Państwa europejskie wzmacniają bezpieczeństwo i obronę cywilną w obliczu rosyjskich ataków hybrydowych

Wzrost liczby aktów sabotażu i naruszeń granic

W ciągu ostatnich sześciu tygodni władze europejskie odnotowały serię aktów sabotażu, naruszeń przestrzeni powietrznej oraz ataków dronów w pięciu państwach członkowskich NATO i sąsiednich regionach przygranicznych. Na początku sierpnia dron z ładunkiem wybuchowym uderzył w ukraiński samolot transportowy na lotnisku w Lipsku w Niemczech, jednak nie doszło do detonacji z powodu wadliwego zapalnika. Niemieccy urzędnicy ds. wewnętrznych i obrony przypisali incydent działaniom rosyjskim, czemu Moskwa zaprzecza. Pod koniec sierpnia podpalenie zakładów WB Electronics w Skarżysku-Kamiennej spowodowało straty o wartości co najmniej czterech milionów euro, co polska prokuratura bada jako terroryzm wspierany przez obce państwo. 9 września atak drona na granicy ukraińsko-mołdawskiej doprowadził do śmierci dwóch osób. Cztery dni później kolejny dron uderzył w pociąg pasażerski przewożący 206 osób na trasie Kijów–Warszawa, dwa kilometry od polskiej granicy, tuż po przejeździe delegacji dyplomatycznej, w której skład wchodzili były premier Wielkiej Brytanii Boris Johnson oraz były dyrektor CIA David Petraeus.

Gotowość rządów i środki obrony cywilnej

W odpowiedzi na serię incydentów administracje Europy Zachodniej wprowadziły plany gotowości cywilnej i wzmocniły ochronę infrastruktury. Prezydent Francji Emmanuel Macron spotkał się z liderami partii w Pałacu Elizejskim, aby zlecić opracowanie planu ochrony infrastruktury krytycznej oraz wrażliwych zakładów przemysłu obronnego.

W ostatnich tygodniach rosyjskie zagrożenie hybrydowe wobec Europejczyków i Francji przybrało na sile.

W Wielkiej Brytanii zalecenia dotyczące gotowości cywilnej nakłaniają gospodarstwa domowe do przechowywania zapasów wody pitnej i żywności w puszkach na trzy dni. W Hiszpanii dyrektor ds. bezpieczeństwa narodowego, generał Loreto Gutiérrez Hurtado, potwierdziła prace nad zrewidowaną Strategią Bezpieczeństwa Narodowego, mającą przeciwdziałać taktykom wojny hybrydowej. Jednocześnie Rada Federalna Szwajcarii zatwierdziła Strategię Polityki Bezpieczeństwa 2026, koncentrując się na odporności gospodarczej, ochronie cywilnej i zdolnościach obronnych.

Alarmy na wschodniej flance

W Polsce i państwach bałtyckich zwiększono liczbę ostrzeżeń przeciwlotniczych oraz wojskowych patroli. We wschodniej Polsce alerty bezpieczeństwa wymusiły ukrywanie się pieszych, ewakuację dzieci ze szkół do piwnic oraz trzykrotne w ciągu trzech dni tymczasowe wstrzymanie ruchu lotniczego na lotniskach w Lublinie i Rzeszowie. Na Litwie władze rozdały mieszkańcom Wilna wytyczne dotyczące ewakuacji, a włoskie myśliwce Eurofighter, realizujące zadania NATO Air Policing, przechwyciły 15 września rosyjskiego drona nad terytorium Litwy. Dzień wcześniej rosyjska korweta wystrzeliła dwie flary w stronę duńskiego śmigłowca wojskowego operującego w międzynarodowej przestrzeni powietrznej nad Morzem Bałtyckim. Premier Polski Donald Tusk zapowiedział wzmocnienie ochrony granic, wskazując, że służby wywiadowcze donoszą o planach Moskwy dotyczących przeprowadzenia ataków na terytorium NATO pod pozorem przypadkowych trafień.

Wiemy, że Putin coś knuje.

Oceny strategiczne

Analizy Instytutu Badań nad Wojną (ISW) wskazują, że potencjalne punkty nacisku Kremla koncentrują się na mniejszych członkach bałtyckich, a nie na większych siłach zbrojnych w Finlandii czy Polsce. Zidentyfikowane wrażliwe sektory obejmują korytarz Saatse w Estonii, rejon Dieveniškes na Litwie, wieś Spreki na Łotwie oraz niezamieszkane wyspy bałtyckie. Analitycy oceniają, że zlokalizowane wtargnięcia lub ataki rakietowe w tych strefach mogą być obliczone na przetestowanie determinacji NATO w kwestii zobowiązań do zbiorowej obrony na mocy Artykułu 5. Przed niedawną eskalacją dyrektor CIA John Ratcliffe udał się do Moskwy, aby przekazać bezpośrednie ostrzeżenia przed wrogimi działaniami skierowanymi przeciwko terytorium NATO.