W 2025 roku w Niemczech odnotowano znaczący wzrost liczby osób zakładających działalność gospodarczą, która osiągnęła poziom około 690 tysięcy osób. Według wstępnych wyników badania banku rozwoju KfW, za ten 18-procentowy skok odpowiada niemal wyłącznie sektor dodatkowej, pozazawodowej aktywności biznesowej. Dane wskazują, że motywacją dla wielu nowych przedsiębiorców była presja ekonomiczna oraz rosnące koszty życia.
Rekordowa liczba nowych przedsiębiorców
W 2025 roku liczba założycieli firm w Niemczech wzrosła o 18%, osiągając poziom ok. 690 tysięcy.
Dominacja działalności dodatkowej
Za wzrost odpowiadają niemal wyłącznie firmy prowadzone w niepełnym wymiarze godzin, które stanowią 70% nowych podmiotów.
Presja ekonomiczna jako motor zmian
Wzrost liczby firm jest wynikiem trudnej sytuacji gospodarczej i chęci dorobienia, a nie wzrostu ambicji biznesowych.
Problem sukcesji w Mittelstand
Tylko 10% nowych biznesów to przejęcia, co zagraża stabilności ponad 500 tysięcy średnich firm szukających następców.
W Niemczech odnotowano gwałtowny wzrost liczby nowych przedsiębiorców w 2025 roku. Łączna ich liczba wyniosła około 690 tysięcy osób, co stanowi wzrost o 18 procent w porównaniu do 585 tysięcy w roku ubiegłym. Według reprezentatywnego badania przeprowadzonego przez państwowy bank rozwoju KfW, dynamika ta wynika niemal w całości z gwałtownego wzrostu liczby dodatkowych firm prowadzonych w niepełnym wymiarze godzin. Dane pochodzą z wstępnej analizy raportu KfW Entrepreneurship Monitor, który oparto na 30 tysiącach wywiadów telefonicznych oraz 20 tysiącach ankiet internetowych. Wyniki wskazują na strukturalną zmianę w podejściu Niemców do samozatrudnienia – jako główny czynnik coraz częściej wymienia się presję ekonomiczną, a nie ambicje biznesowe. Badanie szeroko definiuje założyciela firmy, obejmując osoby podejmujące samozatrudnienie w pełnym lub niepełnym wymiarze, na zasadach wolnego zawodu lub działalności komercyjnej, poprzez założenie nowej jednostki, udziały lub przejęcie.
Rekordowy, 70-procentowy udział działalności dodatkowej Cały wzrost liczby nowych podmiotów koncentrował się w segmencie działalności prowadzonej dodatkowo, której liczba wzrosła z 382 tysięcy w 2024 roku do 483 tysięcy w 2025 roku. Tym samym udział firm prowadzonych w niepełnym wymiarze godzin osiągnął rekordowy poziom 70 procent wszystkich nowych przedsięwzięć. Dla porównania, liczba firm zakładanych jako główne źródło dochodu w pełnym wymiarze czasu pracy niemal nie uległa zmianie w ujęciu rocznym. Główny ekonomista KfW, Dirk Schumacher, przypisał ten trend nałożeniu się kryzysu gospodarczego i rosnących kosztów utrzymania, co zmusza obywateli do poszukiwania uzupełniających źródeł dochodu poprzez samozatrudnienie. „Dostęp do rynku pracy stał się trudniejszy; nawet o małe prace dorywcze nie jest już tak łatwo. Samozatrudnienie może być tutaj alternatywą dla uzyskania dodatkowego dochodu.” — Dirk Schumacher via ZEIT ONLINE Dane sugerują, że dla rosnącej liczby Niemców założenie pobocznego biznesu to nie tyle świadomy wybór ścieżki kariery, co odpowiedź na ograniczone budżety domowe i trudniejszą sytuację na rynku pracy. Rekordowy udział takich działalności odzwierciedla szerszy trend, w którym tradycyjny wizerunek przedsiębiorcy budującego innowacyjne przedsięwzięcie w pełnym wymiarze czasu ustępuje miejsca bardziej rozdrobnionej formie samozatrudnienia motywowanej finansami.
