Polska domaga się unijnego zakazu wjazdu dla Rosjan z paszportami niebiometrycznymi, Niemcy popierają zaostrzenie przepisów wizowych

Ograniczenia wizowe dla obywateli Rosji

Podczas spotkania ministrów spraw wewnętrznych państw Unii Europejskiej w Luksemburgu 1 października 2026 r. Polska opowiedziała się za wprowadzeniem unijnego zakazu wjazdu dla obywateli Rosji, którzy nie posiadają paszportów biometrycznych. Wiceminister spraw wewnętrznych i administracji Maciej Duszczyk przedstawił stanowisko Warszawy, wskazując, że coraz więcej państw członkowskich popiera ten postulat. Polska przestała uznawać niebiometryczne rosyjskie paszporty dyplomatyczne i służbowe w styczniu, a w kwietniu rozszerzyła to na wszystkie niebiometryczne dokumenty podróży. Instytuty badawcze szacują, że od 47% do 70% obywateli Rosji nie posiada ważnego paszportu zagranicznego umożliwiającego podróż poza Wspólnotę Niepodległych Państw, a zaledwie 32% dysponuje nowym paszportem biometrycznym.

Niemieckie wsparcie po sabotażu w Lipsku

Niemcy dołączyły do koalicji państw popierających zaostrzenie restrykcji wizowych wobec Rosjan po aktach sabotażu na lotnisku w Lipsku. Według Duszczyka Berlin zdecydowanie popiera ograniczenia dotyczące wiz turystycznych, które stanowią najczęstszą drogę wjazdu. Unia Europejska zawiesiła umowę o ułatwieniach wizowych z Rosją w 2022 r., wydając wytyczne dotyczące weryfikacji wnioskodawców. Duszczyk wyjaśnił, że inicjatywa zyskuje coraz szersze poparcie w Europie.

Myślę, że jesteśmy bardzo blisko przełomu. Może nie na tej Radzie, ale z pewnością będzie to punkt obrad Rady Europejskiej, ponieważ coraz więcej krajów dostrzega ten problem, mówiąc, że jest to po prostu zagrożenie dla naszego bezpieczeństwa.

Zawieszenie azylu i elastyczność państw członkowskich

Program spotkania, rozszerzony na wniosek Grecji, skupił się również na mechanizmie reagowania kryzysowego w obszarze migracji. Polska zażądała szerokiej elastyczności dla państw członkowskich, w tym prawa do czasowego zawieszania rozpatrywania wniosków o azyl w sytuacjach kryzysowych na granicach. Warszawa wskazała na wcześniejsze zastosowanie tego środka na granicy z Białorusią, gdzie presja migracyjna jest sterowana przez władze w Mińsku i Moskwie. Duszczyk podkreślił, że zagrożenia graniczne różnią się w zależności od regionu, porównując presję państwową w Polsce i krajach bałtyckich do sieci przemytniczych działających na granicy węgiersko-serbskiej oraz w hiszpańskiej enklawie Ceuta.

To państwa członkowskie, dysponując odpowiednimi narzędziami Unii Europejskiej, powinny decydować o tym, jak chronić granice zewnętrzne Unii Europejskiej.

Zdolności szybkiego reagowania i wdrożenie Frontexu

Projekt przepisów zakłada również utworzenie grupy szybkiego reagowania Frontexu, zdolnej do rozmieszczenia na granicach zewnętrznych w ciągu 24 godzin na wniosek państwa. Struktura ta jest wzorowana na istniejących ramach wzajemnej pomocy Unii Europejskiej w zakresie ochrony ludności i walki z pożarami. W rozmowie z reporterką Radia ZET Grażyną Wiatr, Duszczyk zauważył, że przemytnicy ludzi zmieniają swoje metody, przechodząc od niszczenia barier fizycznych do kopania tuneli.

Jeśli mieliśmy do czynienia z siłowym przekraczaniem granicy poprzez niszczenie bariery, a dziś mamy tunele, to pokazuje, że przemytnicy się uczą, a Unia Europejska musi mieć odpowiednie instrumenty reagowania, ale głównie poprzez państwa członkowskie.

Duszczyk nakreślił trzy główne priorytety unijnej polityki migracyjnej: poprawę ochrony granic zewnętrznych, przyspieszenie procedur powrotowych oraz integrację kontroli migracyjnych bezpośrednio z ramami bezpieczeństwa bloku.