1200-letni Dąb Major w Sherwood Forest, legendarne drzewo Robin Hooda, nie żyje
Starożytny dąb w Nottinghamshire nie wypuścił liści tej wiosny, co skłoniło Królewskie Towarzystwo Ochrony Ptaków (RSPB) do potwierdzenia jego śmierci po latach widocznego osłabienia.
Dąb Major, 1200-letnie drzewo głęboko wplecione w legendę o Robin Hoodzie, nie żyje. Eksperci z Królewskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków (RSPB) potwierdzili, że historyczny dąb w Sherwood Forest nie wypuścił żadnych nowych liści wiosną 2026 roku, co oznacza koniec jego biologicznego życia.
Brak liści w tym roku jest druzgocący dla wszystkich.
Wiadomość ta pojawia się po okresie widocznego osłabienia, drzewo wykazywało w ostatnich latach coraz większą kruchość. RSPB, które zarządza terenem Sherwood Forest, monitoruje Dąb Major od 2021 roku i przed ogłoszeniem śmierci konsultowało się z czołowymi specjalistami ds. gleby i drzew.
Przyczyny śmierci
Według RSPB żaden pojedynczy czynnik nie zabił drzewa. Zamiast tego zbiegła się złożona mieszanka presji ludzkiej i środowiskowej.
Przez ponad sto lat dobrze intencjonowane próby zachowania jego imponującej formy – przy użyciu metalowych podpór, wsporników, betonu i powłok – uniemożliwiły naturalne starzenie się, w efekcie stwarzając dalsze przeszkody dla jego przetrwania.
Miliony odwiedzających przez dwa stulecia zagęściły piaszczystą glebę wokół korzeni, utrudniając dotarcie wody, składników odżywczych i tlenu do drzewa. Ostatnie badania ujawniły niezwykle twardą, martwą glebę oraz system korzeniowy znacznie mniejszy i słabszy niż wcześniej sądzono. Zmiana klimatu dodała kolejną warstwę stresu, a rekordowe fale upałów i okresy suszy w Wielkiej Brytanii w ciągu ostatnich pięciu lat pogorszyły stan drzewa.
Legenda i punkt orientacyjny
Dąb Major zawdzięcza swoją nazwę majorowi Haymanowi Rooke, byłemu oficerowi armii brytyjskiej, który opisał drzewo w książce o dębach z 1790 roku. Od tego czasu jest naturalną atrakcją, przyciągając turystów, którzy kojarzą wydrążony pień z opowieściami o Robin Hoodzie ukrywającym się przed szeryfem Nottingham. Obwód pnia drzewa wynosi 11 metrów, a korona rozciąga się na prawie 30 metrów.
- Major Hayman Rooke opisuje drzewo w książce o dębach, nadając mu nazwę Major Oak.
- Obszar wokół drzewa zostaje ogrodzony, aby chronić strefę korzeniową przed deptaniem przez odwiedzających.
- RSPB rozpoczyna aktywne monitorowanie Dębu Major i konsultuje się ze specjalistami ds. gleby i drzew.
- Fałszywy alarm: drzewo wykazuje poważne osłabienie, ale nie zostaje jeszcze uznane za martwe.
- Nie pojawiają się nowe liście; eksperci RSPB oficjalnie ogłaszają Dąb Major martwym.
Pomimo swojego kulturowego znaczenia, drzewo było podpierane przez dziesięciolecia. Niektóre zagłębienia wypełniono betonem, a do podtrzymania ogromnych konarów użyto metalowych lin. W latach 70. XX wieku obszar ogrodzono, aby chronić strefę korzeniową przed deptaniem, ale szkody już się nagromadziły.
Co dalej
Dąb nie zostanie ścięty. RSPB poinformowało, że pozostanie jako element krajobrazu i siedlisko dla gatunków zależnych od rozkładającego się martwego drewna – jeden z powodów, dla których Sherwood Forest objęty jest specjalną ochroną środowiskową.
Teraz będzie stanowić schronienie dla licznych gatunków, które polegają na martwym, rozkładającym się drewnie.
Żołędzie i sadzonki z oryginalnego drzewa zostały wykorzystane do wyhodowania młodych drzewek, które są obecnie sadzone na całym świecie. Organizacja charytatywna wskazała, że opracowywane są plany, aby te potomki wyprodukowały własne żołędzie i kontynuowały legendę przez kolejne stulecia. Sam Sherwood Forest pozostaje domem dla jednej z największych w Europie Zachodniej kolekcji starych i sędziwych dębów, choć jego obszar znacznie się skurczył od średniowiecza.
