Polska i Szwecja podpisują umowę na trzy okręty podwodne A26, pierwszy ma trafić do służby w 2030 r.

Podpisanie umowy

29 czerwca 2026 r., podczas pierwszych polsko-szwedzkich konsultacji międzyrządowych w Gdyni, pomiędzy Agencją Uzbrojenia a firmą Saab podpisano główną umowę na trzy okręty podwodne A26. Program Orka opiewa na kwotę od 15 do 20 mld zł (ok. 50 mld SEK), co czyni go jednym z najdroższych kontraktów zbrojeniowych w historii Polski. Trzy jednostki typu Blekinge, zbudowane przez Saab Kockums, zostaną przekazane począwszy od 2030 r., przy czym pierwszy okręt po formalnym odbiorze spędzi około roku w Szwecji na próbach i szkoleniu załogi.

Program Orka i zakup przez Szwecję okrętu ratowniczego oraz rakiet przeciwlotniczych Piorun z Polski pokazują, że nasze kraje stają się równorzędnymi partnerami.

Możliwości i wymiana

Nowe okręty podwodne są napędzane silnikiem Diesla z niezależną od powietrza instalacją energetyczną (AIP), co pozwala im pozostawać w zanurzeniu przez wiele dni bez konieczności wynurzania się w celu naładowania akumulatorów. Zastąpią one jedyny pozostający w służbie okręt podwodny, ORP Orzeł, który służył od dziesięcioleci. To pierwsza dostawa fabrycznie nowych okrętów podwodnych dla Marynarki Wojennej RP od czterdziestu lat; sześć jednostek wprowadzonych do służby od lat 50. XX wieku było jednostkami używanymi, pochodzącymi ze Związku Radzieckiego i Norwegii.

Współpraca przemysłowa i obronna

Oprócz głównego kontraktu zawarto szereg umów towarzyszących. Ustanowiono międzyrządowe ramy przyszłych zamówień obronnych oraz podpisano umowę finansową pomiędzy Bankiem Gospodarstwa Krajowego a Szwedzką Agencją Kredytów Eksportowych. Polska Grupa Zbrojeniowa (PGZ) i Saab podpisały memorandum o porozumieniu w sprawie utworzenia celowego podmiotu do serwisowania, napraw i utrzymania okrętów podwodnych w Polsce. Wymieniono również list intencyjny pomiędzy WB Group a Saabem. Szwecja potwierdziła zakup polskiego okrętu ratowniczego Ratownik.

Nowoczesne jednostki to nie tylko zakup. To także zdolność do ich serwisowania, napraw i utrzymania przez dziesięciolecia. Dlatego rozwijanie tych kompetencji w Polsce ma strategiczne znaczenie dla bezpieczeństwa narodowego i wzmacnia rodzimy przemysł obronny.

Kontekst strategiczny

Konsultacjom, którym przewodniczyli premierzy Donald Tusk i Ulf Kristersson oraz w których udział wzięli ministrowie obrony, spraw zagranicznych, finansów, infrastruktury i kultury z obu krajów, przyjrzano się także kwestiom bezpieczeństwa europejskiego, współpracy w ramach NATO i UE, sytuacji na Morzu Bałtyckim oraz dalszemu wsparciu dla Ukrainy. Program Orka ma na celu odbudowę zdolności morskich Polski i umiejscowienie polskich sił podwodnych wśród wiodących flot regionalnych w NATO.

Harmonogram i szkolenie

Aby wypełnić lukę do czasu przybycia pierwszego okrętu A26, Szwecja udostępni starszy okręt podwodny typu A17 do szkolenia polskich marynarzy. Pierwsza jednostka A26 ma zostać odebrana w 2030 r. i pozostanie pod polską banderą w Szwecji przez około rok testów i kwalifikacji załogi, zanim wypłynie do swojego portu macierzystego w Gdyni. Kolejne dwa okręty A26 zostaną dostarczone w następnych latach.