Sąd Najwyższy blokuje Trumpowi zwolnienie gubernator Fed Lisy Cook, ale zezwala na usunięcie komisarza FTC
Amerykański Sąd Najwyższy w poniedziałek zablokował próbę usunięcia przez prezydenta Donalda Trumpa gubernator Rezerwy Federalnej Lisy Cook, potwierdzając niezależność banku centralnego, ale w odrębnym orzeczeniu otworzył mu drogę do zwolnienia bez uzasadnienia komisarzy Federalnej Komisji Handlu (FTC).
Orzeczenie w sprawie Cook
Amerykański Sąd Najwyższy w decyzji 5:4 orzekł, że prezydent Trump nie może usunąć Lisy Cook ze stanowiska członka Rady Gubernatorów Rezerwy Federalnej. Opinia większości, napisana przez prezesa Sądu Najwyższego Johna Robertsa, stwierdziła, że Kongres ograniczył prezydenckie uprawnienia do odwoływania członków Fed do „ważnego powodu”, aby zachować niezależność banku centralnego.
Pozwolenie prezydentowi na usunięcie członka Rezerwy Federalnej w dowolnym momencie, z dowolnego powodu, bez wcześniejszego powiadomienia i bez późniejszej kontroli sądowej otworzyłoby drzwi.
Orzeczenie unieważnia pierwszą próbę zwolnienia prezesa Fed przez jakiegokolwiek amerykańskiego prezydenta. Trump podjął decyzję o odwołaniu Cook w sierpniu 2025 r., zarzucając jej popełnienie oszustwa przy składaniu wniosku o kredyt hipoteczny. Sąd okręgowy zablokował to zwolnienie we wrześniu 2025 r., a Cook wniosła pozew.
- Prezydent Trump zwalnia gubernator Fed Lisę Cook, powołując się na oszustwo w dokumentach hipotecznych.
- Federalny sąd okręgowy wydaje tymczasowy nakaz blokujący zwolnienie.
- Sąd Najwyższy orzeka 5:4, że Cook nie może zostać usunięta bez uzasadnionej przyczyny.
Cook, nominowana przez prezydenta Joe Bidena w 2022 r. i będąca pierwszą czarnoskórą kobietą w Radzie Gubernatorów Fed, z zadowoleniem przyjęła tę decyzję. Powiedziała, że „uznaje ona, iż niezależność Rezerwy Federalnej jest niezbędna do realizacji mandatu Kongresu w zakresie stabilności cen i maksymalnego zatrudnienia”.
Orzeczenie w sprawie FTC
W odrębnej decyzji 6:3 Sąd Najwyższy zezwolił Trumpowi na zwolnienie bez uzasadnienia członkini Federalnej Komisji Handlu (FTC) Rebeki Slaughter. Slaughter, nominowana przez Demokratów, została odwołana przez Trumpa wkrótce po rozpoczęciu jego drugiej kadencji w styczniu 2025 r.
Nie wskazał przyczyny przewidzianej w ustawie. Zamiast tego powiedział im, że dalsza służba w FTC jest niezgodna z priorytetami jego administracji.
Orzeczenie rozszerza uprawnienia prezydenta wobec niezależnych agencji regulacyjnych. Sąd w praktyce uchylił orzeczenia niższych sądów, które przywróciły Slaughter, uznając, że prezydent może swobodnie odwoływać komisarzy FTC.
- Trump zwalnia komisarzy FTC Rebekę Slaughter i Alvaro Bedoyę, powołując się na niezgodność z priorytetami administracji.
- Sąd Najwyższy orzeka 6:3, że prezydent może usunąć Slaughter bez uzasadnienia.
Szersze implikacje
Te dwa orzeczenia uwypuklają napiętą równowagę w zakresie zakresu władzy prezydenckiej. Podczas gdy decyzja w sprawie Fed potwierdziła wieloletnią ochronę banku centralnego, decyzja w sprawie FTC daje Białemu Domowi większą kontrolę nad innymi niezależnymi agencjami. Sąd odmówił również rozpatrzenia argumentów dotyczących terminów głosowania korespondencyjnego w odrębnej decyzji, a orzeczenie w sprawie obywatelstwa z urodzenia nadal oczekuje. Federalne śledztwo karne w sprawie byłego prezesa Fed Jaya Powella zostało umorzone w kwietniu, co wielu uznało za próbę wywarcia przez administrację presji na bank centralny w sprawie stóp procentowych.
