Bułgaria wzywa ambasadora Ukrainy po wybuchu drona w pobliżu gazociągu Transbałkańskiego

Wybuch drona w pobliżu Kardam

W sobotę rano dron wleciał w bułgarską przestrzeń powietrzną od strony Rumunii i eksplodował na polu słoneczników w pobliżu wsi Kardam, około 100 metrów od granicy z Rumunią i kilometr od stacji kompresorowej gazociągu Transbałkańskiego, łączącego Turcję z Ukrainą. Nie odnotowano ofiar ani szkód materialnych. Premier Rumen Radew, który zwołał nadzwyczajne posiedzenie Rady Bezpieczeństwa, przekazał, że dron przenosił znaczną ilość materiałów wybuchowych. Minister obrony Dimitar Stoyanov ocenił, że siła wybuchu i słup czarnego dymu wskazują na to, iż maszyna była uzbrojona. Miejsce upadku znajduje się około 40 kilometrów od Morza Czarnego.

Ocena sytuacji i reakcja dyplomatyczna Bułgarii

Po wstępnych oględzinach szczątków bułgarskie Ministerstwo Obrony zidentyfikowało drona jako model typu „Maya”, często wykorzystywany przez ukraińskie siły zbrojne. Resort zaznaczył, że nie ma podstaw, by sądzić, iż incydent był celowy. Minister spraw zagranicznych Velislava Petrova zapowiedziała spotkanie z ambasador Ukrainy Olesyą Ilashchuk w poniedziałek, 10 sierpnia. Ilashchuk przebywa obecnie w Kijowie. Prezydent Iliana Iotova, komentując sprawę w Warnie, oświadczyła, że oczekuje na raporty służb bezpieczeństwa, które określą typ i cel drona oraz ustalą, czy maszyna znalazła się w tym rejonie celowo, czy zboczyła z kursu.

Ukraina zaprzecza celowemu atakowi

Rzecznik ukraińskiego MSZ Heorhii Tykhyi poinformował, że ukraińskie siły obronne nie kierowały celowo żadnego bezzałogowca w stronę Bułgarii, a Kijów pozostaje w ścisłym kontakcie z bułgarskimi władzami w celu wyjaśnienia okoliczności. Nie potwierdził oficjalnie, że dron był ukraiński. Tykhyi powiązał incydent z wojną Rosji przeciwko Ukrainie, która trwa już pięć lat i jest celowo przedłużana przez Moskwę.

„Możemy z całą pewnością stwierdzić, że ukraińskie siły obronne nie kierowały celowo żadnych środków w stronę Bułgarii.”

Dodał, że zakończenie wojny jest kluczowe dla bezpieczeństwa regionalnego i Ukraina liczy na wspólne wysiłki z partnerami, aby zmusić Moskwę do pokoju.

Reakcje regionalne i ostrzeżenia

Ministerstwo Obrony Rumunii podało, że systemy radarowe nie wykryły żadnego obiektu latającego przekraczającego rumuńską przestrzeń powietrzną w stronę Bułgarii przed wybuchem. Rumuński MSZ poinformował o kontakcie z bułgarskimi odpowiednikami oraz sojusznikami z NATO i gotowości do udzielenia pomocy. Minister obrony Litwy Robertas Kaunas ostrzegł w piątek, że Rosja może wykorzystywać przejęte ukraińskie drony do operacji typu „false flag” przeciwko infrastrukturze krytycznej w krajach bałtyckich.

„Mówimy tutaj o możliwej operacji pod fałszywą flagą.”

Kaunas nie podał szczegółów dotyczących konkretnych celów ani możliwych ram czasowych.

Kontekst polityczny w Bułgarii

Radew, często określany jako polityk prorosyjski, objął urząd premiera w maju 2026 roku po zakończeniu kadencji prezydenckiej. W czerwcu Bułgaria wstrzymała pomoc wojskową dla Ukrainy, a Radew argumentował to preferowaniem rozwiązań dyplomatycznych. Iotova wezwała do wywarcia silnej presji dyplomatycznej w celu znalezienia pokojowego rozwiązania w Ukrainie, ostrzegając, że podobne incydenty mogą zdarzać się codziennie. Zaproponowała również zorganizowanie spotkania państw czarnomorskich bez udziału Rosji w celu ochrony szlaków morskich i przyznała, że istnieją luki w bułgarskiej obronie przeciwlotniczej.

„Jestem rozczarowana sposobem, w jaki ten incydent jest wykorzystywany do prymitywnych celów politycznych. Dla mnie najważniejsze jest bezpieczeństwo obywateli Bułgarii.”

Iotova dodała, że państwo musi wspierać firmy produkujące systemy antydronowe, a system obronny wymaga reform.