Putin odrzuca zawieszenie broni, Europa szuka wspólnego negocjatora

Putin wyklucza rozejm

Prezydent Rosji Władimir Putin, występując w telewizji dzień po spotkaniu ze specjalnym wysłannikiem USA Stevem Witkoffem, odrzucił ukraińską propozycję wymiany ustępstw terytorialnych na zawieszenie broni na linii frontu. Wołodymyr Zełenski przedstawił tę ofertę dzień wcześniej w wywiadzie dla amerykańskiej stacji Fox. Putin stwierdził, że nie uważa przekazania ziemi za ustępstwo, nazywając ukraińskie terytoria zajęte przez Rosję jej historycznymi ziemiami. Dodał, że rozmowy o jakichkolwiek ustępstwach terytorialnych uważa za niestosowne. Podkreślił, że z Witkoffem uzgodnił jedynie rozpoczęcie trójstronnych rozmów o gwarancjach bezpieczeństwa dla Rosji i Ukrainy, które miałyby obowiązywać po zakończeniu wojny. Nie wykazał zainteresowania rozejmem, argumentując, że Ukraina mogła porozumieć się z nim wcześniej, ponieważ Ukraińcy i Rosjanie są genetycznie bliscy. Dodał, że Rosja osiągnie swoje cele na polu bitwy, jeśli Ukraina odrzuci jej warunki.

Europa szuka własnego negocjatora

Portal Politico poinformował, że rządy europejskie analizują możliwość wyznaczenia jednej osoby, która reprezentowałaby je w bezpośrednich rozmowach z Putinem na temat zakończenia wojny w Ukrainie. Poszukiwania przyspieszyły po tym, jak Witkoff spotkał się z Putinem w Petersburgu i przedstawił propozycje zakończenia wojny oraz powrotu do negocjacji z udziałem Stanów Zjednoczonych i Ukrainy. Rządy europejskie obawiają się, że porozumienia zawarte między Waszyngtonem a Moskwą bez ich udziału mogą pominąć interesy Europy i osłabić pozycję Kijowa. Wśród kandydatów wymienia się prezydenta Finlandii Alexandra Stubba oraz przewodniczącego Rady Europejskiej Antónia Costę. Według raportu atutami Stubba są dobre relacje z prezydentem USA Donaldem Trumpem oraz doświadczenie Finlandii w kontaktach z Rosją. Niektórzy dyplomaci uważają, że Costa mógłby być bardziej akceptowalnym pośrednikiem dla Moskwy, jednak według doniesień miał on powiedzieć na szczycie UE w połowie października, że na razie nie zamierza rozmawiać bezpośrednio z Putinem.

Kto mógłby przemawiać w imieniu Europy

Prezydent Czech Petr Pavel opowiada się za nadaniem mandatu jednej osobie lub grupie negocjatorów. Jego zdaniem nie muszą oni pochodzić z UE czy NATO, pod warunkiem że przywódcy europejscy upoważnią ich do występowania w imieniu Europy. Jako możliwe kandydatury wymienia się również przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen oraz szefową unijnej dyplomacji Kaję Kallas. Lista nazwisk pozostaje otwarta, a żadna decyzja nie została jeszcze ogłoszona.

Rozmowy w Oslo i otwarte pytania

Komisja Europejska poinformowała, że UE bierze udział w przygotowaniach do ewentualnych negocjacji. Rozmowy w Oslo z przedstawicielami Ukrainy, Stanów Zjednoczonych i Europy dotyczyły kwestii terytorialnych, bezpieczeństwa Ukrainy oraz jej powojennej odbudowy. Nie osiągnięto jeszcze porozumienia w sprawie tego, kto miałby reprezentować Europę w bezpośrednich rozmowach z Kremlem. Propozycja Putina dotycząca trójstronnych rozmów o gwarancjach oraz europejskie poszukiwania wysłannika pozostają odrębnymi kwestiami, a artykuły nie podają daty żadnego z tych wydarzeń.