Premier Węgier Péter Magyar dąży do odwołania prezydenta Sulyoka poprzez nowelizację konstytucji, ogłasza szeroko zakrojoną akcję antykorupcyjną

Nowelizacja konstytucji w celu odwołania prezydenta

Premier Péter Magyar, przemawiając w poniedziałek przed parlamentem, potwierdził, że jego rząd rozpocznie procedurę odwołania prezydenta Tamása Sulyoka poprzez nowelizację konstytucji. Sulyok, wybrany przez deputowanych partii Fidesz Viktora Orbána, ma kadencję do marca 2029 roku. Magyar wcześniej wyznaczył termin 31 maja na dobrowolną rezygnację Sulyoka oraz szefów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego, nazywając ich „marionetkami Orbána”. Termin minął bez rezygnacji.

„Rozpoczniemy procedurę zakończenia kadencji obecnego prezydenta. Wybierzemy nowego prezydenta, który przywróci godność tego urzędu.”

Sulyok odrzucił wezwania, ostrzegając, że próby jego odwołania zagrażają praworządności i porządkowi konstytucyjnemu Węgier. Zgodnie z obecną konstytucją prezydent może zostać odwołany tylko za naruszenie ustawy zasadniczej, umyślne naruszenie obowiązków lub popełnienie przestępstwa pospolitego. Partia Magyara Tisza posiada większość konstytucyjną 141 ze 199 mandatów, co umożliwia nowelizację.

Operacja antykorupcyjna „Oczyszczający ogień”

Magyar ogłosił rozpoczęcie operacji, którą nazwał „Oczyszczający ogień”, mającej na celu uwolnienie Węgier od tego, co określił jako polityczną i gospodarczą mafię. Jej centralnym punktem jest utworzenie Krajowego Urzędu ds. Odbudowy i Ochrony Majątku, który będzie koordynował dochodzenia finansowe. Jego zakres obejmuje weryfikację podejrzanych transakcji nieruchomościami, badanie lukratywnych umów koncesyjnych oraz retrospektywną kontrolę wszystkich zamówień publicznych przekraczających 32 miliony dolarów.

„Rząd uwolni Węgrów od politycznej i gospodarczej mafii, która splądrowała nasz kraj, groziła jego obywatelom i uczyniła ich życie nie do zniesienia.”

Magyar zauważył, że utworzenie urzędu wymaga nowelizacji 47 aktów prawnych. Podkreślił, że propozycje dotyczące urzędu i nowelizacji konstytucji zostały złożone razem, ponieważ jego zdaniem „nie ma sensu mówić o odzyskiwaniu majątku, jeśli marionetki, które przez lata nie zapobiegały kradzieżom, pozostają u władzy”.

Szersza reforma konstytucyjna i referendum

Poza natychmiastowym odwołaniem prezydenta Magyar nakreślił szerszą reformę konstytucyjną, która ma rozpocząć się jesienią i zakończyć referendum. Proponowane zmiany obejmują ograniczenie łącznej kadencji posłów do 12 lat, zmianę sposobu wyboru prezesa Trybunału Konstytucyjnego tak, aby sędziowie wybierali spośród siebie, oraz wprowadzenie obowiązkowego wieku emerytalnego 70 lat dla sędziów Trybunału Konstytucyjnego. To ostatnie zakończyłoby kadencję obecnego prezesa trybunału Pétera Polta, byłego członka Fideszu.

„Może to potrwać dłużej, ale czas nie jest problemem. Liczy się jakość i treść. Chcemy, aby kraj miał konstytucję, którą każdy może w dobrej wierze zaakceptować.”

Magyar zasugerował, że referendum konstytucyjne mogłoby się odbyć już latem przyszłego roku.

Harmonogram i kolejne kroki

Według Magyara mandat prezydenta może wygasnąć pod koniec lipca lub na początku sierpnia, po czym parlament musi wybrać następcę w ciągu 30 dni. Wezwał do szybkiego działania, twierdząc, że w interesie kraju jest jak najszybsze przeprowadzenie procedury. Jesienny proces reform będzie przebiegał równolegle z pracami nowego urzędu ds. odzyskiwania majątku.