Działalność gospodarcza w Niemczech: 2024 vs 2025: Całkowita liczba założycieli (before: 585 000 (2024), after: ~690 000 (2025)); Działalność w niepełnym wymiarze (before: 382 000 (2024), after: 483 000 (2025)); Udział firm dodatkowych (before: Poniżej 70% (2024), after: Rekordowe 70% (2025))
Większość nowych firm pozostaje niewielka Pomimo ogólnego wzrostu liczby założycieli, zdecydowana większość nowych podmiotów charakteryzuje się małą skalą i ograniczonymi ambicjami wzrostu. 24 (%) — odsetek nowych firm w 2025 r., które zatrudniały pracowników Tylko 24 procent przedsiębiorstw założonych w 2025 roku posiadało pracowników, co podkreśla dominację jednoosobowego samozatrudnienia. Większość stanowiły całkowicie nowe przedsięwzięcia, tworzone od podstaw pod względem prawnym i organizacyjnym, podczas gdy tylko 10 procent dotyczyło przejęcia istniejącej już firmy. Badanie wykazało również, że dwie trzecie założycieli zasadniczo preferuje samozatrudnienie nad stałym zatrudnieniem na etacie, co sugeruje, że obok konieczności ekonomicznej wciąż istotną rolę odgrywają osobiste przekonania. Małe firmy bez personelu stanowią przeważającą większość nowej aktywności biznesowej w Niemczech, co stawia pytania o zdolność kraju do generowania przedsiębiorstw nastawionych na dynamiczny rozwój.
Łączna liczba założycieli 2024: 585, Łączna liczba założycieli 2025: 690, Działalność dodatkowa 2024: 382, Działalność dodatkowa 2025: 483
KfW ostrzega: Niemcy potrzebują więcej przejęć firm Dirk Schumacher, pełniący funkcję głównego ekonomisty KfW od kwietnia 2025 roku, wykorzystał publikację wyników, aby zwrócić uwagę na inne wyzwanie stojące przed niemiecką gospodarką: brak następców w ugruntowanych firmach średniej wielkości. „Niemcy potrzebują młodych, innowacyjnych przedsiębiorstw.” — Dirk Schumacher via ZEIT ONLINE Zauważył on, że do końca 2029 roku około 545 tysięcy średnich firm będzie poszukiwać następcy, i wezwał więcej osób do rozważenia przejęcia istniejącego biznesu zamiast zakładania go od zera. Ponieważ przejęcia stanowiły jedynie 10 procent wszystkich nowych działalności w 2025 roku, baza potencjalnych następców dla uznanych firm z sektora Mittelstand pozostaje wąska. Połączenie stagnacji w liczbie nowych firm zakładanych w pełnym wymiarze, niskiego wskaźnika przejęć oraz gwałtownego wzrostu mikro-działalności dodatkowych tworzy złożony obraz dla decydentów dążących do wzmocnienia długofalowego krajobrazu biznesowego Niemiec. Niemiecki bank KfW od lat monitoruje trendy w przedsiębiorczości poprzez swój coroczny raport Entrepreneurship Monitor, dostarczając jeden z najbardziej kompleksowych zbiorów danych na temat wzorców samozatrudnienia w kraju. Szerszym tłem gospodarczym dla danych z 2025 roku jest przedłużający się okres podwyższonej inflacji oraz powolnego wzrostu, co wpłynęło na dochody gospodarstw domowych i warunki na rynku pracy w całym kraju.
Mentioned People
- Dirk Schumacher — Główny ekonomista w państwowym banku rozwoju KfW
Sources: 3 articles
- Gründerzahl steigt in der Krise - Rekord bei Nebenerwerb - WELT (DIE WELT)
- KfW-Studie: Gründerzahl steigt in der Krise - Rekord bei Nebenerwerb (ZEIT ONLINE)
- Gründerzahl steigt in der Krise - Rekord bei Nebenerwerb (Süddeutsche Zeitung)
- Gründerzahl steigt in der Krise - Rekord bei Nebenerwerb (stern.de)