Ceny gazu w Europie przekroczyły 100 euro za MWh, ropa Brent kosztuje 112 dolarów w obliczu napięć z Iranem

Wzrost cen gazu i ropy

Europejski gaz ziemny kosztował w piątek 30 października 2026 r. ponad 100 euro za megawatogodzinę, osiągając najwyższy poziom od końca 2022 roku. W środę 28 października cena referencyjna na krótko dotknęła granicy 100 euro (po raz pierwszy od grudnia 2022 r.), podczas gdy na początku stycznia wynosiła około 28 euro. Ropa Brent w tej samej sesji zdrożała powyżej 112 dolarów za baryłkę, zbliżając się do czteroletnich maksimów. Indeks ropy zyskał w październiku ponad 10%, a europejski gaz jest na drodze do miesięcznego wzrostu przekraczającego 30%.

Napięcia z Iranem i dostawy z Zatoki

Rynki zareagowały na doniesienia, że wysoki rangą dowódca USA przedstawił prezydentowi Donaldowi Trumpowi możliwe opcje militarne wobec Iranu. Trump wielokrotnie ostrzegał, że naloty na Teheran mogą zostać wznowione po wyborach środka kadencji w USA na początku listopada. Irańscy urzędnicy potwierdzili, że wiceprezydent JD Vance wysłał list mający na celu wznowienie rozmów pokojowych. W Cieśninie Ormuz trwają ataki na tankowce, a walki z udziałem Arabii Saudyjskiej i wspieranych przez Iran sił Huti przybrały na sile. Mimo to regionalny eksport ropy powrócił do poziomów zbliżonych do przedwojennych, a producenci transportują ładunki przez szlak wodny. Dostawy LNG z Zatoki Perskiej są ograniczone, a QatarEnergy według doniesień przedłużyła klauzulę siły wyższej dla wielu odbiorców do końca roku. Dodatkowe przestoje produkcyjne w Norwegii wywierają dalszą presję.

Zapasy i popyt zimowy

Poziom zapasów gazu w UE wyniósł w ostatnim odczycie 74,89% pojemności, co jest wynikiem poniżej średniej historycznej i w porównaniu z 83% w analogicznym okresie ubiegłego roku. Prognozy niższych niż zazwyczaj temperatur w północno-zachodniej Europie od początku listopada zwiększą popyt na ogrzewanie i mogą prowadzić do bardziej stabilnego poboru gazu z magazynów, ocenił Warren Patterson z ING. Producenci energii już teraz mierzą się z cenami, które czynią przejście z gazu na węgiel ekonomicznie atrakcyjnym, a popyt przemysłowy wykazuje oznaki osłabienia. Firma Yara ograniczyła produkcję amoniaku w Europie ze względu na wysokie koszty energii.

Około 30 października 202674,89%

Ten sam okres w zeszłym roku83%

Około 30 października 2026

74.89 %

Ten sam okres w zeszłym roku

83 %

Dane z tekstu artykułu

Inflacja i EBC

Christine Lagarde, prezes Europejskiego Banku Centralnego, wystąpiła na konferencji prasowej w czwartek 29 października, po tym jak rada prezesów utrzymała trzy główne stopy procentowe na niezmienionym poziomie. Ostrzegła, że pełne skutki szoku energetycznego nie są jeszcze widoczne w gospodarce strefy euro, a wpływ ten będzie zależał od intensywności i czasu trwania presji energetycznej. Inflacja w strefie euro przyspieszyła we wrześniu do 3,8% z 3,2% w sierpniu, podczas gdy inflacja energii wzrosła do 18,9% z 14,3%. Po wyłączeniu energii inflacja wzrosła nieznacznie do 2,3% z 2,1%, przy czym usługi wyniosły 3,2%, a towary 1,1%. Lagarde stwierdziła, że ceny energii przekroczyły założenia wrześniowych projekcji EBC, dlatego oczekuje się, że inflacja bazowa utrzyma się znacznie powyżej celu 2% w nadchodzących kwartałach. Podstawowa presja cenowa pozostaje relatywnie stabilna, a reakcje płacowe były dotychczas ograniczone.

2026-08

3.2 %

2026-09

3.8 %

Dane z tekstu artykułu

Reakcja UE i zapasy strategiczne

Ministrowie energii państw UE spotkali się w Luksemburgu w czwartek 29 października. Komisarz ds. energii Dan Jørgensen poinformował, że państwa członkowskie potwierdziły plany przyspieszenia uwolnienia 42,6 mln baryłek ropy ze strategicznych rezerw UE w nadchodzących miesiącach (około połowę stanowi olej napędowy). Dodał, że nie przewiduje się problemów z bezpieczeństwem dostaw, ale nie rozwiązuje to problemów gospodarstw domowych zmagających się z rachunkami. Państwa członkowskie mogą dotować paliwa kopalne, jeśli uznają to za konieczne, jednak Jørgensen zaznaczył, że środki te muszą być celowe i tymczasowe. Wskazał również na elektryfikację, pompy ciepła i pojazdy elektryczne jako rozwiązania przynoszące krótkoterminowe korzyści oraz stwierdził, że obniżenie podatków od energii elektrycznej jest najlepszym sposobem na ulżenie konsumentom. Dodał, że Ukrainę czeka kolejna bardzo trudna zima, ponieważ Rosja kontynuuje ataki na jej infrastrukturę energetyczną.

Prognozy dla ropy i koszty transportu

UBS podniósł prognozę ceny ropy Brent na koniec 2026 r. do 110 dolarów za baryłkę ze 100 dolarów i podwyższył prognozy na 2027 rok. Bank przewiduje obecnie cenę Brent na poziomie 95 dolarów w marcu 2027 r. (wzrost z 90 dolarów), 90 dolarów w czerwcu 2027 r. (wzrost z 85 dolarów) i 85 dolarów we wrześniu 2027 r. (wzrost z 80 dolarów). UBS podkreślił, że niepewność wokół prognoz pozostaje wysoka. Wzrosły również koszty transportu, przy rekordowej liczbie ataków na statki w Cieśninie Ormuz w październiku. Stawki frachtowe dla bardzo dużych tankowców na trasie z Bliskiego Wschodu do Chin wzrosły do 30–40 dolarów za baryłkę z 1–3 dolarów w poprzedniej dekadzie. UBS wskazał, że koszty te nadal wspierają ceny ropy Brent.

Koniec 2026110

Marzec 202795

Czerwiec 202790

Wrzesień 202785

Koniec 2026

110 $/bbl

Marzec 2027

95 $/bbl

Czerwiec 2027

90 $/bbl

Wrzesień 2027

85 $/bbl

Dane z tekstu artykułu