Prezydent USA Donald Trump oświadczył, że poważnie rozważa wycofanie Stanów Zjednoczonych z NATO, oskarżając sojuszników o brak lojalności. Deklaracja ta ma związek z odmową wsparcia amerykańskich operacji militarnych przeciwko Iranowi przez państwa europejskie. Sekretarz obrony Pete Hegseth odmówił potwierdzenia stałego zaangażowania USA w zobowiązania wynikające z Artykułu 5.
Możliwe wyjście USA z NATO
Donald Trump określa NATO mianem „papierowego tygrysa” i twierdzi, że wycofanie się USA z Sojuszu jest poważnie rozważane.
Kwestia Artykułu 5
Sekretarz obrony Pete Hegseth nie potwierdził gwarancji wzajemnej obrony, uzależniając to od decyzji prezydenta.
Spór o wsparcie w wojnie z Iranem
Napięcia wynikają z odmowy udostępnienia baz oraz przestrzeni powietrznej przez Włochy, Hiszpanię i Francję dla operacji USA przeciwko Iranowi.
Wątpliwości prawne
Ewentualne wyjście USA z NATO może spotkać się z oporem w Kongresie, który może wymagać swojej zgody na taki krok.
Prezydent USA Donald Trump oświadczył, że poważnie rozważa wycofanie Stanów Zjednoczonych z NATO, nazywając Sojusz „papierowym tygrysem” w wywiadzie opublikowanym w środę przez brytyjski „Daily Telegraph”. Według agencji Reuters, Trump stwierdził, że kwestia opuszczenia paktu obronnego przez USA jest obecnie „poza dyskusją”. Wypowiedzi te są następstwem rosnącego napięcia między Waszyngtonem a europejskimi sojusznikami, które wynika z ich odmowy wsparcia amerykańskich działań zbrojnych przeciwko Iranowi. Trump dodał, że od dawna miał wątpliwości co do wiarygodności NATO, a prezydent Rosji Władimir Putin podziela jego ocenę dotyczącą słabości Sojuszu.„Owszem, powiedziałbym, że to kwestia poza dyskusją. Nigdy nie uległem wpływom NATO. Zawsze wiedziałem, że to papierowy tygrys, a Putin, nawiasem mówiąc, też o tym wie.” — Donald Trump via ReutersHegseth odmawia gwarancji w ramach Artykułu 5Sekretarz obrony Pete Hegseth podczas wtorkowego briefingu w Pentagonie uchylił się od potwierdzenia zobowiązań USA wobec systemu kolektywnej obrony NATO, stwierdzając, że decyzja w tej sprawie należy do prezydenta. Hegseth odniósł się do niedawnych wpisów Trumpa w mediach społecznościowych, w których krytykował on Francję za blokowanie przelotów amerykańskich samolotów transportowych lecących do Izraela oraz Wielką Brytanię za brak udziału w wojnie przeciwko Iranowi u boku USA i Izraela. Reuters określił te wypowiedzi jako nadzwyczajne, biorąc pod uwagę, że kolektywna obrona stanowi fundament Sojuszu. Hegseth dodał, że alians traci sens, jeśli państwa członkowskie odmawiają stanięcia po stronie USA w razie potrzeby. Eksperci cytowani przez agencję Reuters ostrzegają, że takie sygnały mogą zachęcić Rosję do przetestowania gotowości członków NATO do egzekwowania Artykułu 5. Reuters zauważa również, że formalne wycofanie USA może wymagać zgody Kongresu.„Sojusz nie ma większego znaczenia, jeśli kraje nie są gotowe stanąć po twojej stronie, gdy ich potrzebujesz. On po prostu na to wskazuje, a ostatecznie to od jego decyzji będzie zależało, jak to będzie wyglądało.” — Pete Hegseth via ReutersRubio nazywa NATO „ulicą jednokierunkową” po konflikcie z IranemSekretarz stanu Marco Rubio sformułował podobne wnioski w wywiadzie dla Fox News, oceniając, że po zakończeniu konfliktu z Iranem USA będą zmuszone do „ponownej oceny” relacji z NATO. Rubio określił siebie jako byłego zagorzałego obrońcę Sojuszu, który niegdyś dostrzegał w nim „ogromną wartość” dla amerykańskiej projekcji siły militarnej dzięki dostępowi do europejskich baz. Argumentował jednak, że jeśli bazy te nie mogą być wykorzystywane do obrony interesów USA, to Sojusz stał się „ulicą jednokierunkową”. Według newsORF.at, Trump przekazał „Daily Telegraph”, że cieszy się z wypowiedzi Rubio. Sekretarz stanu zakwestionował zasadność wydawania setek miliardów dolarów na NATO w sytuacji, gdy USA odmawia się dostępu do baz w czasie wojny.