Trump podpisuje wstępne porozumienie z Iranem; Cieśnina Ormuz zostanie otwarta w piątek
Prezydent Donald Trump oraz wiceprezydent J.D. Vance podpisali w poniedziałek wstępne porozumienie ze spikerem parlamentu Iranu, co otwiera drogę do zakończenia wojny i ponownego otwarcia Cieśniny Ormuz od 19 czerwca.
Podpisanie wstępnego porozumienia
Prezydent Donald Trump, wiceprezydent J.D. Vance oraz spiker irańskiego parlamentu Mohammad Bagher Ghalibaf podpisali w poniedziałek memorandum o porozumieniu mające na celu zakończenie wojny między Stanami Zjednoczonymi a Iranem – potwierdzili wysocy rangą urzędnicy Białego Domu. Podpisanie dokumentu nastąpiło w momencie, gdy Trump wylądował w Genewie przed szczytem G7 we Francji. Urzędnicy, wypowiadający się pod warunkiem zachowania anonimowości, stwierdzili, że dokument stanowi wstępne ramy dla ostatecznego traktatu pokojowego.
Porozumienie oznacza, że Cieśnina Ormuz zostanie otwarta dla wszystkich od piątku, 19 czerwca.
Broń jądrowa a Cieśnina Ormuz
Porozumienie stanowi, że Iran nie będzie posiadał broni jądrowej, przy zachowaniu ścisłych środków weryfikacji. Trump oświadczył, że ostateczny dokument zostanie podpisany przez wiceprezydenta Vance'a, a jego pełna treść zostanie opublikowana po 19 czerwca. Ponowne otwarcie cieśniny, kluczowego punktu na mapie światowego handlu ropą, jest jak dotąd najbardziej wymiernym ogłoszonym rezultatem.
Sankcje i warunki
Trump podkreślił, że sankcje nałożone na Iran nie zostaną zniesione, dopóki Teheran nie wywiąże się ze swoich zobowiązań. Administracja nie ujawniła harmonogramu znoszenia sankcji, wiążąc go z przestrzeganiem przez Iran jeszcze nieopublikowanych szczegółów technicznych. Anonimowy urzędnik zauważył, że najwyższy przywódca Mojtaba Chamenei nie podpisał porozumienia, co jest zgodne z tradycją; jego poprzednik Ali Chamenei również nie podpisał porozumienia JCPOA z 2015 roku. Biały Dom określił Ghalibafa jako najbardziej wpływowego urzędnika w tym procesie.
Szczegóły porozumienia zostaną opublikowane w ciągu najbliższych 24-48 godzin.
Kolejne kroki: od szczegółów do ostatecznej ceremonii
Negocjacje techniczne dotyczące szczegółów programu nuklearnego mają rozpocząć się w tym tygodniu. Oficjalna ceremonia podpisania zaplanowana jest na piątek, 19 czerwca, po czym pełny tekst zostanie podany do wiadomości publicznej. Poniższa oś czasu przedstawia kluczowe kamienie milowe ogłoszone do tej pory.
- Trump, Vance i Ghalibaf podpisują memorandum o porozumieniu w Genewie.
- Termin publikacji szczegółów porozumienia (w ciągu 24-48 godzin).
- Cieśnina Ormuz otwiera się dla wszelkiej żeglugi.
- Oficjalna ceremonia podpisania pod przewodnictwem wiceprezydenta J.D. Vance'a.
- Publikacja pełnego tekstu ostatecznego porozumienia; sankcje utrzymane do czasu spełnienia warunków przez Iran.
Kontekst dyplomatyczny
Obecność Trumpa w Genewie podkreśla międzynarodowy wymiar porozumienia. Szczyt G7 we Francji prawdopodobnie będzie okazją do dyskusji na temat wdrożenia i monitorowania ustaleń. Zobowiązanie Iranu do przestrzegania klauzuli nuklearnej oraz ponowne otwarcie cieśniny będą uważnie obserwowane przez rynki energetyczne i mocarstwa regionalne.
