Grecki rząd i partia Aleksisa Tsiprasa spierają się o wycenę programu gospodarczego wartego 13 mld euro

Spór o Saloniki

Między greckim rządem a Koalicją Lewicy Greckiej (ELAS), której przewodzi były premier Aleksis Tsipras, wybuchł ostry spór polityczny dotyczący wyceny platformy gospodarczej zaprezentowanej w Salonikach. Rzecznik rządu Pavlos Marinakis określił propozycje opozycji mianem politycznego oszustwa, twierdząc, że ELAS przedstawiła nieposiadające pokrycia obietnice, które kosztowałyby 13 mld euro rocznie. Przedstawiciele władz stwierdzili, że Tsipras rozdzielił roczne finansowanie na kilka lat, aby ukryć rzeczywiste koszty dopłat dla studentów, zobowiązań komunalnych oraz etatów w edukacji. Marinakis zauważył, że koszty mieszkaniowe dla 50 000 domów zostały całkowicie pominięte w wyliczeniach opozycji. W odpowiedzi przedstawiciele ELAS wskazali, że partia skutecznie wyznacza krajową agendę polityczną od czterech dni.

Podczas gdy w swoim przemówieniu pan Tsipras obiecał wsparcie dla 80 000 studentów w wysokości 500 euro miesięcznie, w notatce partyjnej dzieli roczny koszt 400 milionów przez cztery, do 100 milionów rocznie. Odpowiada to wsparciu w wysokości 125 euro miesięcznie, a nie 500.

Konkurencyjne wyliczenia fiskalne

ELAS stanowczo odrzuciła ocenę rządu, publikując szczegółowe zestawienie techniczne w obronie swojej arytmetyki przed oskarżeniami o lekkomyślność fiskalną. Przedstawiciele partii stwierdzili, że program gospodarczy został zaprojektowany jako czteroletnie ramy obejmujące lata 2027–2030, w których środki wprowadzane są stopniowo, a nie jako jednorazowy skok wydatków. Według modelu ELAS nowe interwencje fiskalne wynoszą łącznie 7,546 mld euro w cyklu czteroletnim, co równoważy 2,020 mld euro przewidywanych dodatkowych dochodów publicznych. Daje to netto obciążenie fiskalne na poziomie 5,526 mld euro, co mieści się w szacowanej dostępnej przestrzeni fiskalnej wynoszącej 5,6 mld euro i pozostawia margines bezpieczeństwa w wysokości 74 mln euro. Przedstawiciele ELAS utrzymują, że programy czteroletnie nie resetują wydatków stałych każdego grudnia.

Nie wyceniacie naszego programu. Wyceniacie własną wyobraźnię.

Sporne środki sektorowe

Spór techniczny koncentruje się na kilku konkretnych liniach wydatków i dochodów w obszarze edukacji publicznej, ochrony zdrowia oraz opodatkowania przedsiębiorstw. W przypadku planowanego zatrudnienia 30 000 nauczycieli rząd obliczył roczny wydatek na 570 mln euro, podczas gdy ELAS oszacowała dodatkowy koszt roczny netto na 150 mln euro. Opozycja argumentowała, że większość zatrudnionych to nauczyciele zastępczy, już opłacani z budżetu państwa przez 10 miesięcy w roku, co wymaga finansowania wynagrodzeń jedynie przez dwa dodatkowe miesiące. W kwestii opłat za leki na receptę ELAS przedstawiła etapowy środek o wartości 900 mln euro, podzielony równo na lata 2029 i 2030, mający na celu wyeliminowanie współpłacenia przez pacjentów, w oparciu o 800 mln euro wydatków prywatnych w 2024 roku skorygowanych o 12,5% inflacji cen. Partia zaplanowała również maksymalny wpływ gotówkowy w wysokości 400 mln euro w 2030 roku z tytułu obniżenia zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych.

Podatki i przegląd instytucjonalny

Rozbieżności dotyczyły również oświadczeń majątkowych i proponowanych danin od wysokich dochodów. Minister stanu Akis Skertsos argumentował, że szacunki dochodów z podatku majątkowego są niewiarygodne, zauważając, że zastosowanie stawki 1% do 14,5 mld euro zadeklarowanego dochodu podlegającego opodatkowaniu wśród zamożnych obywateli przyniosłoby jedynie 145 mln euro. ELAS odpowiedziała, że przewidywane dochody z proponowanego Wkładu Patriotycznego nie zostały nawet uwzględnione w bazowej kwocie dochodów wynoszącej 2,020 mld euro. Opozycja oskarżyła ministerstwa rządowe o podwójne liczenie istniejących funduszy płac i inwestycji publicznych w celu zawyżenia prognoz kosztów. Przedstawiciele ELAS wyrazili gotowość do przedłożenia pełnego programu gospodarczego Greckiej Radzie Fiskalnej, choć formalne złożenie wniosku nie może nastąpić przed 1 listopada zgodnie z obowiązującymi zasadami instytucjonalnymi.