Emmanuel Macron i Mark Carney zacieśniają współpracę Francji i Kanady podczas szczytu w Saint-Pierre i Miquelon

Spotkanie dyplomatyczne w Saint-Pierre i Miquelon

Prezydent Francji Emmanuel Macron przyjął w niedzielę 20 września 2026 r. premiera Kanady Marka Carneya we francuskim terytorium zamorskim Saint-Pierre i Miquelon. Archipelag położony w zatoce Fortune, tuż przy wybrzeżach Nowej Fundlandii, liczy mniej niż 6000 mieszkańców i stanowi jedyną pozostałą posiadłość Francji w Ameryce Północnej. Trzydniowa wizyta Macrona była pierwszą wizytą francuskiego prezydenta na tym terytorium od ponad dekady, a Carney został pierwszym kanadyjskim premierem, który odwiedził wyspy. Spotkanie odbyło się krótko przed otwarciem Zgromadzenia Ogólnego ONZ i było następstwem niedawnych oficjalnych rozmów Carneya w Brukseli. Podczas przemówienia do lokalnych mieszkańców Macron odwołał się do wcześniejszych sporów terytorialnych dotyczących Grenlandii, podkreślając, że narody w całym regionie stoją przed wyzwaniem ochrony swoich granic.

Obaj wierzymy, że nasze kraje to dwa wielkie, niezależne narody, które chcą takimi pozostać.

Dostawy energii i współpraca technologiczna

Dyskusje podczas roboczego lunchu koncentrowały się na odporności gospodarczej, bezpieczeństwie dostaw i integracji przemysłowej. W obliczu konfliktów na Bliskim Wschodzie, które wywierają presję na wzrost cen paliw, Macron poszukiwał alternatywnych kanałów dostaw i określił kanadyjskie inicjatywy dotyczące skroplonego gazu ziemnego jako cenne zasoby dla rynków europejskich. Zgodnie z oświadczeniami biura Carneya, oba rządy zgodziły się zacieśnić współpracę w sektorach lotniczym, wydobycia surowców krytycznych, telekomunikacji, odporności klimatycznej oraz regionalnych praw do połowów. Ministerstwa obrony i agencje kosmiczne obu krajów otrzymały mandaty do wspólnego projektowania, budowy i obsługi współdzielonej infrastruktury. Inicjatywy z zakresu zaawansowanych obliczeń również zajęły ważne miejsce w rozmowach dwustronnych, w tym prace nad satelitami, superkomputerami i obliczeniami kwantowymi. Oprócz przedsięwzięć dwustronnych, Carney zaproponował, aby Kanada, Francja, Stany Zjednoczone i Chiny wspólnie współpracowały nad standardami sztucznej inteligencji.

Transatlantyckie tarcia handlowe z Waszyngtonem

Spotkanie w Saint-Pierre odbyło się po poważnym pogorszeniu relacji dyplomatycznych i handlowych między Ottawą a Waszyngtonem. Prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump rozszerzył trwający konflikt handlowy, nakładając 50-procentowe cła na kanadyjski eksport o wartości 20 mld USD i zakazując importu wybranych kanadyjskich towarów po zerwaniu negocjacji. Podczas gdy Carney przypisał fiasko rozmów nieakceptowalnym warunkom przedstawionym przez Stany Zjednoczone, amerykańscy urzędnicy twierdzili, że kanadyjscy negocjatorzy wprowadzili żądania w ostatniej chwili. Napięcie wzrosło jeszcze bardziej po tym, jak Trump opublikował w internecie obrazy przedstawiające amerykańską flagę nałożoną na terytorium Ameryki Północnej, w tym całą Kanadę oraz Saint-Pierre i Miquelon. Trump stwierdził również publicznie, że każde zacieśnienie więzi dyplomatycznych lub gospodarczych między Kanadą a rządami europejskimi może zostać zinterpretowane jako akt wrogi.

Europejska orientacja i wartości suwerenne

W odpowiedzi na presję zewnętrzną obaj przywódcy oparli swój dialog na obronie wspólnych zasad demokratycznych, prawa międzynarodowego i otwartego handlu. Dyskusje nawiązywały do zaproszenia wystosowanego przez przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen dla Kanady do dołączenia do europejskiej wspólnoty politycznej jako pierwszego stowarzyszonego członka Unii Europejskiej. Choć członkostwo stowarzyszone nie istnieje obecnie jako formalna kategoria traktatowa w ramach bloku, Macron wyraził zdecydowane poparcie dla tej inicjatywy jako modelu przyszłej współpracy. Obaj przywódcy potwierdzili swoje zaangażowanie w zarządzanie oparte na nauce i wzajemną autonomię strategiczną, odrzucając jednocześnie jednostronny przymus gospodarczy. Carney zakończył szczyt, potwierdzając, że międzynarodowa postawa Kanady będzie zakotwiczona w długotrwałych więziach transatlantyckich.

Kanada i Europa zbudują sojusz na przyszłość, który wzmocni naszą zbiorową odporność, abyśmy mogli żyć tak, jak wybierzemy, w oparciu o wartości, które dzielimy po obu stronach zatoki Fortune.