Rosyjski sąd skazał Żannę Niemcową, córkę Borysa Niemcowa, na cztery lata więzienia zaocznie

Wyrok sądu

Sąd w Moskwie skazał w czwartek, 5 listopada 2026 roku, Żannę Niemcową na cztery lata więzienia w trybie zaocznym. Sprawa toczyła się przed sądem rejonowym w dzielnicy Zamoskworieczje, a przewodniczyła jej sędzia Elina Babajanc, jak podaje EL PAÍS. Niemcowa jest córką Borysa Niemcowa, byłego wicepremiera i opozycjonisty, który został zastrzelony w Moskwie w lutym 2015 roku. Obecnie przebywa na emigracji, a Mediafax, powołując się na dpa, podaje, że ma 42 lata. Wyrok nie jest prawomocny i można się od niego odwołać.

Zarzuty i działalność fundacji

Zarzut dotyczy organizowania działalności zagranicznej organizacji, którą Rosja uznała za niepożądaną. Niemcowa założyła Fundację Borysa Niemcowa na rzecz Wolności dla upamiętnienia ojca, jak podaje Mediafax, wskazując, że fundacja powstała w 2015 roku w Bonn w Niemczech. Ministerstwo Sprawiedliwości wpisało fundację na listę organizacji niepożądanych w kwietniu 2024 roku. Prokuratura twierdzi, że jest ona w pełni świadoma, iż grupa została uznana w Rosji za niepożądaną i systematycznie kieruje jej działaniami. Komitet Śledczy dodał, że publikuje ona nagrania, w których otwarcie podkreśla swoje przywództwo, organizuje finansowanie i operacje oraz negatywnie ocenia wydarzenia w Rosji. EL PAÍS zauważa, że etykieta organizacji niepożądanej obejmuje również Greenpeace, Amnesty International oraz Transparency International.

Ograniczenia i status

Sąd zakazał jej również administrowania stronami internetowymi przez co najmniej osiem lat, jak podaje Europa Press, podczas gdy EL PAÍS informuje o ośmioletnim zakazie. Władze rosyjskie umieściły ją na liście osób poszukiwanych. Raporty różnią się co do harmonogramu działań podjętych przeciwko niej. Mediafax podaje, że rosyjski sąd wydał zaoczny nakaz aresztowania w sierpniu 2026 roku, podczas gdy EL PAÍS datuje wpis na listę poszukiwanych na październik. Europa Press i Notícias ao Minuto podają, że Ministerstwo Sprawiedliwości wpisało ją na listę zagranicznych agentów na początku października 2026 roku, natomiast EL PAÍS twierdzi, że Kreml nadał jej tę etykietę wcześniej w 2026 roku.

Obrona i odpowiedź

Jej prawnik, Aleksiej Cwietkow, argumentował podczas procesu, że prokuratura nie udowodniła jej winy i wniósł o uniewinnienie, jak podaje dziennikarz Mediazony obecny na sali sądowej, na co powołuje się EL PAÍS. Niemcowa odrzuciła wszystkie oskarżenia jako motywowane politycznie i oskarżyła rosyjskie władze o zintensyfikowanie działań mających na celu uciszenie niezależnych głosów, donosi Mediafax. Opisała swoją fundację jako wspierającą niezależną rosyjską prasę na emigracji, projekty edukacyjne oraz prawa Rosjan, którzy opuścili kraj, ponieważ sprzeciwiają się wojnie w Ukrainie i reżimowi Putina. EL PAÍS interpretuje zarzut jako wymierzony również w jej krytykę inwazji na Ukrainę.

Zabójstwo ojca

Europa Press podaje, że Borys Niemcow został kilkakrotnie postrzelony na Placu Czerwonym w Moskwie po tym, jak krytykował korupcję w Czeczenii i wysyłanie wojsk do Ukrainy. EL PAÍS lokalizuje miejsce zabójstwa około 200 metrów od Kremla i zauważa, że został zastrzelony krótko przed publikacją śledztwa dotyczącego roli rosyjskiej armii w wojnie w Donbasie w latach 2014–2015. Według EL PAÍS rosyjski wymiar sprawiedliwości nigdy nie ustalił, kto zlecił jego zabójstwo.