- 2022Rząd konserwatystów zatwierdza koncesję dla Jackdaw
- 2024Manifest Partii Pracy obiecuje brak nowych koncesji na ropę i gaz na Morzu Północnym
- 2025Court of Session orzeka, że zatwierdzenie Rosebank i Jackdaw było niezgodne z prawem
- 21.10Rząd ma ogłosić decyzję ws. Jackdaw, sprawa Rosebank w toku
Decyzja spodziewana w środę
Jak podają źródła w Whitehall cytowane przez BBC, rząd Wielkiej Brytanii ma w środę 21 października ogłosić zatwierdzenie eksploatacji złoża gazu Jackdaw. Komunikat ma zostać wydany rano z Aberdeen. Według "Guardiana" decyzję ogłoszą minister energii Miatta Fahnbulleh oraz kanclerz John Healey, a Fahnbulleh ma tego samego dnia po południu wystąpić przed posłami. Złoże znajduje się około 150 mil na wschód od Aberdeen i zawiera szacunkowo 200 mln baryłek ekwiwalentu ropy naftowej, które według "New York Timesa" mają trafić na rynek brytyjski i zostać włączone do sieci gazowniczej. Projekt obsługują Shell i Equinor, przy czym Equinor dąży do zagospodarowania zarówno Jackdaw, jak i Rosebank. Operatorzy twierdzą, że złoże może zostać podłączone do brytyjskiej sieci w ciągu kilku miesięcy.
Dlaczego zatwierdzenie trwało tak długo
Złoże zostało po raz pierwszy zatwierdzone przez rząd konserwatystów w 2022 r. Ówcześni ministrowie argumentowali, że pomoże to chronić Wielką Brytanię przed zmiennością rynku energii wywołaną inwazją Rosji na Ukrainę. Manifest Partii Pracy z 2024 r. obiecywał brak nowych koncesji na ropę i gaz na Morzu Północnym przy jednoczesnym poszanowaniu już istniejących. Zwolennicy wewnątrz partii argumentują, że Jackdaw nie jest nowym złożem paliw kopalnych, ponieważ prace nad jego eksploatacją rozpoczęły się jeszcze przed przejęciem władzy przez laburzystów. Orzeczenie Court of Session w Edynburgu z ubiegłego roku uznało, że zatwierdzenie Rosebank i Jackdaw było niezgodne z prawem, ponieważ rząd nie ocenił wpływu spalania wydobytej ropy i gazu na klimat. W wywiadzie dla BBC Radio Scotland w połowie października minister ds. Szkocji Douglas Alexander powiedział, że ministrowie zachowują ostrożność w publicznych wypowiedziach, aby uniknąć powtórzenia błędów poprzedniego rządu, które zakończyły się sprawą sądową.
Rosebank i presja z Waszyngtonu
Rosebank, opisywane jako największe niewykorzystane złoże ropy w Wielkiej Brytanii, położone około 80 mil na północny zachód od Szetlandów, jest nadal przedmiotem analiz. Fahnbulleh stwierdziła, że decyzja w tej sprawie zajmie "trochę więcej czasu", co sugeruje, że zostanie podjęta oddzielnie od Jackdaw. Donald Trump stwierdził, że Wielka Brytania "siedzi na złocie" i wezwał premiera Andy'ego Burnhama do zatwierdzenia większej liczby odwiertów w basenie, tak jak robił to w przypadku byłego premiera Keira Starmera. Burnham zapowiedział, że rząd nie wycofa się z tej kwestii.
Podziały między aktywistami a branżą
Aktywiści ekologiczni twierdzą, że zatwierdzenie projektu podważy wiarygodność Partii Pracy w kwestiach ochrony środowiska. Tessa Khan, dyrektor wykonawcza grupy antynaftowej Uplift, przedstawiła skalę złoża w surowych słowach:
„Jackdaw zaspokoi zaledwie około 2% naszego zapotrzebowania na gaz przez mniej więcej 10 lat.”
Według "Guardiana" po pełnym uruchomieniu Jackdaw będzie odpowiadać za 6% wydobycia gazu na Morzu Północnym, co czyni go jednym z największych złóż gazu, które jeszcze nie rozpoczęły produkcji. Khan skrytykowała stanowisko rządu w sprawie klimatu:
„Wiarygodność klimatyczna Partii Pracy jest zagrożona. Żadne nowe złoża ropy i gazu nie są zgodne z bezpiecznymi limitami klimatycznymi.”
Organizacje branżowe argumentują, że rozpoczęcie wydobycia z obu złóż stworzy miejsca pracy i poprawi bezpieczeństwo energetyczne w obliczu zagrożeń dla dostaw wynikających z konfliktów zagranicznych. Basen Morza Północnego traci miejsca pracy w miarę wyczerpywania się zasobów i postępującej automatyzacji platform.
- Udział w zapotrzebowaniu Wielkiej Brytanii na gaz (według Uplift)
- 2 %
- Udział w wydobyciu gazu na Morzu Północnym po pełnym uruchomieniu (według Guardian)
- 6 %
Dane z tekstu artykułu
Co dalej
Decyzja w sprawie Jackdaw spodziewana jest w środę 21 października, podczas gdy sprawa Rosebank pozostaje w toku bez wyznaczonej daty. Ekolodzy postrzegają wynik jako kluczowy test wiarygodności Burnhama w kwestii zmian klimatu, a aktywiści wzywają go do odmowy zgody na oba złoża.