Die Linke wygrywa wybory w Berlinie, spór o mieszkalnictwo utrudnia rozmowy koalicyjne

Wyniki wyborów i zmiana układu sił

Die Linke zajęła pierwsze miejsce w wyborach do berlińskiego parlamentu 20 września 2026 r., zdobywając według prognoz od 25,3% do 25,4% głosów. Wynik ten przewyższa o niemal dziesięć punktów procentowych najlepszy rezultat partii z 2016 r. Chrześcijańscy Demokraci (CDU) zajęli drugie miejsce z poparciem 19,1% do 19,4%. Alternatywa dla Niemiec (AfD) uplasowała się na trzeciej pozycji z wynikiem 16,3%, co oznacza wzrost z 9,1% w wyborach w 2023 r. Zieloni uzyskali 14,3% (spadek z 18,4% w 2023 r.), a Socjaldemokraci (SPD) spadli na piąte miejsce z wynikiem 11,8% do 12,1% (spadek z 18,4% w 2023 r.). Kandydatka Die Linke, Elif Eralp, ogłosiła zamiar objęcia stanowiska burmistrza Berlina.

Chcę zostać burmistrzem Berlina, aby mieszkańcy naszego miasta znów mogli żyć lepiej.

Wywłaszczenia jako przeszkoda koalicyjna

Utworzenie rządu wymaga od Die Linke porozumienia z Zielonymi i SPD. Głównym punktem spornym w negocjacjach jest uspołecznienie dużych prywatnych firm mieszkaniowych. Die Linke opiera ten postulat na referendum z 2021 r., w którym wyborcy poparli przekazanie około 220 000 mieszkań korporacyjnych w ręce miasta za odszkodowaniem, aby zahamować wzrost czynszów. Liderzy Zielonych, Nina Stahr, Philmon Ghirmai oraz kandydat Werner Graf, wyrazili poparcie dla tego rozwiązania, twierdząc, że nowy rząd ma mandat do realizacji wyniku referendum. Władze federalne partii również potwierdziły, że uspołecznienie pozostaje warunkiem wejścia do koalicji.

Powiedzieliśmy, że chcemy uspołecznienia i trzymamy się tego.

Kandydat SPD, Steffen Krach, podtrzymał sprzeciw wobec propozycji, argumentując w kampanii, że jest ona niemożliwa do zrealizowania pod względem prawnym i finansowym. Krach zaznaczył również, że nie uważa Die Linke za jedyną partię z mandatem do rządzenia, wskazując, że mandat ten posiada także CDU.

Harmonogram koalicyjny i reakcje partii

Tobias Schulze, przewodniczący frakcji parlamentarnej Die Linke, zaproponował zakończenie negocjacji koalicyjnych przed Bożym Narodzeniem 2026 r., aby uniknąć przeciągania rozmów w okresie świątecznym. Schulze zasugerował skupienie się na kluczowych kompromisach zamiast tworzenia rozbudowanej umowy. Wszystkie partie parlamentarne wykluczyły możliwość koalicji z AfD, której kampanią kierowała Kristin Brinker.

Były burmistrz Berlina Michael Müller, który w latach 2016–2023 kierował koalicją SPD z Die Linke i Zielonymi, wyraził zastrzeżenia wobec tej konfiguracji, wskazując na brak doświadczenia parlamentarnego wśród ustawodawców Die Linke. Berlińska senator ds. gospodarki Franziska Giffey nie uzyskała bezpośredniego mandatu w okręgu Rudow w dzielnicy Neukölln, co kończy jej obecność w Izbie Deputowanych. Giffey przyznała, że Die Linke jest wyraźnym zwycięzcą wyborów i ponosi odpowiedzialność za zaproszenie potencjalnych partnerów do rozmów sondażowych.

Rozmowy sondażowe i kontrowersje polityczne

Przedstawiciel CDU, Stefan Evers, zapowiedział, że jego partia przeprowadzi w najbliższych dniach rozmowy z innymi frakcjami, choć nie określił ich mianem formalnych sesji sondażowych. Die Linke mierzy się również z wewnętrzną debatą dotyczącą wydarzenia z końca sierpnia 2026 r., podczas którego wykonawca zaśpiewał kontrowersyjne utwory nawiązujące do intifady i działań izraelskiego wojska w Gazie. Wstępne dyskusje liderów partii wykażą, czy różnice w kwestiach mieszkaniowych i zobowiązań budżetowych pozwolą na utworzenie postępowego rządu.