Przywódcy UE w Dublinie podzieleni w sprawie wysłannika, Kreml stawia warunki udziału Europy w rozmowach o Ukrainie

Kreml stawia warunki udziału Europy

Kreml poinformował w piątek, 13 listopada 2026 r., że państwa europejskie muszą najpierw wykazać gotowość do wsparcia procesu pokojowego, zanim Moskwa zdecyduje, czy dołączą one do kolejnej rundy rozmów o Ukrainie. Rzecznik Dmitrij Pieskow przekazał, że decyzja zapadnie, gdy Kreml zrozumie rzeczywiste intencje Europejczyków. Stanowisko to stoi w sprzeczności z twierdzeniami USA, jakoby Władimir Putin zgodził się na udział Europy po spotkaniu ze Stevem Witkoffem i Jaredem Kushnerem w Moskwie w czwartek, 12 listopada. Rosyjscy, ukraińscy i amerykańscy urzędnicy spotkali się w tygodniu rozpoczynającym się 9 listopada w Abu Zabi (była to pierwsza taka runda od dziewięciu miesięcy), a europejscy sojusznicy Kijowa, w tym Francja, Wielka Brytania, Niemcy i Włochy, wysłali przedstawicieli, którzy prowadzili jedynie oddzielne spotkania z delegacjami amerykańską i ukraińską.

Kallas i spór o wysłannika

Kaja Kallas, szefowa unijnej dyplomacji, powiedziała rano 13 listopada, przed nieformalnym szczytem przywódców UE w Dublinie, że chciałaby zostać mianowana specjalnym wysłannikiem wspólnoty na rozmowy. Argumentowała, że rola ta wynika z zajmowanego przez nią stanowiska, przyznała jednak, że Rosja nie chce jej przy stole negocjacyjnym ze względu na jej stanowczą postawę. Według niej przywódcy UE wybrali ją na Wysokiego Przedstawiciela w czerwcu 2024 r., wiedząc, że podczas jej pięcioletniej kadencji konieczne będą rozmowy z Moskwą. Odrzuciła również amerykański model osobiście wybieranych wysłanników (Witkoffa i Kushnera), stwierdzając, że Europa powinna wybrać kogoś z istniejącą rolą instytucjonalną. Politico, cytowane przez Ziare.com, podało, że przewodniczący Rady Europejskiej Antonio Costa szybko stał się faworytem, podczas gdy Kallas jest postrzegana w Brukseli jako postać kontrowersyjna, coraz częściej pomijana w rozmowach na najwyższym szczeblu.

Merz i Zełenski apelują o jedność

Kanclerz Niemiec Friedrich Merz poprosił Donalda Trumpa o unikanie niespodzianek przed planowanymi na tydzień rozpoczynający się 16 listopada 2026 r. rozmowami Trumpa z Putinem. Jest to nawiązanie do ubiegłorocznego spotkania obu polityków na Alasce, które w Dublinie budzi obawy przed powtórką. Merz stwierdził, że NATO zapewnia już ramy gwarancji bezpieczeństwa i odrzucił rosyjskie próby uczynienia z europejskiej architektury bezpieczeństwa głównego tematu rozmów. Jego apel padł na kilka dni przed szczytem APEC w Shenzhen w południowych Chinach, gdzie planowane jest trójstronne spotkanie z Xi Jinpingiem i Putinem. Wołodymyr Zełenski ostrzegł, że dyskusje Waszyngton-Moskwa mogą doprowadzić do powstania nowych ram bezpieczeństwa między Europą a Rosją, wykraczających daleko poza gwarancje dla Ukrainy.

Pakt migracyjny uzgodniony w Dublinie

41 europejskich przywódców na spotkaniu w Dublinie zgodziło się na zaostrzenie ochrony granic i przyspieszenie powrotów nielegalnych migrantów, zgodnie z deklaracją promowaną przez Włochy, Wielką Brytanię i Danię. Tekst przyjęto 12 listopada, a upubliczniono 13 listopada. Wzywa on do zawierania umów z krajami pochodzenia i tranzytu w celu powstrzymania wyjazdów i przyspieszenia powrotów, a także do stworzenia systemów wczesnego ostrzegania w celu przewidywania przepływów. Sygnatariusze zobowiązali się również do przeciwdziałania dezinformacji i wymiany większej ilości informacji między organami granicznymi w walce z sieciami przemytniczymi. Monitorowanie ustaleń zostanie poddane przeglądowi na kolejnym szczycie Europejskiej Wspólnoty Politycznej w Szwajcarii wiosną 2027 r.

Szersze żądania bezpieczeństwa Rosji

BILD, cytowany przez Anadolu, podał, że Rosja przedstawiła przedstawicielom europejskim w Abu Zabi żądania obejmujące wycofanie Finlandii z NATO i usunięcie baz sojuszu z państw bałtyckich. Rosyjski wysłannik Władimir Miedinski powiedział po rozmowach w Abu Zabi, że cały organizm europejskiego bezpieczeństwa jest chory i musi zostać uzdrowiony od podstaw, a wojna na Ukrainie to jedynie pęknięty wrzód. Analityk Die Zeit Michael Thumann argumentuje, że Putin chce przenieść rozmowy z Ukrainy na nowy porządek europejski i że Moskwa sonduje możliwość zawarcia paktów o nieagresji z niektórymi członkami NATO oraz sojuszy obronnych z wybranymi państwami europejskimi. Thumann odczytuje to jako próbę rozbicia systemu euroatlantyckiego.