Nicușor Dan w ogniu krytyki po odrzuceniu rządu Siegfrieda Mureșana przez parlament

Porażka parlamentarna i harmonogram konsultacji

W środę 30 września 2026 r. parlament Rumunii odrzucił proponowany skład rządu pod przewodnictwem desygnowanego premiera Siegfrieda Mureșana, ponieważ posłom nie udało się wyłonić większości rządzącej. Prezydent Nicușor Dan, wypowiadając się z Czech, odniósł się do impasu politycznego w oficjalnym oświadczeniu. Uznał nieudane głosowanie za zbiorową porażkę członków parlamentu, dziękując jednocześnie Mureșanowi za przedstawienie programu rządowego i składu gabinetu. Dan odrzucił żądania rozwiązania parlamentu i rozpisania przedterminowych wyborów, podkreślając, że partie polityczne muszą osiągnąć kompromis. Zaplanował konsultacje w Pałacu Cotroceni na poniedziałek, zapowiadając nominację kolejnego kandydata na premiera na poniedziałkowe popołudnie.

Nicușor Dan uzasadnił parlamentarny impas koniecznością wypracowania kompromisu politycznego:

Byliśmy dziś świadkami kolejnej porażki członków parlamentu w budowaniu większości wokół rządu. Dziękuję Siegfriedowi Mureșanowi za podjęcie się tej odpowiedzialności. Zrobił to poważnie, przyszedł z programem rządowym i formułą rządu. Uważam, że był to niezbędny krok, aby każdy z nas, partie i obywatele, zrozumiał, że w polityce potrzebny jest konsensus. Polityka polega na konsensusie, a większość buduje się na konsensusie.

Fala krytyki w sieci

Po odrzuceniu gabinetu Mureșana, Dan opublikował pełny tekst swojego oświadczenia na oficjalnym profilu na Facebooku w środowy wieczór. Publikacja wywołała natychmiastową falę dezaprobaty, gromadząc ponad 4500 komentarzy w ciągu godziny. Około godziny 22:12 w środę łączna liczba komentarzy przekroczyła 7500, przy czym zdecydowana większość wyrażała krytykę wobec głowy państwa. Komentujący oskarżyli Dana o przedłużanie pięciomiesięcznego kryzysu politycznego poprzez odmowę rozwiązania parlamentu i rozpisania przedterminowych wyborów. Wielu obywateli argumentowało, że wykluczając przyspieszone głosowanie, Dan pozbawił się narzędzi nacisku na frakcje parlamentarne i umożliwił trwający paraliż instytucji państwowych Rumunii.

Krytyka ze strony środowisk kulturalnych i wyborców

Gniew opinii publicznej skupił się również na szerszej trajektorii politycznej Dana po pierwszym roku urzędowania. Krytycy wskazali na wcześniejsze mianowanie prokuratorów wspieranych przez Partię Socjaldemokratyczną (PSD) oraz jego rolę w upadku rządu Ilie Bolojana. Aktor i muzyk Tudor Chirilă, który publicznie wspierał Dana podczas kampanii prezydenckiej, zamieścił ostrą odpowiedź bezpośrednio pod oświadczeniem prezydenta, oskarżając go o porzucenie głównych zobowiązań wyborczych na rzecz koalicji z PSD. Interwencja podzieliła obserwatorów w sieci, przy czym niektórzy użytkownicy zgodzili się z oceną Chirili, a inni skrytykowali artystę za poparcie kandydatury Dana.

Tudor Chirilă potępił kierunek polityczny prezydenta w bezpośredniej wiadomości:

Żyjemy w czasach zdrady wszystkich obietnic wyborczych od momentu twojego wyboru. Wstydź się. Rząd PSD, o którym marzysz, to nie jest rząd stabilności, lecz taki, który zniweczy wszystkie oszczędności poczynione kosztem podatników i przedsiębiorców. Nie doświadczyłeś porażki, ty jesteś porażką.

Prezydenckie wezwania do kompromisu

Prezydent Dan podtrzymał stanowisko, że liderzy partii muszą wykorzystać nadchodzące dni na wewnętrzne spotkania i ustalenie realnych porozumień parlamentarnych przed powrotem do negocjacji. Wezwał wszystkie formacje polityczne do ustępstw w celu zapewnienia większości rządzącej, która uzyska akceptację parlamentu. Głowa państwa podkreśliła, że osiągnięcie stabilności politycznej wymaga kompromisu, a nie przedłużającego się impasu.

Nicușor Dan przedstawił instrukcje proceduralne dla liderów partii przed nadchodzącymi rozmowami:

W tych warunkach zwołam partie do Cotroceni w poniedziałek na konsultacje, a w poniedziałkowe popołudnie przedstawię propozycję premiera. Proszę partie o zorganizowanie wewnętrznych spotkań w tym czasie i przybycie z rozwiązaniami, które mogą zostać przyjęte. Ponownie podkreślam, że aby to się stało, potrzebny jest konsensus i każda partia musi ustąpić, aby go osiągnąć.