Król Karol III wyrusza w podróż po Karaibach w cieniu żądań przeprosin i reparacji za niewolnictwo

Harmonogram podróży

Król Karol III rozpocznie podróż po Karaibach we wtorek 27 października. Doniesienia na temat jej długości są sprzeczne: „The New York Times” podaje siedem dni, „Le Monde” osiem, a „Guardian” i BFMTV dziewięć. Król uda się samotnie na Bahamy i do Gujany, a w Antigui i Barbudzie dołączy do niego królowa Kamila. Weźmie tam udział w dwuletnim spotkaniu szefów rządów Wspólnoty Narodów, które potrwa od 1 do 4 listopada i zgromadzi liderów 56 krajów członkowskich. Według „Guardiana” król ma wygłosić podczas wizyty trzy ważne przemówienia. Pałac Buckingham poinformował, że program wizyty skupi się na teraźniejszości i przyszłości każdego z odwiedzanych krajów i został opracowany w ścisłej konsultacji z ich rządami.

Żądania przeprosin i reparacji

Aktywiści ostrzegają, że wizyta może przyspieszyć dążenia do usunięcia Karola III z funkcji głowy państwa w kilku krajach, jeśli monarcha nie podejmie bardziej zdecydowanych kroków w celu zmierzenia się z powiązaniami monarchii z niewolnictwem. Pałac zapowiedział, że wizyta odniesie się do tego tematu bezpośrednio.

„Program wizyty nie będzie zatem unikał „najmroczniejszych dni naszej przeszłości”, jak określił je Jego Królewska Mość.”

Prezydent Gujany Irfaan Ali, który ma spotkać się z królem, powiedział w rozmowie z ITV News, że uznanie mrocznych dni kolonizacji jest jedynie pierwszym krokiem i powinny po nim nastąpić przeprosiny. Ali dodał, że dawne imperium powinno odpowiedzieć za eksploatację regionu, niszczenie życia i doprowadzenie do zacofania. Na początku września rząd Jamajki złożył petycję do króla, w której domaga się przyspieszenia kampanii na rzecz reparacji dla przodków, którzy doświadczyli wieków niewolnictwa. Rezolucja ONZ złożona przez Ghanę miałaby uznać transatlantycki handel niewolnikami za najcięższą zbrodnię przeciwko ludzkości i wezwać do sprawiedliwości naprawczej.

Hilary Beckles, przewodniczący Komisji ds. Reparacji CARICOM, powiedział w zeszłym tygodniu:

„Wzywamy do dialogu opartego na przyzwoitości.”

Beckles, który jest również wicekanclerzem University of the West Indies, zwrócił się do Karola III jako do rodzica i dziadka, argumentując, że niewolnictwo wzbogaciło jego rodzinę.

Stanowisko rządu i protesty

„Guardian” donosi, że brytyjski rząd doradził królowi, aby nie składał oficjalnych przeprosin za rolę Wielkiej Brytanii w transatlantyckim handlu niewolnikami i wykluczył wypłatę reparacji. „The Telegraph” podaje, że aktywiści planują demonstracje na ulicach Antigui, gdy monarcha przybędzie na szczyt. Patrick Vernon, historyk kultury i brytyjski przedstawiciel Global Jamaica Diaspora Council, stwierdził, że stawka tej podróży jest niezwykle wysoka.

„Uważam, że to największy punkt zwrotny dla Wspólnoty Narodów od momentu jej powstania.”

Anthony Seldon, autor i historyk, w rozmowie z BBC News określił kwestie niewolnictwa, reparacji i przeprosin jako największe wyzwanie panowania króla. Jamajska petycja ma zostać rozpatrzona przez brytyjską Tajną Radę w marcu 2027 roku.

Geneza Wspólnoty Narodów

Wspólnota Narodów powstała w wyniku rozpadu Imperium Brytyjskiego. Według „The New York Times” jej korzenie sięgają Konferencji Imperialnej z 1926 roku, podczas której rządzone kraje i te półniezależne ogłosiły się równymi, zachowując jednocześnie lojalność wobec brytyjskiego monarchy. Współczesna organizacja wywodzi się ze spotkania w Londynie w 1949 roku, które otworzyło członkostwo dla każdego kraju, w tym tych, które nie deklarowały już lojalności wobec korony. Zgodnie z Deklaracją Londyńską członkowie wybierają głowę Wspólnoty, choć jej pierwszym liderem był król Jerzy VI, dziadek Karola III. Cztery z 56 krajów członkowskich – Mozambik, Rwanda, Gabon i Togo – nigdy nie były związane z Imperium Brytyjskim. Historyk Ed Owens, również cytowany przez „The New York Times”, zauważył, że w XVIII i XIX wieku na brytyjskich statkach przez Atlantyk przewieziono około trzech milionów zniewolonych Afrykanów, a próby buntów były krwawo tłumione.