Trump mówi, że memorandum z Iranem zostanie podpisane w ciągu kilku godzin, gani Netanjahu za atak na Bejrut

Nadchodzące memorandum

Prezydent Donald Trump poinformował w niedzielę wieczorem stację Fox News, że memorandum o porozumieniu z Iranem zostanie podpisane w ciągu najbliższych kilku godzin. Elektroniczne podpisanie, przeprowadzone za pośrednictwem łącza wideo z mediatorami z Pakistanu i Kataru, przedłuży zawieszenie broni o 60 dni, otworzy Cieśninę Ormuz i rozpocznie bezpośrednie rozmowy na temat programu nuklearnego Iranu. Wcześniej wysoki rangą urzędnik irański powiedział Reuterowi, że ostateczna wersja przewiduje otwarcie cieśniny, częściowe zniesienie sankcji USA oraz odmrożenie miliardów dolarów irańskich aktywów.

Cztery filary porozumienia

W piątek przedstawiciel administracji USA przedstawił wynegocjowane ramy oparte na czterech filarach: zakończenie blokady cieśniny, demontaż programu nuklearnego Iranu i przekazanie wzbogaconego materiału do USA, ustanowienie trwałego pokoju regionalnego oraz stworzenie reżimu inspekcji. Porozumienie tymczasowo znosi również wszystkie sankcje USA na irański eksport ropy naftowej. Źródła Reutera podają, że Waszyngton powstrzyma się od nowych sankcji aż do zawarcia kompleksowego układu pokojowego, a około 25 miliardów dolarów zamrożonych środków Iranu zostanie uwolnionych.

Nagła eskalacja w Libanie

W niedzielę rano wspierana przez Iran grupa Hezbollah wystrzeliła trzy drony w kierunku północnego Izraela. Armia izraelska odpowiedziała precyzyjnym uderzeniem na centrum dowodzenia Hezbollahu w południowym Bejrucie. Arabskie media podały, że jeden z dowódców Hezbollahu zginął. Wymiana ognia nastąpiła zaledwie kilka godzin przed spodziewanym podpisaniem porozumienia.

Nagana Trumpa dla Netanjahu

Axios podał, że Trump ostro zganił premiera Benjamina Netanjahu za atak na Bejrut.

Dlaczego Bibi musiał przeprowadzić ten cholerny atak? Byłem strasznie zły i pokazałem to. Nie ma on (...) osądu. Dałem mu to odczuć.

Trump później napisał, że Izrael ma prawo do samoobrony, ale atak Hezbollahu nie spowodował ofiar i nie powinien wywołać odpowiedzi, która zakłóciłaby proces pokojowy. „Jesteśmy bardzo blisko porozumienia, które przyniesie pokój w regionie, w tym w Libanie, i wszystkie strony powinny się wycofać” – napisał.

Irańskie ostrzeżenia i obawy Izraela

Przewodniczący komisji bezpieczeństwa narodowego irańskiego parlamentu Ebrahim Azizi napisał na X: „Nadchodzi zdecydowana odpowiedź”. Kilka godzin później generał dywizji Ali Abdollahi, dowódca irańskich sił połączonych, powiedział państwowej agencji IRNA, że armia „trzyma palec na spuście” i jest gotowa uderzyć „w serce wroga”. Dodał, że święty ideał wyzwolenia Jerozolimy i pomszczenia krwi Alego Chameneiego nigdy nie zostanie zapomniany. Izraelscy przywódcy polityczni zostali poinformowani o „wiarygodnej możliwości” irańskiego ostrzału rakietowego przed północą, podał Times of Israel. Izraelscy urzędnicy opisali publiczną krytykę Trumpa jako poważny cios i obawiają się, że wyłaniające się porozumienie USA-Iran może drastycznie ograniczyć swobodę militarną Izraela w Libanie.

Oficjalne podpisanie w Genewie

AFP podaje, że uroczysta ceremonia podpisania planowana jest na piątek 19 czerwca w Genewie. Elektroniczne memorandum podpisane w ciągu kilku godzin jest uważane za wiążący krok wstępny, ale wydarzenie w Genewie będzie oznaczać oficjalne rozpoczęcie przedłużonego zawieszenia broni oraz złożonego procesu demontażu nuklearnego i inspekcji.