1200-letni Dąb Major w Sherwood Forest, legendarne drzewo Robin Hooda, nie żyje

Dąb Major, 1200-letnie drzewo głęboko wplecione w legendę o Robin Hoodzie, nie żyje. Eksperci z Królewskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków (RSPB) potwierdzili, że historyczny dąb w Sherwood Forest nie wypuścił żadnych nowych liści wiosną 2026 roku, co oznacza koniec jego biologicznego życia.

„Brak liści w tym roku jest druzgocący dla wszystkich.”

Wiadomość ta pojawia się po okresie widocznego osłabienia, drzewo wykazywało w ostatnich latach coraz większą kruchość. RSPB, które zarządza terenem Sherwood Forest, monitoruje Dąb Major od 2021 roku i przed ogłoszeniem śmierci konsultowało się z czołowymi specjalistami ds. gleby i drzew.

Przyczyny śmierci

Według RSPB żaden pojedynczy czynnik nie zabił drzewa. Zamiast tego zbiegła się złożona mieszanka presji ludzkiej i środowiskowej.

„Przez ponad sto lat dobrze intencjonowane próby zachowania jego imponującej formy – przy użyciu metalowych podpór, wsporników, betonu i powłok – uniemożliwiły naturalne starzenie się, w efekcie stwarzając dalsze przeszkody dla jego przetrwania.”

Miliony odwiedzających przez dwa stulecia zagęściły piaszczystą glebę wokół korzeni, utrudniając dotarcie wody, składników odżywczych i tlenu do drzewa. Ostatnie badania ujawniły niezwykle twardą, martwą glebę oraz system korzeniowy znacznie mniejszy i słabszy niż wcześniej sądzono. Zmiana klimatu dodała kolejną warstwę stresu, a rekordowe fale upałów i okresy suszy w Wielkiej Brytanii w ciągu ostatnich pięciu lat pogorszyły stan drzewa.

Legenda i punkt orientacyjny

Dąb Major zawdzięcza swoją nazwę majorowi Haymanowi Rooke, byłemu oficerowi armii brytyjskiej, który opisał drzewo w książce o dębach z 1790 roku. Od tego czasu jest naturalną atrakcją, przyciągając turystów, którzy kojarzą wydrążony pień z opowieściami o Robin Hoodzie ukrywającym się przed szeryfem Nottingham. Obwód pnia drzewa wynosi 11 metrów, a korona rozciąga się na prawie 30 metrów.

Pomimo swojego kulturowego znaczenia, drzewo było podpierane przez dziesięciolecia. Niektóre zagłębienia wypełniono betonem, a do podtrzymania ogromnych konarów użyto metalowych lin. W latach 70. XX wieku obszar ogrodzono, aby chronić strefę korzeniową przed deptaniem, ale szkody już się nagromadziły.

Co dalej

Dąb nie zostanie ścięty. RSPB poinformowało, że pozostanie jako element krajobrazu i siedlisko dla gatunków zależnych od rozkładającego się martwego drewna – jeden z powodów, dla których Sherwood Forest objęty jest specjalną ochroną środowiskową.

„Teraz będzie stanowić schronienie dla licznych gatunków, które polegają na martwym, rozkładającym się drewnie.”

Żołędzie i sadzonki z oryginalnego drzewa zostały wykorzystane do wyhodowania młodych drzewek, które są obecnie sadzone na całym świecie. Organizacja charytatywna wskazała, że opracowywane są plany, aby te potomki wyprodukowały własne żołędzie i kontynuowały legendę przez kolejne stulecia. Sam Sherwood Forest pozostaje domem dla jednej z największych w Europie Zachodniej kolekcji starych i sędziwych dębów, choć jego obszar znacznie się skurczył od średniowiecza.