Brazylijska policja odzyskała osiem grafik Matisse'a z cyklu Jazz skradzionych z biblioteki w São Paulo w grudniu 2025 roku
Brazylijska policja odzyskała 13 sierpnia 2026 roku osiem grafik z cyklu Jazz Henriego Matisse'a z 1947 roku, osiem miesięcy po ich kradzieży z wystawy w bibliotece w São Paulo. Pięć prac Cândido Portinariego pozostaje zaginionych.
Kradzież
7 grudnia 2025 roku, w ostatnim dniu wystawy "Dal libro al museo: MAM São Paulo e la Biblioteca Mário de Andrade", dwóch uzbrojonych mężczyzn wtargnęło do biblioteki Mário de Andrade w centrum São Paulo. Napastnicy obezwładnili strażniczkę oraz starsze małżeństwo, po czym w ciągu kilku minut uciekli, wynosząc w torbie 13 dzieł sztuki. Skradzione przedmioty obejmowały osiem grafik z cenionego cyklu "Jazz" Henriego Matisse'a, stworzonego w 1947 roku, oraz pięć prac brazylijskiego malarza modernistycznego Cândido Portinariego (1903–1962). Grafiki Matisse'a, będące częścią zbiorów biblioteki, nosiły tytuły "Le Clown", "Le Cirque", "Monsieur Loyal", "Cauchemar de l'Éléphant Blanc", "Les Codomas", "La Nageuse dans l'Aquarium", "L'Avaleur de Sabres" oraz "Le Cowboy".
Odzyskanie dzieł
W czwartek 13 sierpnia policja stanowa São Paulo odnalazła osiem grafik Matisse'a w rezydencji w São Bernardo do Campo, w obszarze metropolitalnym São Paulo. Zdjęcia policyjne pokazały barwne kompozycje z albumu "Jazz" z 1947 roku rozłożone na łóżku obok broni palnej. Mężczyzna przebywający w lokalu został aresztowany pod zarzutem paserstwa i nielegalnego posiadania broni; policja podała, że pilnował on dzieł w imieniu zleceniodawcy kradzieży. Odzyskane grafiki zostały zwrócone do biblioteki Mário de Andrade. Ich wartość oszacowano na ponad 1 mln reali (około 166 tys. euro) według agencji ANSA powołującej się na "O Globo", podczas gdy artykuły bazujące na AFP wyceniały je na około 200 tys. dolarów (ponad 173 tys. euro).
- Matisse (odzyskane)
- 8 dzieła
- Portinari (zaginione)
- 5 dzieła
Harmonogram śledztwa
Dzień po kradzieży jednego z podejrzanych zidentyfikowano dzięki miejskiemu systemowi rozpoznawania twarzy. W grudniu 2025 roku aresztowano dwóch mężczyzn i kobietę po analizie nagrań z kamer monitoringu. W kwietniu 2026 roku policja federalna w Rio de Janeiro aresztowała domniemanego zleceniodawcę, gdy próbował przekupić strażnika obiektu publicznego w celu przeprowadzenia kolejnej kradzieży dzieł sztuki. Podczas tej operacji zatrzymano dwóch kolejnych członków organizacji. Kobieta pozostaje w areszcie w związku z pierwotną kradzieżą. W maju policja przeprowadziła operacje w placówkach powiązanych z rynkiem aukcyjnym i handlem sztuką w São Paulo, Rio de Janeiro, São Bernardo do Campo oraz Diadema.
- Dwóch uzbrojonych mężczyzn napada na bibliotekę Mário de Andrade, kradnąc 13 dzieł sztuki
- Jeden podejrzany aresztowany dzięki miejskiemu systemowi rozpoznawania twarzy
- Dwóch mężczyzn i kobieta aresztowani po analizie nagrań z monitoringu
- Domniemany zleceniodawca aresztowany w Rio de Janeiro podczas próby przekupstwa strażnika
- Policja przeszukuje domy aukcyjne i punkty handlu sztuką w czterech miastach
- Osiem grafik Matisse'a odzyskanych w São Bernardo do Campo
Prace Portinariego
Pięć prac Cândido Portinariego skradzionych wraz z grafikami Matisse'a nie zostało odzyskanych. Policja przypuszcza, że mogły zostać już sprzedane. Sekretariat Bezpieczeństwa Publicznego São Paulo określił kradzież jako dzieło gangu specjalizującego się w przywłaszczaniu dzieł sztuki.
Zorganizowana grupa
Policja opisała grupę jako działającą z wyraźną strukturą i podziałem ról.
Grupa działała w sposób zorganizowany, z wcześniejszym planowaniem i podziałem zadań w zakresie kradzieży, paserstwa oraz wprowadzania tego dziedzictwa kulturowego na czarny rynek.
Ilustrowana książka "Jazz" autorstwa Matisse'a (1869–1954) została wydana we Francji w 1947 roku, a według domu aukcyjnego Christie's istnieje 250 podpisanych egzemplarzy.
