Francuscy deputowani: bony żywieniowe na stałe w supermarketach

Stała opcja zakupów w supermarketach

W poniedziałek 12 października 2026 r. deputowani francuskiego Zgromadzenia Narodowego przyjęli ustawę, która czyni stałą możliwość wykorzystywania titres-restaurant (bonów żywieniowych) do zakupu żywności w supermarketach. Zasada obejmie wszystkie produkty spożywcze, zarówno gotowe do spożycia, jak sałatki czy kanapki, jak i te wymagające przygotowania, np. makaron czy mąkę. Jak podał dziennik Ouest France, za ustawą głosowało 87 deputowanych, nikt nie był przeciw. Bony otrzymuje około sześciu milionów pracowników; są one częściowo finansowane przez pracodawców i pierwotnie miały służyć opłacaniu lunchu w trakcie dnia pracy.

Możliwość zakupów w supermarketach wprowadzono w 2022 r. w obliczu wysokiej inflacji i była ona już dwukrotnie przedłużana. Jej ważność wygasa 31 grudnia. Ustawa przewiduje roczne przedłużenie, a od 2028 r. czyni tę zasadę stałą. Poniedziałkowa debata była trzecią od 2023 r., podczas której temat trafił pod obrady izby. Choć ławy były dość puste, temat wywołał ostrą dyskusję, a deputowani byli zgodni co do samej zasady, lecz podzieleni w kwestii jej wpływu na restauracje.

Restauratorzy chcą sprawiedliwszego traktowania

Właściciele restauracji argumentują, że przepisy faworyzują wielkie sieci handlowe i domagają się korzystniejszego traktowania. Dane przytoczone w izbie wskazują, że udział wielkopowierzchniowego handlu w wydatkach bonami wzrósł z 22% pod koniec 2022 r. do 31% w połowie 2024 r. Aby wesprzeć restauracje, kilku deputowanych zaproponowało dwa dzienne limity wydatków, jeden dla restauracji i jeden dla sklepów spożywczych, z wyższą kwotą dla restauracji. Propozycje te zostały odrzucone. Ouest France napisał, że środek ten ma chronić siłę nabywczą Francuzów, ale budzi ogromne niezadowolenie restauratorów.

Jak działają opłaty emitentów

Pracodawcy kupują bony od firm emitujących, które udostępniają je pracownikom. Gdy pracownik płaci za posiłek lub zakupy, emitent zwraca koszty sprzedawcy, zatrzymując prowizje, które mogą sięgać 4–5% pobranej kwoty. Większość tego rynku kontroluje czterech historycznych graczy. W 2019 r. urząd ochrony konkurencji (Autorité de la concurrence) nałożył na nich oraz na ich wspólny organ karę blisko 415 mln euro za praktyki antykonkurencyjne. Po dyskusji w izbie tekst ustawy ustala nowe ramy, ale nie wprowadza liczbowego limitu tych prowizji. Pozwala jednak rządowi na ich późniejsze ograniczenie w drodze dekretu.