Premier Holandii Rob Jetten rezygnuje z udziału w szczycie klimatycznym w Antalyi, by walczyć o poparcie dla planu podatkowego

Jetten zostaje w Hadze

Premier Rob Jetten nie uda się na szczyt klimatyczny COP31 w Antalyi w Turcji, gdzie w poniedziałek 9 listopada rozpoczęły się obrady. Miał wylecieć w środę 11 listopada. Rzecznik Rijksvoorlichtingsdienst przekazał, że premier pozostanie w Holandii co najmniej do czwartkowego popołudnia, aby wspierać prace nad planem podatkowym (belastingplan). W najbliższych dniach Holandię reprezentować będzie wysłannik ds. klimatu, a w przyszłym tygodniu do Antalyi uda się minister klimatu i zielonego wzrostu Stientje van Veldhoven (D66). W szczycie nie biorą udziału również inni przywódcy. Do Turcji nie przyjedzie prezydent Chin Xi Jinping, nie pojawi się także prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump, po tym jak za jego administracji Waszyngton wycofał się z porozumienia paryskiego i konwencji klimatycznej ONZ.

Impas wokół planu podatkowego

Jak podaje Telegraaf, po miesiącach negocjacji plan podatkowy wciąż nie ma większości ani w Tweede Kamer, ani w Eerste Kamer. Liderzy partii D66, VVD i CDA szukają poparcia zarówno po lewej, jak i prawej stronie, jednak nie odnotowano przełomu. NRC informuje, że głosowanie w Tweede Kamer ma odbyć się w czwartek. Liderzy partii koalicyjnych i opozycyjnych mieli spotkać się ponownie w poniedziałek po trudnym weekendzie. Lider CDA Henri Bontenbal spotkał się z krytyką ze strony Joosta Eerdmansa (JA21) i Henka Vermeera (BBB), którzy zarzucili mu brak poważnych prób negocjacji. Bontenbal z kolei oskarżył koalicjanta, partię VVD, o zbyt małą elastyczność. Ministrowie rządu nie pełnią formalnej roli w procesie, ale są zaangażowani w działania zakulisowe.

Krytyka ze strony organizacji klimatycznych

Rosa van Driel, lobbystka klimatyczna z Care Nederland, oceniła nieobecność premiera jako wyraźne rozczarowanie.

„To bardzo rozczarowujące, że premier Jetten nie jest obecny na szczycie klimatycznym.”

Van Driel argumentowała, że przywództwo polityczne w kwestii polityki klimatycznej jest obecnie bardzo potrzebne, a Holandia nie realizuje własnych celów klimatycznych i ponosi odpowiedzialność międzynarodową. Dodała, że kraj nie powinien stać z boku.

Szef kampanii Greenpeace, Maarten de Zeeuw, również zareagował ostro z miejsca konferencji.

„Po raz kolejny klimat płaci cenę kryzysu politycznego, który jest wynikiem krótkowzrocznego myślenia.”

De Zeeuw stwierdził, że gabinet Jettena wykazuje zbyt małą aktywność w dziedzinie klimatu i że premier musiałby przedstawić lepsze plany klimatyczne, w tym obciążenie dużych trucicieli, aby zachować wiarygodność na arenie międzynarodowej.

Kontekst i kolejne kroki

Podróż do Antalyi byłaby pierwszym szczytem klimatycznym Jettena jako premiera. Jako minister klimatu uczestniczył już wcześniej w szczytach klimatycznych ONZ, a swego czasu określono go mianem „klimaatdrammer” (klimatyczny maruda) – etykietę tę przyjął później jako powód do dumy. Jego rzecznik wskazał na wypowiedź premiera z zeszłego tygodnia, w której stwierdził, że będzie tam, gdzie jest potrzebny.

Zaplanowana na przyszły tydzień wizyta Jettena na Sint Eustatius pozostaje w kalendarzu. W poniedziałek 16 listopada ma on wziąć udział, wraz z królem i sekretarzem stanu Erikiem van der Burgiem (VVD, ds. relacji wewnątrz Królestwa), w nabożeństwie upamiętniającym „The First Salute”. Wydarzenie to upamiętnia 250. rocznicę dnia 16 listopada 1776 roku, kiedy to wyspa odpowiedziała salwą armatnią na salut amerykańskiego okrętu wojennego, co powszechnie uznaje się za pierwsze uznanie niepodległości Stanów Zjednoczonych przez obce mocarstwo. Jetten wyrusza w niedzielę, a powrót do Holandii planowany jest na środę rano. Ostatnim momentem na głosowanie nad planem podatkowym jest czwartek 19 listopada, aby systemy Belastingdienst mogły być gotowe na 2027 rok.