Andy Burnham wygłasza pierwsze przemówienie jako premier w Izbie Gmin, zapowiadając decentralizację i udział w COP31

Powrót do parlamentu i debiut na ławach rządowych

Parlament wznowił obrady we wtorek, 1 września 2026 r., po zakończeniu letniej przerwy w Westminsterze. Andy Burnham zajął miejsce przy mównicy w Izbie Gmin, wygłaszając swoje pierwsze przemówienie jako premier. Był to jego pierwszy występ na ławach rządowych od 16 lat. Sesja Izby Gmin odbyła się po zmianie przywództwa, w której Burnham zastąpił Keira Starmera, którego administracja zakończyła się po dotkliwej rebelii w parlamencie na początku roku. Burnhamowi towarzyszyli nowi członkowie rządu, z kanclerzem Johnem Healeyem po lewej stronie i minister gabinetu Lou Haigh po prawej. W swoim otwierającym wystąpieniu Burnham oddał hołd Starmerowi za jego wieloletnią służbę publiczną, a następnie zaprosił posłów Partii Pracy na wieczorne przyjęcie w ogrodzie przy Downing Street.

Dewolucja regionalna i program legislacyjny

Podczas wystąpienia Burnham przedstawił program krajowy skupiony na wzroście regionalnym i decentralizacji. Określił referendum w sprawie Brexitu z 2016 r. jako reakcję społeczną na cztery dekady zaniedbań gospodarczych w brytyjskich miastach i miasteczkach, obiecując przywrócenie lokalnej władzy decyzyjnej.

Przez 40 lat zbyt wiele miejsc dryfowało. Zbyt wiele brytyjskich głównych ulic jest świadectwem tego upadku... Rząd, któremu przewodzę, będzie nieustępliwy w zapewnianiu ludziom i miejscom tego, co obiecano im 10 lat temu: własności i kontroli. Z tej kontroli nad własnym losem płynie zmiana i wzrost.

Burnham potwierdził, że Haigh napisze do wszystkich posłów, wyjaśniając, w jaki sposób nowo utworzona operacja No.10 North będzie wspierać projekty okręgowe. Wezwał do współpracy ponadpartyjnej w kwestiach opieki społecznej i wymiaru sprawiedliwości, kierując jednocześnie polityczne przytyki w stronę byłej premier z Partii Konserwatywnej, Liz Truss. Burnham zasugerował, że reforma wyborcza może znaleźć się w następnym manifeście Partii Pracy, podczas gdy minister sprawiedliwości Alex Norris trzykrotnie odmówił w wywiadach wykluczenia możliwości rozpisania przedterminowych wyborów powszechnych.

Reforma zasad przedterminowych zwolnień z więzień

Powrót do Westminsteru następuje po sześciotygodniowej letniej trasie Burnhama po Wielkiej Brytanii, podczas której prowadził spotkania z opinią publiczną w różnych regionach. Jego administracja stanęła przed natychmiastowym wyzwaniem przeludnienia więzień, gdzie placówki w Anglii i Walii działały na poziomie 97% całkowitej pojemności, a w niektórych przypadkach przekraczały 100% dostępnej przestrzeni. Przeludnienie skłoniło rząd Starmera do zwolnienia tysięcy więźniów w lipcu 2024 r., co wywołało silny sprzeciw społeczny. Po kampanii prowadzonej przez rodzinę PC Andrew Harpera, policjanta z Berkshire zabitego w 2019 r., Burnham polecił Norrisowi zrewidować kryteria kwalifikowalności. 30 sierpnia 2026 r. Burnham ogłosił, że sprawcy skazani za bezprawne zabójstwo oraz przestępstwa związane z uwodzeniem (grooming) zostaną wykluczeni z programu przedterminowych zwolnień, co rozszerza ograniczenia stosowane wcześniej tylko do morderstw, gwałtów i przestępstw seksualnych wobec dzieci.

Zobowiązania klimatyczne i powrót do parlamentu

W kwestii polityki środowiskowej Burnham potwierdził, że w listopadzie 2026 r. uda się do Turcji na szczyt klimatyczny ONZ COP31. W Izbie Gmin bezpośrednio powiązał niedawne tragiczne powodzie w Nepalu i Chinach z kryzysem klimatycznym, stwierdzając, że Wielka Brytania sprosta wyzwaniu klimatycznemu. Ogłoszenie to uczyniło Burnhama jednym z pierwszych światowych liderów, którzy potwierdzili swój udział w szczycie. Debata odbyła się w momencie, gdy posłowie wrócili na krótkie okno legislacyjne przed corocznymi przerwami na konferencje partyjne w połowie września, podczas gdy lider Reform UK Nigel Farage zapowiedział, że ograniczy swoją obecność w Izbie Gmin po ponownym zaprzysiężeniu na posła.