„Niestety nie mam wątpliwości, że po zakończeniu tego konfliktu będziemy musieli ponownie przeanalizować te relacje. Będziemy musieli ocenić wartość NATO i tego sojuszu dla naszego kraju.” — Marco Rubio via Deutsche WelleWłochy zablokowały Sigonellę, Hiszpania zamknęła przestrzeń powietrznąBezpośrednim powodem zaostrzenia retoryki była seria odmów ze strony europejskich członków NATO dotyczących wsparcia operacji przeciwko Iranowi. Włoski rząd odrzucił prośbę USA o wykorzystanie bazy Sigonella na Sycylii do misji bojowych. Według Deutsche Welle i forsal.pl, powołujących się na „Corriere della Sera”, amerykańscy wojskowi próbowali skierować tam myśliwce bez uprzednich ustaleń z włoskim dowództwem. Hiszpania zamknęła swoją przestrzeń powietrzną dla samolotów USA lecących nad Iran kilka dni przed decyzją Włoch. Francja stała się celem bezpośredniej krytyki Trumpa za brak zgody na przeloty maszyn z zaopatrzeniem dla Izraela. Deutsche Welle zauważa, że wojna z Iranem, rozpoczęta przez USA i Izrael, nie jest objęta Artykułem 5, co oznacza, że sojusznicy nie mieli traktatowego obowiązku uczestnictwa. Według portalu forsal.pl, rząd USA naciskał również na partnerów z NATO w sprawie zabezpieczenia Cieśniny Ormuz, jednak kraje europejskie odmówiły wysłania tam swoich okrętów.Stany Zjednoczone i Izrael rozpoczęły operacje wojskowe przeciwko Iranowi 28 lutego 2026 roku pod kryptonimem operacja „Epic Fury”. Pierwszego dnia kampanii w nalotach zginął Ali Chamenei, Najwyższy Przywódca Iranu. Jego syn, Modżtaba Chamenei, został mianowany nowym przywódcą 9 marca 2026 roku. Konflikt wywiera silną presję na relacje transatlantyckie, ponieważ europejscy członkowie NATO w większości odmawiają udziału lub wspierania kampanii militarnej.Narastanie napięć na linii USA-NATO w związku z wojną w Iranie: — ; — ; — ; — ; —
Mentioned People
- Donald Trump — Prezydent Stanów Zjednoczonych
- Marco Rubio — 72. sekretarz stanu USA i pełniący obowiązki doradcy ds. bezpieczeństwa narodowego
- Pete Hegseth — 29. sekretarz obrony USA
- Vladimir Putin — Prezydent Rosji
Sources: 47 articles
- NATO bez USA? Premier Wielkiej Brytanii reaguje na zapowiedź Trumpa (Do Rzeczy)
- Szokujące słowa Trumpa o NATO. "Putin też to wie" (wiadomosci.radiozet.pl)
- Krytyka Trumpa wobec NATO "nasila się". "Znamienna" reakcja ważnego sojusznika (TVN24)
- Donald Trump indique 'envisager sérieusement' de quitter l'Otan - RTBF Actus (RTBF)
- Trump zieht NATO-Austritt in Erwägung (newsORF.at)
- Trump asegura que está valorando retirar a EEUU de la OTAN: "Siempre supe que la Alianza era un tigre de papel y Putin también lo sabe" (EL MUNDO)
- Trump se "gândește serios" să retragă SUA din NATO, după ce aliații nu s-au implicat în războiul din Iran (Ziare.com)
- Donald Trump susține că se gândeşte serios să retragă SUA din NATO: "Am știut întotdeauna că e un tigru de hârtie" (Digi24)
- Secretarul american de Stat spune că SUA trebuie să reexamineze relațiile cu NATO, după ce se încheie războiul din Iran (Digi24)
- Pentagonul refuză să confirme angajamentul SUA față de apărarea colectivă a NATO, conform Articolului 5. Pete Hegseth susține că decizia îi revine președintelui Trump (Ziare.com)