Istat potwierdza deficyt Włoch na poziomie 3,1%. Wyjście z procedury unijnej opóźnione do 2027 roku

Potwierdzenie deficytu i procedura unijna

Włoski urząd statystyczny Istat potwierdził 22 września 2026 roku, że relacja deficytu do PKB kraju w 2025 roku wyniosła 3,1%. Ostateczna wartość jest zgodna z szacunkami wstępnymi z kwietnia 2025 roku i przekracza unijny limit budżetowy wynoszący 3%. Potwierdzenie to oznacza, że Włochy pozostają w procedurze nadmiernego deficytu, co wyklucza rządowy plan wcześniejszego wyjścia z niej w 2026 roku. Minister gospodarki Giancarlo Giorgetti odniósł się do tych danych we wtorek.

Przyjmujemy do wiadomości, nie bez smutku, ostateczne dane opublikowane przez Istat dotyczące relacji deficytu do PKB w 2025 roku.

Giorgetti oświadczył, że rząd dąży obecnie do wyjścia z procedury w 2027 roku, zgodnie z włoskim Dokumentem Gospodarczo-Finansowym.

Niestety, Włochy nie wyjdą z procedury nadmiernego deficytu wcześniej w tym roku, jak mieliśmy nadzieję; jednak zgodnie z danymi zawartymi już w Dokumencie Gospodarczo-Finansowym (DEF), może to nastąpić w 2027 roku.

Zrewidowany wzrost gospodarczy i dane o długu publicznym

Oprócz potwierdzenia deficytu, Istat zrewidował w górę wzrost realnego PKB Włoch za 2025 rok o 0,1 punktu procentowego do 0,6%. Urząd statystyczny podniósł również wyliczenia wzrostu PKB za 2024 rok o 0,3 punktu procentowego do 1,1%. Dług publiczny osiągnął 136,7% PKB w 2025 roku, co stanowi wzrost z 134,2% odnotowanych w 2024 roku. Wartość długu za 2025 rok została zrewidowana w dół względem wstępnych szacunków z kwietnia, które wynosiły 137,1%. Historyczne wskaźniki zadłużenia zostały skorygowane do 138,3% dla 2022 roku oraz 134,0% dla 2023 roku.

Korekty dochodów i nadwyżka pierwotna

Ostateczne rozliczenia za 2025 rok wykazały, że potrzeby pożyczkowe netto wzrosły o 355 mln euro w porównaniu z szacunkami kwietniowymi, co doprowadziło do deficytu na poziomie 69,7 mld euro. Łączne dochody wzrosły o 1 991 mln euro dzięki korektom w produkcji i dochodach kapitałowych, co zrównoważyło niższe wpływy z podatków energetycznych i składek na ubezpieczenia społeczne. Wydatki wzrosły o 2 346 mln euro, głównie z powodu korekt w górę inwestycji kapitałowych. Włochy odnotowały nadwyżkę pierwotną na poziomie 0,8% PKB w 2025 roku, co stanowi wzrost z 0,5% w 2024 roku. Wzrost wydatków na obsługę długu spowolnił w 2025 roku, rejestrując wzrost o 2,0%. Krajowe obciążenie podatkowe osiągnęło 42,9% PKB w 2025 roku, zwiększając się o 0,7 punktu procentowego w porównaniu z 2024 rokiem.

Klauzula ochronna i zasady wydatków na obronność

Zgodnie z reformą Paktu Stabilności i Wzrostu z 2024 roku, procedury naprawcze wymagają minimalnej rocznej korekty strukturalnej na poziomie 0,5% PKB. Państwa członkowskie, które nie przestrzegają tych zasad, narażone są na kary w wysokości do 0,05% PKB w przypadku niewypełnienia celów naprawczych. Komisja Europejska pozwala krajom na korzystanie z krajowej klauzuli ochronnej w celu wyłączenia inwestycji w obronność do wysokości 1,5% PKB w ciągu czterech lat (co dla Włoch oznacza około 33 mld euro do 2028 roku), obok 0,6% na inwestycje w zieloną energię. Włochy wystąpiły o aktywację klauzuli, którą przyjęło już 16 państw członkowskich UE. Przepisy unijne stanowią jednak, że klauzula ochronna pozwala na elastyczność wydatków, ale nie zmienia progu deficytu 3%, który jest wymagany do zakończenia trwającej procedury naruszeniowej. Włochy odłożą włączenie tych odliczeń na obronność do czasu po planowanym wyjściu z procedury w 2027 roku.