Polska przyznaje parom jednopłciowym z transkrybowanymi małżeństwami z UE prawo do wspólnego rozliczania podatków

Wydano interpretację ogólną prawa podatkowego

24 września 2026 r. minister finansów Andrzej Domański podpisał interpretację ogólną (sygn. DTS6.8022.6.2026) dotyczącą małżeństw jednopłciowych zarejestrowanych za granicą. Dokument stanowi, że małżonkowie, którzy dokonali transkrypcji zagranicznego aktu małżeństwa do polskiego rejestru stanu cywilnego, posiadają takie same prawa podatkowe, obowiązki i gwarancje proceduralne, jak małżeństwa różnopłciowe. Ministerstwo Finansów podało, że interpretacja dostosowuje praktykę administracyjną do orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które wymaga od Polski uznawania aktów stanu cywilnego zawartych w innych państwach członkowskich UE. Przy rozstrzyganiu spraw podatkowych organy skarbowe muszą oceniać standardowe warunki ustawowe, ogólne zasady prawa podatkowego oraz okoliczności danej sprawy. Rozwiązanie to następuje po wprowadzeniu 23 sierpnia 2026 r. zaktualizowanych wzorów w polskich urzędach stanu cywilnego, które umożliwiły transkrypcję zagranicznych aktów małżeństw jednopłciowych z adnotacją, że ceremonia odbyła się poza Polską.

Zakres preferencji podatkowych i zwolnień ustawowych

Interpretacja rozszerza kluczowe przepisy polskiego prawa podatkowego na transkrybowane pary jednopłciowe. Pary, które zarejestrowały swój związek, mogą składać wspólne deklaracje podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT), co pozwala im obliczać zobowiązania podatkowe według zasad dla małżonków. Wytyczne stosują również zerową stawkę podatku od spadków i darowizn do transkrybowanych małżonków, co odpowiada zwolnieniom dostępnym dla najbliższej rodziny. Zgodnie z tymi zasadami, majątek dziedziczony lub otrzymany w darowiźnie między małżonkami jest całkowicie zwolniony z podatku, a nabycie majątku o wartości do 36 120 PLN od jednej osoby w ciągu pięciu lat nie wymaga zgłoszenia do urzędu skarbowego. Zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) dla pożyczek w rodzinie również mają zastosowanie do tych par. Ponadto interpretacja obejmuje dalszych członków rodziny, klasyfikując teściów do pierwszej grupy podatkowej w celach spadkowych i darowizn.

Obrona rządu i strategia polityczna

Premier Donald Tusk bronił działań Ministerstwa Finansów w nagraniu opublikowanym w mediach społecznościowych 25 września 2026 r. Tusk skrytykował konserwatywnych i prawicowych liderów politycznych, w tym prezydenta Karola Nawrockiego, lidera Prawa i Sprawiedliwości Jarosława Kaczyńskiego oraz liderów Konfederacji Sławomira Mentzena i Grzegorza Brauna, za odrzucanie rozwiązań legislacyjnych dotyczących związków partnerskich.

„Nawrocki, Kaczyński, Mentzen, Braun z maniakalnym uporem blokują każdą próbę ucywilizowania prawa, nawet jeśli chodzi o godne życie człowieka. Prezydent mógł podpisać bardzo umiarkowaną, mądrą ustawę o osobach najbliższych, bo to była ustawa o godności, ale nie, znowu wybrał kij bejsbolowy. No cóż, my też nie będziemy z nimi grać w szachy.”

Tusk stwierdził, że decyzja administracyjna zapewnia ustalony mechanizm prawny pozwalający ominąć prezydenckie weto wobec ustawodawstwa dotyczącego praw obywatelskich. Premier dodał, że krok ten gwarantuje godność ludzką i zapewnia równe traktowanie par przed polskimi organami podatkowymi.

Sprzeciw opozycji i zastrzeżenia prawne

Kancelaria Prezydenta zakwestionowała dekret Ministerstwa Finansów natychmiast po ogłoszeniu. Paweł Szefernaker, szef Gabinetu Prezydenta Karola Nawrockiego, stwierdził 24 września, że interpretacja podatkowa stanowi niekonstytucyjną próbę zrównania związków jednopłciowych z małżeństwem. Szefernaker argumentował, że rząd wdrożył zmianę bez wsparcia ustawowego, debaty parlamentarnej czy otwartych konsultacji społecznych. Choć polskie prawo krajowe nie przewiduje zawierania małżeństw jednopłciowych w kraju, rząd utrzymuje, że uznawanie zagranicznych małżeństw z UE dla celów podatkowych wypełnia europejskie zobowiązania prawne. Eksperci zauważyli w polskich raportach podatkowych, że choć interpretacja zapewnia bezpośrednią ulgę, nie można całkowicie wykluczyć sporów z organami skarbowymi przed sądami administracyjnymi.