inaczej myślących oraz dominacja i ingerencja w tak delikatną kwestię nie mogą być akceptowalne dla żadnej siły politycznej.

Ventura stwierdził, że dzieci nie powinny być poddawane eksperymentom socjologicznym ani naukowym, dodając, że organy ONZ powinny raczej zająć się problemem głodu wśród dzieci na świecie. Tymczasem klub parlamentarny PSD, który przewodzi portugalskiemu rządowi, odmówił wydania oficjalnej odpowiedzi na list.

Reakcja lewicy i petycja do prezydenta

Interwencja ONZ nastąpiła po formalnej skardze złożonej przez parlamentarzystę Bloku Lewicy (BE) Fabiana Figueiredo oraz europosłankę Catarinę Martins. Figueiredo wezwał rządzącą PSD do wycofania się z propozycji, stwierdzając, że ich przyjęcie narazi Portugalię na międzynarodową krytykę za ograniczenie ochrony prawnej osób transpłciowych. Jednocześnie aktywiści Maria João Vaz i Miguel Salazar, współautorzy petycji, pod którą zebrano ponad 75 000 podpisów przeciwko ustawom, złożyli 26 sierpnia 2026 r. formalny wniosek o audiencję u prezydenta Portugalii António José Seguro.

Rząd i partie prawicowe wykazują obsesję na punkcie osób LGBT+, chcąc w istocie komentować, stanowić prawo i decydować o naszym życiu. Nasze życie nie jest przedmiotem dyskusji, jest samostanowiące, niezależne i wolne.

Autorzy petycji argumentowali, że wprowadzenie obowiązkowej diagnostyki medycznej patologizuje tożsamość płciową i narusza podstawowe gwarancje wynikające z prawa międzynarodowego. Debata końcowa i głosowanie plenarne nad trzema inicjatywami zaplanowano w Zgromadzeniu Republiki na wrzesień 2026 r.