Burmistrz Walencji Catalá potwierdza: Generalitat nie wydała ostrzeżenia przed powodzią; w parlamencie obwinia plan przeciwpowodziowy poprzedników

Catalá zeznaje: brak alertu ze strony rządu regionalnego

María José Catalá, burmistrz Walencji, stanęła przed komisją kongresową badającą skutki dana, która uderzyła w region 29 października 2024 r., powodując śmierć 230 osób w całej prowincji i 17 w południowych dzielnicach miasta. Potwierdziła, że Generalitat Valenciana nie ostrzegła gmin przed nadchodzącą powodzią. Cecopi, zintegrowane centrum koordynacji operacyjnej, nie zaalarmowało miasta Walencja aż do godziny 20:47, mimo że pierwsze wezwanie o pomoc informujące o wdzieraniu się wody do miasta wpłynęło o 20:04 od osoby uwięzionej na Estación Sud.

„Jak mogliśmy ostrzec ludność, skoro nikt nie ostrzegł nas, że nadchodzi powódź?”

Catalá stwierdziła, że osobiście dzwoniła do regionalnej radnej ds. sytuacji nadzwyczajnych Salomé Pradas o 8:56 i rozmawiała z sekretarzem regionalnym Emilio Argüeso, stając się pierwszym lokalnym liderem, który szukał informacji.

Plan przeciwpowodziowy, który nie przewidział powodzi

Catalá skierowała bezpośrednie oskarżenia w stronę miejskiego Planu Działań Przeciwpowodziowych, zatwierdzonego przez poprzednią administrację pod rządami burmistrza z ramienia Compromís, Joana Ribó. Odczytała na głos fragment stwierdzający, że każde przelanie się wód Barranco del Poyo spłynie bezpośrednio do laguny L'Albufera i na pola ryżowe, a nie na tereny zurbanizowane.

„Tym, co zawiodło w mojej gminie w dniu dana, był Plan Działań Przeciwpowodziowych zatwierdzony przez poprzedni zespół miejski.”

Kiedy o 12:20 wydano specjalny alert hydrologiczny dla Poyo, reakcją miasta było skontaktowanie się z serwisem Devesa Albufera i prośba o otwarcie śluz. Catalá podkreśliła, że rada miasta nie miała kompetencji do monitorowania warunków w górze rzeki i odpowiadała jedynie za dolny bieg. Argumentowała, że to uzasadniało nieużycie megafonów do ostrzeżenia mieszkańców południowych dzielnic La Torre, Forn d'Alcedo i Castellar-L'Oliveral, gdzie zginęło wszystkich 17 ofiar w mieście.

Barcones: zasoby państwowe były dostępne, region opóźnił aktywację

Virginia Barcones, sekretarz generalna ds. ochrony ludności i sytuacji nadzwyczajnych, powiedziała tej samej komisji, że wszystkie zasoby państwowe były do dyspozycji rządu regionalnego Walencji natychmiast i automatycznie od 29 października. Podkreśliła, że kompetencje w zakresie zarządzania kryzysowego były wyraźnie regionalne. Barcones ujawniła, że pomimo alertów meteorologicznych i hydrologicznych wydanych przez agencje Generalitat, regionalny poziom operacyjny pozostał na poziomie zero – najniższym – aż do 14:11.

„Widzieliśmy alerty od samej Generalitat, ale pozostawały one na poziomie operacyjnym zero. Dzwoniliśmy do nich: czy jesteście na poziomie zero przy takich alertach, czy doszło do pomyłki?”

O 14:11 region podniósł poziom do pierwszego tylko dla obszarów Ribera Alta i La Plana de Utiel-Requena. Barcones potwierdziła również, że masowy alert mobilny (Es-Alert) wysłany o 20:11 wymagał podwójnej weryfikacji regionalnej i został wysłany przez Generalitat w ramach jej uprawnień.

Obrona Mazóna i napięcia polityczne

Przesłuchanie obnażyło trwające podziały polityczne. Deputowana Compromís Àgueda Micó pokazała zdjęcie Catalá otrzymującej pocałunek w policzek od byłego prezydenta Generalitat Carlosa Mazóna i naciskała na burmistrz, czy Mazón nadal jest najlepszym prezydentem, jakiego mogli mieć Walencjanie. Catalá odpowiedziała, że Mazón był jedynym politykiem, który przyjął odpowiedzialność polityczną. Komisja usłyszała z wielu źródeł, że Mazón był na lunchu z dziennikarzem do godziny 19:00 i nie dotarł do Cecopi przed 20:28, prawie kwadrans po wysłaniu Es-Alertu i w momencie, gdy ponad 150 osób już nie żyło.

Wezwanie do nowych ram prawnych

W równoległym przesłuchaniu w Senacie, José María Ángel Batalla, były komisarz rządowy ds. odbudowy po dana, który zrezygnował po ujawnieniu, że jego dyplom uniwersytecki był sfałszowany, wezwał do wprowadzenia ustawy ramowej w celu koordynacji działań gmin, regionów i państwa w sytuacjach kryzysowych. Senator PSOE Cristina Moreno oskarżyła jego wystąpienie o bycie polityczną dywersją, zbiegającą się w czasie z zeznaniami Catalá w izbie niższej.