Administracja Donalda Trumpa przygotowuje sprzedaż amunicji do Izraela o wartości 2,8 mld dolarów, obejmującą 40 000 ciężkich bomb

Szczegóły proponowanego pakietu zbrojeniowego

Administracja prezydenta Donalda Trumpa przygotowuje transakcję zbrojeniową z Izraelem o wartości 2,8 mld dolarów, co odpowiada około 2,4 mld euro. Transfer obejmuje 40 000 ciężkich bomb o wadze 2000 funtów, podzielonych na 20 000 bomb ogólnego przeznaczenia Mk84 oraz 20 000 sztuk amunicji BLU-117. Wariant BLU-117 wyposażono w ochronną powłokę termiczną, która ma zapewniać bezpieczniejsze przenoszenie i przechowywanie na okrętach wojennych. Proponowany pakiet zawiera również 20 000 głowic penetrujących bunkry I-2000, zaprojektowanych do przebijania wzmocnionego betonu, skał lub ubitej ziemi przed detonacją. Większość transakcji ma zostać sfinansowana z amerykańskich grantów w ramach programu Foreign Military Financing, które zapewniają Izraelowi środki z podatków obywateli USA na zakup amerykańskiego sprzętu obronnego.

Przegląd kongresowy i procedury wykonawcze

Departament Stanu nieformalnie powiadomił dwie właściwe komisje Kongresu, które nadzorują zagraniczną sprzedaż wojskową, o warunkach planowanego transferu. Produkcja i dostawa amunicji zazwyczaj wymagają miesięcy lub lat, choć istnieją mechanizmy administracyjne pozwalające na przyspieszenie tego harmonogramu. Zgodnie z uprawnieniami ustawowymi sekretarz stanu Marco Rubio może powołać się na uprawnienia nadzwyczajne, aby przyspieszyć transfer broni bez oczekiwania na nieformalną zgodę komisji. Jeśli władza wykonawcza formalnie powiadomi Kongres w trybie nadzwyczajnym, zablokowanie dostawy wymagałoby przyjęcia wspólnej rezolucji popartej większością dwóch trzecich głosów zarówno w Izbie Reprezentantów, jak i w Senacie. Departament Stanu oświadczył, że nie komentuje publicznie proponowanych transferów broni przed formalnym powiadomieniem Kongresu, a ambasada Izraela nie wydała natychmiastowej odpowiedzi.

Kontekst operacyjny i liczba ofiar

Amunicja klasy 2000 funtów waży około 907 kilogramów na jednostkę i może niszczyć wielopiętrowe budynki, przebijać instalacje podziemne oraz rozprzestrzeniać odłamki na szerokim obszarze. Analitycy wojskowi i organizacje praw człowieka udokumentowali użycie tak ciężkiego uzbrojenia w gęsto zaludnionych strefach cywilnych w Strefie Gazy i Libanie. Władze medyczne w Gazie informują, że operacje wojskowe Izraela doprowadziły do śmierci ponad 73 264 Palestyńczyków od czasu ataków z 7 października 2023 r., przeprowadzonych przez Hamas, w których zginęło około 1200 osób w południowym Izraelu, a 251 osób zostało wziętych jako zakładnicy. Dochodzenie ONZ wykazało, że Izrael dopuścił się ludobójstwa w Gazie, co rząd Izraela odrzuca, powołując się na prawo do samoobrony narodowej. W połowie 2024 r. administracja prezydenta Joe Bidena wstrzymała dostawę bomb o wadze 2000 funtów z powodu obaw o ofiary wśród ludności cywilnej, jednak Donald Trump zniósł to wstrzymanie krótko po objęciu urzędu w styczniu 2025 r.

Opinia publiczna i wcześniejsze transfery

Krajowe postawy polityczne wobec pomocy wojskowej USA dla Izraela zmieniły się w trakcie konfliktu regionalnego. Sondaż Quinnipiac University przeprowadzony w czerwcu wykazał, że 48% zarejestrowanych wyborców i 66% Demokratów uważa, że Stany Zjednoczone zapewniają Izraelowi zbyt duże wsparcie. Gdy Quinnipiac po raz pierwszy zadał to pytanie w 2017 r., pogląd ten wyrażało 16% zarejestrowanych wyborców i 20% Demokratów. Planowany transfer stanowi najnowszą odsłonę zwiększania dostaw broni USA do Izraela, po pakiecie o wartości prawie 3 mld dolarów zawierającym 35 500 ciężkich bomb w 2025 r. oraz autoryzacji sprzedaży na kwotę 6,67 mld dolarów w styczniu. Między 28 lutego a 30 czerwca Pentagon wydał 22,3 mld dolarów na amunicję związaną z działaniami wojennymi w regionie z udziałem Iranu.