Rząd · Lejda i Haga

Badanie: Holenderska rodzina królewska zarobiła 576 mln euro na kolonializmie i wspierała niewolnictwo

Trzyletnie badania historyczne zaprezentowane w Lejdzie wykazały, że dynastia Oranje-Nassau aktywnie wspierała rządy kolonialne i wygenerowała 576 mln euro zysków, głównie z XIX-wiecznej działalności w Indonezji.

Tekst AI na podstawie relacji NOS, N-tv, EL PAÍS i innych wydawców. Zmieniony . Jak powstaje

Dla członkówPierwsze 30 sekund dla wszystkich. Głos syntetyczny (AI).

W skrócie

Lejda, Haga · Holandia
Jak do tego doszło
  1. 2022Rząd holenderski przeprasza za niewolnictwo, a król Wilhelm-Aleksander zleca dochodzenie
  2. 2023Król Wilhelm-Aleksander składa formalne przeprosiny za rolę rodziny królewskiej w niewolnictwie
  3. 2.10Historycy prezentują pięciotomowy raport kolonialny na Uniwersytecie w Lejdzie

Ustalenia komisji i dochody rodziny królewskiej

Trzyletnie niezależne dochodzenie historyczne, zaprezentowane 2 października 2026 r. na Uniwersytecie w Lejdzie, wykazało, że dynastia Oranje-Nassau od 1600 r. aktywnie wspierała kolonializm i transatlantycki handel niewolnikami. Raport liczący 2000 stron w pięciu tomach, zlecony przez króla Wilhelma-Aleksandra w 2022 r., został przygotowany przez zespół 60 badaczy pod kierownictwem historyka Gerta Oostindiego. Ustalenia dokumentują, że dynastia zgromadziła około 576 mln euro dochodów kolonialnych w przeliczeniu na dzisiejszą wartość. Prawie 566 mln euro z tej sumy pochodziło z Holenderskich Indii Wschodnich w XIX wieku, głównie dzięki podmiotom komercyjnym, takim jak Holenderskie Towarzystwo Handlowe oraz firma wydobywcza Billiton. Badacze ustalili, że rodzina królewska czerpała znikome bezpośrednie zyski z transatlantyckiego handlu niewolnikami na Karaibach, mimo że inwestowała w niego i wspierała go politycznie oraz militarnie.

Szacowane dochody kolonialne dynastii Oranje-Nassaumln €
Holenderskie Indie Wschodnie (XIX wiek)
566 mln €
Łączne dochody kolonialne rodziny królewskiej
576 mln €

Dane z tekstu artykułu

Dynastyczne wsparcie dla rządów kolonialnych

Raport szczegółowo opisuje, jak holenderscy namiestnicy i monarchowie traktowali wojny kolonialne oraz tłumienie powstań jako uzasadnione działania państwowe. Główny badacz Gert Oostindie zauważył, że żaden monarcha nie kwestionował niewolnictwa ani przemocy kolonialnej aż do rozpoczęcia panowania królowej Juliany w 1948 r. Królowa Wilhelmina, panująca w latach 1890–1948, została przez badaczy określona jako najbardziej imperialistyczna monarchini dynastii, opowiadająca się za operacjami wojskowymi w Aceh oraz podczas indonezyjskiej wojny o niepodległość. W liście do Juliany z 1947 r. Wilhelmina wyraziła pełne poparcie dla wysłania wojsk do Indonezji, a w 1948 r. nalegała, aby premier Louis Beel nie szedł na kompromis z antykolonialnymi bojownikami. Zespół badawczy potwierdził, że ani rodzina królewska, ani władze polityczne w Hadze nie ingerowały w dochodzenie ani nie wpływały na jego wnioski.

„Wszyscy ci władcy z rodu Oranje uważali wojny kolonialne i brutalne tłumienie powstań za nieuniknione i uzasadnione.”

Gert Oostindie, główny historyk i autor pięciotomowego raportu o dynastii Oranje-Nassau

Reakcja rodziny królewskiej na Uniwersytecie w Lejdzie

Król Wilhelm-Aleksander odebrał pięciotomowe opracowanie w auli Uniwersytetu w Lejdzie i odniósł się do jego wniosków. Opisał odkrycie, że jego przodkowie nie wykazali się przywództwem, jako konfrontacyjne i bolesne. Król stwierdził, że choć dawni władcy działali w ramach obowiązujących wówczas norm europejskich, brak moralnego sprzeciwu pozostaje wyraźną porażką historyczną. Dodał, że skutki kolonializmu nadal wpływają na współczesne społeczeństwo poprzez nierówności ekonomiczne i dyskryminację.

„Nie mogę zmienić przeszłości, ale mogę w miarę swoich możliwości przyczynić się do teraźniejszości i przyszłości.”

Wilhelm-Aleksander

Reakcje społeczeństwa obywatelskiego i debata o restytucji

Organizacje społeczne reprezentujące społeczności potomków zareagowały na publikację raportu wezwaniami do działań politycznych. Bianca Groen Gallant, dyrektor Narodowego Instytutu Holenderskiej Przeszłości Niewolniczej i Dziedzictwa (NiNsee), stwierdziła, że akademickie potwierdzenie faktów musi prowadzić do formalnego dialogu na temat sprawiedliwości naprawczej i reform programów nauczania. Diana Vlet z fundacji SHS-GI wskazała, że raport oraz wcześniejsze przeprosiny państwa wciąż w ograniczonym stopniu zwracają uwagę na niewolnictwo ludności rdzennej w Surinamie i na Karaibach. Joël Feliz z grupy roboczej ds. transatlantyckiego niewolnictwa w Groningen zauważył, że ustalenia stanowią konkretny dowód zaangażowania rodziny królewskiej, co następuje po przeprosinach rządu z 2022 r. oraz króla z 2023 r. Państwo holenderskie utworzyło wcześniej fundusz w wysokości 200 mln euro na inicjatywy społeczne w 2022 r., utrzymując jednocześnie politykę sprzeciwu wobec bezpośrednich reparacji.

Zapytaj o ten tekst

Źródła i kontekst

Pollar jest bezpłatny i bez reklam w tekście. Utrzymują go członkowie.

Wesprzyj Pollar