Ukraina wybiera Ławrę Peczerską w Kijowie na miejsce Panteonu Narodowego w obliczu sporu historycznego z Polską
Ukraiński rząd wyznaczył wpisaną na listę UNESCO Ławrę Peczerską w Kijowie na lokalizację Panteonu Narodowego, pomnika bohaterów narodowych, co na nowo rozpaliło napięcia z Polską w związku z możliwym uwzględnieniem Stepana Bandery.
Decyzja rządu
4 lipca ukraiński rząd przyjął uchwałę lokalizującą Panteon Narodowy na terenie Rezerwatu Narodowego Ławry Peczerskiej w Kijowie – poinformował Ukraiński Instytut Pamięci Narodowej (UIPN). Uchwała wynika z ustawy przyjętej przez Radę Najwyższą 1 lipca, którą prezydent Wołodymyr Zełenski przedłożył trzy dni wcześniej. UIPN oświadczył, że dokument przewiduje opracowanie koncepcji i struktury Panteonu, wsparcie naukowe i metodologiczne oraz publiczne i eksperckie dyskusje nad jego utworzeniem i funkcjonowaniem.
Dokument przewiduje: opracowanie koncepcji i struktury Panteonu przez UIPN, zapewnienie wsparcia naukowego i metodologicznego w procesie tworzenia oraz określenie form upamiętnienia, przeprowadzenie eksperckich i publicznych dyskusji nad kwestiami związanymi z utworzeniem i funkcjonowaniem Panteonu.
Kto zostanie uhonorowany
Ustawa pozwala na uhonorowanie byłych prezydentów (z wyjątkiem tych odwołanych ze stanowiska), naczelnych dowódców Sił Zbrojnych, laureatów Nagrody Nobla oraz osób, które wniosły historycznie znaczący wkład w odbudowę niepodległości Ukrainy. UIPN wraz z Ministerstwem Spraw Zagranicznych będzie weryfikować kandydatów, w tym tych pochowanych za granicą, których szczątki mogą zostać przeniesione. Marszałek Rady Najwyższej Rusłan Stefanczuk powiedział, że Panteon będzie miejscem spoczynku „najlepszych synów i córek narodu ukraińskiego”.
najlepszych synów i córek narodu ukraińskiego
Poseł Mykyta Poturajew, jeden z inicjatorów ustawy, powiedział PAP, że nie ma ostatecznej listy, ale nie wykluczył włączenia Stepana Bandery.
Kontrowersje historyczne z Polską
Decyzja zapada w trakcie trwającego sporu polsko-ukraińskiego o pamięć historyczną, w szczególności upamiętnianie Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA). Niedawno Zełenski nazwał jednostkę wojskową „Bohaterami UPA”, pogłębiając napięcia. Polscy historycy oskarżają UPA o skoordynowane ataki na około 150 polskich wsi na Wołyniu w lipcu 1943 roku, co Polska uznaje za ludobójstwo. Możliwe włączenie Bandery, przywódcy frakcji Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) związanej z UPA, wywołało ostre reakcje w Polsce.
Miejsce i jego niedawna przeszłość
Ławra Peczerska w Kijowie jest wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO i jest jednym z najważniejszych ośrodków prawosławia. W połowie czerwca rosyjski atak na Kijów spowodował pożar, który zniszczył około 800 metrów kwadratowych dachu Soboru Zaśnięcia Matki Bożej. Minister spraw zagranicznych Francji Jean-Noël Barrot porównał zniszczenie do hipotetycznego bombardowania katedry Notre-Dame lub bazyliki Saint-Denis.
Dla Francuzów zniszczenie kijowskiego klasztoru byłoby równoznaczne ze zbombardowaniem katedry Notre-Dame lub Saint-Denis.
Projekt architektoniczny zostanie opracowany przez Ministerstwo Kultury, a finansowanie pochodzić będzie z budżetu państwa i innych legalnych źródeł.
- Rosyjski atak na Kijów powoduje pożar w Ławrze, uszkadzając dach Soboru Zaśnięcia Matki Bożej.
- Prezydent Zełenski przedkłada projekt ustawy o Panteonie Narodowym parlamentowi.
- Rada Najwyższa uchwala ustawę ustanawiającą Panteon Narodowy.
- Uchwała rządu wyznacza Ławrę Peczerską w Kijowie na lokalizację Panteonu.
