Porozumienie łagodzi cel na 2035 rok

Francja i Niemcy ogłosiły w piątek, 16 października, wspólne stanowisko w sprawie unijnych przepisów dotyczących emisji samochodowych. Celem jest zbudowanie większości w Unii Europejskiej dla rewizji planu zakończenia sprzedaży nowych aut z silnikami spalinowymi w 2035 roku. W ramach kompromisu producenci mieliby ograniczyć emisję CO2 z nowych pojazdów o 90 proc. od 2035 roku, zamiast pełnych 100 proc., a pozostałe 10 proc. nie musiałoby być już kompensowane paliwami neutralnymi klimatycznie ani innymi środkami. Producenci mogliby nadal sprzedawać nowe modele benzynowe i z silnikami Diesla, o ile ich ogólna flota spełniałaby nowe limity. Źródła dyplomatyczne AFP podały, że porozumienie zawarto w czwartek, a tekst rozszerzy tzw. superkredyty, które Komisja proponowała dla małych i przystępnych cenowo aut elektrycznych, na wszystkie pojazdy bez względu na rozmiar czy długość.

Made in Europe i pomoc państwa

Komisja proponowała 90-procentową redukcję w 2025 roku, przy czym pozostałe 10 proc. miało być pokryte przez niskoemisyjną stal i inwestycje w paliwa alternatywne. Berlin zaakceptował surowsze warunki pomocy państwa dla producentów samochodów, a dopłaty do zakupu aut miałyby trafiać głównie do pojazdów wyprodukowanych w UE, Wielkiej Brytanii i krajach Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Zielona stal i aluminium wykorzystywane w europejskiej produkcji byłyby korzystnie uwzględniane w obliczeniach emisji firm. Zasady „Made in Europe” obejmowałyby kraje będące członkami jednolitego rynku UE 1 stycznia 2020 roku, co obejmuje Wielką Brytanię. Włączenie Brytyjczyków wymagałoby odrębnej umowy zapewniającej wzajemność i dostosowanie do unijnych przepisów dotyczących inwestycji z krajów trzecich oraz unijnych środków ochronnych. Rzecznik biura premiera Wielkiej Brytanii przy 10 Downing Street przekazał, że włączenie Wielkiej Brytanii byłoby pozytywnym rozwiązaniem dla krajowego przemysłu motoryzacyjnego, ale francusko-niemiecka propozycja musi jeszcze uzyskać konsensus.

Reakcje w Berlinie, Paryżu i krajach związkowych

Kanclerz Friedrich Merz napisał w poście, że porozumienie to dobra wiadomość dla kierowców i miejsc pracy.

„Dobry dzień dla kierowców i miejsc pracy w Niemczech, Francji i Europie.”

Stwierdził, że wraz z Emmanuelem Macronem uzgodnili środki obejmujące swobodę wyboru, neutralność technologiczną i cele klimatyczne, co jest sygnałem wspierającym inwestycje. Minister finansów Lars Klingbeil powiedział, że umowa wzmacnia krajową produkcję, z większą liczbą produktów oznaczonych jako „made in Germany” i „made in Europe”, oraz że Niemcy nie powinny ograniczać się do montażu azjatyckich komponentów. Dodał, że producenci muszą inwestować w niemieckie zakłady i chronić miejsca pracy. Macron podkreślił, że Europa musi nadal wprowadzać innowacje, inwestować i produkować, chroniąc jednocześnie klimat i miejsca pracy. Minister środowiska Carsten Schneider argumentował, że auta elektryczne zwyciężą niezależnie od wszystkiego ze względu na swoją przewagę technologiczną, a umowa daje czas i zachęty do inwestowania w europejską produkcję. Premier Dolnej Saksonii Olaf Lies, zasiadający w radzie nadzorczej Volkswagena, nazwał porozumienie silnym sygnałem dla miejsc pracy u producentów, dostawców i w zakładach w tym kraju związkowym.

Swantje Michaelsen, posłanka Zielonych odpowiedzialna za transport, przyjęła odmienne stanowisko.

„Każdy, kto teraz osłabia cele na 2035 rok, tworzy nową niepewność i naraża konkurencyjność niemieckiego przemysłu motoryzacyjnego.”

Zarzucała rządowi federalnemu hamowanie przemysłu motoryzacyjnego zamiast jego wspierania i stwierdziła, że problem leży w założeniach kanclerza, a nie w silniku spalinowym. Grupy ekologiczne były głęboko rozczarowane, ponieważ oczekiwały pełnego przejścia na samochody elektryczne zasilane bateryjnie do 2035 roku.

Kwestie otwarte

Przed ogłoszeniem źródła dyplomatyczne cytowane przez Reuters opisywały porozumienie jako bliskie finalizacji, ale francusko-niemiecki projekt jako jeszcze nieukończony. Projekt definiowałby „Made in Europe” jako obejmujące 27 państw członkowskich i innych europejskich partnerów na jednolitym rynku w dniu 1 stycznia 2020 roku. Paryż naciskał na zasady faworyzujące wyłącznie produkty wytworzone wewnątrz UE, podczas gdy Niemcy i inne państwa członkowskie argumentują, że kraje trzecie ściśle powiązane z łańcuchami dostaw motoryzacyjnych lub posiadające umowy o wolnym handlu powinny zostać uwzględnione. Paryż zaakceptował również większą elastyczność dla pojazdów z silnikami spalinowymi, o co zabiegał Berlin, aby chronić swój przemysł motoryzacyjny. Według projektu kraje spoza UE mogłyby dołączyć do porozumienia dobrowolnie, a propozycje muszą jeszcze uzyskać większość w całym bloku.