Niemiecki rząd znosi tzw. towarzyszące picie alkoholu dla 14- i 15-latków

Rząd przyjmuje zakaz picia alkoholu pod opieką

Niemiecki rząd federalny przyjął 12 sierpnia 2026 r. projekt ustawy znoszący tzw. „begleitetes Trinken” (picie towarzyszące). Jest to wyjątek w ustawie o ochronie młodzieży, który pozwalał 14- i 15-latkom na zakup oraz spożywanie piwa, wina i wina musującego w miejscach publicznych, jeśli przebywają pod opieką rodzica lub opiekuna prawnego. Projekt, przedstawiony przez minister rodziny Karin Prien (CDU), wprowadza sztywny limit wieku 16 lat dla publicznego zakupu i spożycia tych napojów. Obecna ustawa o ochronie młodzieży obowiązuje od 2003 r. Projekt trafi teraz do Bundestagu.

Tekst ustawy wskazuje, że obecny wyjątek „osłabia ochronę młodych ludzi przed znaczącymi konsekwencjami zdrowotnymi i społecznymi spożywania alkoholu” oraz stoi w sprzeczności z celami rządu w zakresie profilaktyki uzależnień. Napoje spirytusowe pozostają dostępne wyłącznie dla osób pełnoletnich. Posiedzeniu rządu przewodniczył minister finansów Lars Klingbeil.

Długoletnia kampania krajów związkowych

Minister zdrowia Meklemburgii-Pomorza Przedniego Stefanie Drese (SPD) od lat prowadziła kampanię przeciwko temu wyjątkowi. W 2025 r. jej kraj związkowy skutecznie wniósł do Bundesratu inicjatywę żądającą zniesienia przepisu, a Konferencja Ministrów Zdrowia przyjęła odpowiednie kroki. Zakaz poparł również federalny pełnomocnik ds. narkotyków Hendrik Streeck.

Drese powitała decyzję rządu jako „ważny krok dla konsekwentnej ochrony młodzieży i wielki sukces profilaktyki alkoholowej”. Wcześniej deklarowała, że wolałaby limit wieku 18 lat, „podobnie jak w krajach wokół nas”, przyznała jednak, że 16 lat to już sukces, biorąc pod uwagę wymagane większości do zmiany ustawy o ochronie młodzieży.

Sondaż Forsa z 2025 r. przeprowadzony na zlecenie kasy chorych Kaufmännische Krankenkasse wykazał, że prawie dwie trzecie dorosłych popiera zniesienie picia towarzyszącego.

Szersza reforma pomocy dzieciom i młodzieży

Przepis dotyczący alkoholu jest częścią 56-stronicowego projektu ustawy, którego głównym celem jest strukturalna reforma pomocy dzieciom i młodzieży (Kinder- und Jugendhilfe). Ministerstwo Rodziny określiło cel jako uczynienie systemu „odpornym na przyszłość”, aby pomoc docierała do rodzin szybciej i precyzyjniej, struktury komunalne zostały wzmocnione, a zbędna biurokracja ograniczona.

Reforma dotyka obszarów od umieszczania dzieci w rodzinach zastępczych po uproszczoną weryfikację wieku małoletnich obcokrajowców bez opieki. Zawiera również nowe przepisy dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnościami, którym przysługuje wsparcie w przedszkolu lub szkole. Projekt precyzuje, że pomoc ta powinna być świadczona w formie „ofert grupowych” dla wielu dzieci. W miejscach, gdzie taka „oferta infrastrukturalna” nie istnieje, zachowane zostaje indywidualne prawo do opieki i wsparcia.

Obawy organizacji społecznych

Michaela Engelmeier z organizacji Sozialverband Deutschland przekazała niemieckiej agencji prasowej, że jej stowarzyszenie obawia się możliwości organizowania pomocy szkolnej wspólnie dla wielu dzieci. Choć wspólne wsparcie może sprawdzić się w niektórych przypadkach, nie jest odpowiednie dla dzieci z bardziej złożonymi niepełnosprawnościami.

Możliwość organizowania pomocy szkolnej wspólnie dla kilku dzieci postrzegamy szczególnie krytycznie.

Prien podkreśliła, że indywidualne prawo do pomocy opartej na potrzebach pozostaje w pełni nienaruszone i że rodziny muszą mieć pewność otrzymania niezbędnego wsparcia w przyszłości.

Potrzebujemy do tego systemu wsparcia i ochrony, który jest wydajny, niezawodny, a jednocześnie przystępny cenowo.

Koszty i dodatkowe środki

Według Federalnego Urzędu Statystycznego łączne wydatki na pomoc dzieciom i młodzieży ze strony rządu federalnego, krajów związkowych i gmin wyniosły w 2024 r. 78,8 mld euro. Dwie trzecie tej kwoty przeznaczono na opiekę nad dziećmi, a kolejna jedna czwarta na pomoc edukacyjną, w tym umieszczanie młodych ludzi w domach dziecka, mieszkaniach wspólnych lub rodzinach zastępczych.

Rząd zatwierdził również oddzielną „Frühstartrente” (emeryturę na wczesny start), w ramach której państwo będzie wpłacać 10 euro miesięcznie na konto oszczędnościowe każdego dziecka od 6. do 18. roku życia. Środek ten dotyczyłby najpierw dzieci urodzonych w 2020 r., a od 2027 r. corocznie dodawany byłby nowy rocznik sześciolatków. Wypłaty zasadniczo nie rozpoczynałyby się przed 65. rokiem życia, a zyski byłyby zwolnione z podatku do momentu wypłaty. Ponadto rząd zatwierdził nowe uprawnienia dla służb celnych w walce z przestępczością finansową, w tym zajmowanie mienia bez wcześniejszego postępowania sądowego, analizę danych opartą na sztucznej inteligencji oraz użycie dronów.