Chiny nie potwierdziły spotkania Xi-Putin-Trump przed szczytem APEC w Shenzhen

Szczyt Quad i podróż Takaichi

Rząd Japonii poinformował w piątek, 13 listopada 2026 r., że premier Sanae Takaichi będzie reprezentować Japonię na szczycie przywódców Quad na Filipinach we wtorek, 17 listopada. Quad zrzesza Japonię, Stany Zjednoczone, Australię i Indie. Przywódcy mają omówić sytuację w regionie, w tym nasilającą się presję militarną i gospodarczą Chin. Takaichi uda się na Filipiny i do Chin w dniach od poniedziałku, 16 listopada do czwartku, 19 listopada. W Manili ma wziąć udział w spotkaniach związanych ze Stowarzyszeniem Narodów Azji Południowo-Wschodniej i liczy na spotkanie dwustronne z prezydentem USA Donaldem Trumpem. W Chinach weźmie udział w szczycie Współpracy Gospodarczej Azji i Pacyfiku, gdzie kluczową kwestią pozostaje możliwość nawiązania dialogu z prezydentem Chin Xi Jinpingiem w obliczu pogarszających się relacji dwustronnych.

Możliwe spotkanie trójstronne w Shenzhen

Wokół szczytu APEC w Shenzhen, gdzie spotkanie przywódców zaplanowano na 18 i 19 listopada, narastają spekulacje dotyczące rozmów Xi, Putina i Trumpa. Do piątku, 13 listopada, Pekin nie potwierdził terminu. Chińskie MSZ przekazało jedynie, że prowadzi rozmowy z zainteresowanymi stronami i nie może udzielić informacji na temat agendy. Kreml poinformował o trwających pracach koordynacyjnych nad pomysłem, który Putin zgłosił podczas październikowej rozmowy telefonicznej z Trumpem. Trump wyraził optymizm i przekonanie, że uda mu się spotkać z oboma przywódcami, a zapytany o tematy rozmów wymienił Iran i denuklearyzację, nie wspominając o wojnie Rosji w Ukrainie. „The Wall Street Journal” podał, że Putin chce wykorzystać spotkanie do rozmów o zakończeniu wojny w Ukrainie, a trio jest już nazywane „nową Jałtą”, co stanowi nawiązanie do konferencji wojennej w Jałcie.

Spór o format

Według „The Wall Street Journal” Pekin chce wersji z minimalną przestrzenią na dyskusję, w której każdy przywódca jedynie odczyta oświadczenie. Waszyngton preferuje luźniejszy format z wymianą poglądów, a obie strony wciąż spierają się o kształt spotkania. Deutsche Welle donosi, że Chiny starają się uniknąć wrażenia głębszego zaangażowania w wojnę w Ukrainie. Xi ostatni raz odwiedził Biały Dom we wrześniu, a Putin spotkał się z Trumpem na Alasce w 2025 r. Trump wielokrotnie witał obu przywódców z honorami podczas swojej drugiej kadencji, jednak wspólne zdjęcie we troje postawiłoby go obok liderów krajów, które dążą do zmiany równowagi dominacji USA w sprawach globalnych.

Shenzhen i format APEC

APEC rozpoczęło działalność w 1989 r. jako nieformalny dialog 12 członków w Canberze, a obecnie zrzesza 21 gospodarek członkowskich. Razem odpowiadają one za około 62 proc. światowego PKB i mniej więcej połowę globalnego handlu. Członkostwo przyznawane jest gospodarkom, a nie państwom, co pozwala na udział Hongkongu i Tajwanu, podczas gdy Indie nie są członkiem. APEC działa poprzez niewiążące zobowiązania osiągane wyłącznie na drodze konsensusu. Chiny goszczą szczyt po raz trzeci, po Szanghaju w 2001 r. i Pekinie w 2014 r. Chim Lee, starszy analityk w Economist Intelligence Unit, stwierdził, że wybór Shenzhen odzwierciedla zarówno powody krajowe, jak i międzynarodowe, a miasto jest siedzibą firm BYD, Huawei i Tencent.

Dialog założycielski w 1989 r.12

Szczyt w Shenzhen w 2026 r.21

Dialog założycielski w 1989 r.

12 członkowie

Szczyt w Shenzhen w 2026 r.

21 członkowie

Dane z tekstu artykułu

Spodziewana frekwencja i otwarte pytania

Chiny zapowiadają, że Xi Jinping będzie przewodniczył spotkaniu przywódców i wygłosi przemówienie. Spodziewana jest obecność m.in. Trumpa, Putina i prezydenta Filipin Ferdinanda Marcosa Jr., a także liderów Kanady, Australii, Meksyku, Indonezji, Malezji, Korei Południowej i Wietnamu. Tajwan wyznaczył Stana Shiha, założyciela Acera, na swojego wysłannika. Tokio nie poinformowało oficjalnie, czy Takaichi weźmie udział w samym spotkaniu przywódców APEC, mimo że rząd Japonii przedstawił plan jej wizyty w Chinach. Nowa Zelandia nie potwierdziła oficjalnie swojego udziału, a szczyt prezesów firm (CEO summit) odbędzie się 17 i 18 listopada przed spotkaniem przywódców.