Linie lotnicze i lotniska domagają się od UE zawieszenia kontroli granicznych, ponieważ pięciogodzinne kolejki paraliżują letnie podróże

Narastające kolejki w Europie

Od czasu pełnego uruchomienia systemu wjazdu/wyjazdu (EES) w kwietniu 2026 r., podróżni spoza UE doświadczają poważnych opóźnień na granicach strefy Schengen. Grupy branżowe ACI Europe, Airlines for Europe i IATA ostrzegły w liście otwartym, że czasy oczekiwania sięgają obecnie pięciu godzin w okresach szczytowych. Ryanair wymienił siedem lotnisk, na których występują już poważne zakłócenia: Tenerife South, Palma, Alicante i Malaga w Hiszpanii, Milan Bergamo we Włoszech, Kraków w Polsce i Paris Beauvais we Francji. Lotnisko Berlin zgłosiło kolejki trwające od jednej do dwóch godzin, podobnie jak terminale w Dover i Eurotunelu.

Branża wzywa do natychmiastowego zawieszenia

W liście do przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen grupy oświadczyły, że „osiągnęliśmy punkt krytyczny” i zażądały elastyczności umożliwiającej państwom członkowskim całkowite zawieszenie kontroli EES, gdy liczba pasażerów przekroczy możliwości operacyjne. Dyrektor operacyjny Ryanaira Neal McMahon powiedział, że „pasażerowie i rodziny nie powinni być traktowani jak świnki morskie dla niedopracowanego systemu kontroli paszportowej”. Światowa Rada Podróży i Turystyki poparła ten apel, ostrzegając, że tego lata zakłócenia mogą dotknąć nawet 41 milionów pasażerów.

Obciążenie operacyjne i wpływ na pasażerów

Samoloty odlatują z kabinami w połowie pustymi, ponieważ pasażerowie utknęli w kolejkach granicznych. W maju na porcie w Dover ogłoszono stan krytyczny po tym, jak czas oczekiwania osiągnął cztery i pół godziny. Pasażerka Anne Robinson opisała, jak przybyła na lotnisko w Rzymie trzy i pół godziny przed lotem, tylko po to, by stwierdzić, że większość maszyn EES jest niesprawna; ona i jej syn stracili lot powrotny po 90-minutowej kolejce. Grupy lobbingowe poinformowały, że niektórzy międzynarodowi podróżni rozważają rezygnację z podróży do Europy z powodu ryzyka nadmiernych opóźnień.

Reakcja Komisji

Komisja Europejska zaprosiła przedstawicieli branży lotniczej na pilne spotkanie w przyszły wtorek w celu omówienia obaw. Poszczególne państwa członkowskie miały już możliwość zawieszenia pobierania danych biometrycznych do początku września, ale branża argumentuje, że ta elastyczność nie zapobiegła zakłóceniom. Linie lotnicze i lotniska domagają się pełnego zawieszenia co najmniej na lipiec i sierpień, a Ryanair wzywa do przesunięcia na wrzesień, inni sugerują roczną przerwę.

Perspektywy na szczyt letni

Europejskie lotniska spodziewają się obsłużyć około 40 milionów więcej pasażerów w lipcu i sierpniu niż w poprzednich dwóch miesiącach. Bez dodatkowych działań, zdaniem liderów branży, sytuacja ulegnie dalszemu pogorszeniu, podważając reputację Europy jako przyjaznego celu podróży.

Istnieje tak wiele podsystemów dla każdego państwa członkowskiego. Złożoność nie sprzyja płynnej obsłudze na granicy.